Orzeczenie · 2026-04-28

I SA/Po 432/26Preferencyjne opodatkowanie samotnych rodzicow działalność ryczałt

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-04-28
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek dochodowyPITosoba samotnie wychowująca dzieckopreferencyjne opodatkowanieryczałtdziałalność gospodarczaumowa o pracęinterpretacja indywidualnaWSAprawo podatkowe

Sprawa dotyczyła możliwości zastosowania preferencyjnego sposobu opodatkowania dla osoby samotnie wychowującej dziecko (art. 6 ust. 4c u.p.d.o.f.) w odniesieniu do dochodów z umowy o pracę, gdy podatnik jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Skarżąca, M. W., samotnie wychowująca dziecko, uzyskała dochody z umowy o pracę opodatkowane według skali oraz z działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem. Zwróciła się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) o interpretację, czy może skorzystać z preferencji dla osób samotnie wychowujących dziecko w odniesieniu do dochodów z umowy o pracę. DKIS uznał jej stanowisko za nieprawidłowe, powołując się na art. 6 ust. 8 u.p.d.o.f., który wyłącza stosowanie preferencji, gdy podatnik stosuje przepisy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że literalna treść przepisów, zwłaszcza art. 6 ust. 8 u.p.d.o.f. w brzmieniu po nowelizacji z 9 czerwca 2022 r., nie wyklucza zastosowania preferencji do dochodów z umowy o pracę, jeśli podatnik prowadzi działalność opodatkowaną ryczałtem. Sąd podkreślił, że celem przepisu ograniczającego (art. 6 ust. 8) było zapobieżenie podwójnemu korzystaniu z preferencji podatkowych wobec tych samych przychodów, a nie całkowite wykluczenie preferencji dla osób prowadzących działalność gospodarczą na ryczałcie. Sąd odwołał się do wykładni systemowej i celowościowej, wskazując na konstytucyjną zasadę ochrony rodzin niepełnych (art. 18 i 71 Konstytucji RP) oraz zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 2a O.p.). W konsekwencji, WSA orzekł, że skarżąca ma prawo do zastosowania preferencyjnego opodatkowania dochodów z umowy o pracę, a DKIS powinien uwzględnić tę wykładnię przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących preferencyjnego opodatkowania osób samotnie wychowujących dzieci w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika samotnie wychowującego dziecko, który uzyskuje dochody z umowy o pracę i z działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem. Wykładnia może być stosowana do podobnych przypadków.

Zagadnienia prawne (1)

Czy osoba samotnie wychowująca dziecko, która uzyskuje dochody z umowy o pracę opodatkowane według skali podatkowej oraz dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowane ryczałtem, może skorzystać z preferencyjnego sposobu opodatkowania dochodów z umowy o pracę na podstawie art. 6 ust. 4c u.p.d.o.f.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, osoba samotnie wychowująca dziecko może skorzystać z preferencyjnego sposobu opodatkowania dochodów z umowy o pracę, nawet jeśli prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtem. Ograniczenie z art. 6 ust. 8 u.p.d.o.f. dotyczy tylko dochodów faktycznie opodatkowanych ryczałtem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że celem art. 6 ust. 8 u.p.d.o.f. było zapobieżenie podwójnemu korzystaniu z preferencji podatkowych wobec tych samych przychodów, a nie całkowite wykluczenie preferencji dla osób prowadzących działalność gospodarczą na ryczałcie. Wykładnia językowa, systemowa i celowościowa prowadzi do wniosku, że preferencja dotyczy dochodów z umowy o pracę, a ograniczenie stosuje się tylko do dochodów opodatkowanych ryczałtem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona interpretacja indywidualna została uchylona. Organ ma obowiązek ponownie rozpatrzyć sprawę zgodnie z wykładnią sądu.

Przepisy (25)

Główne

u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 4c

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przepis umożliwia preferencyjne opodatkowanie dla osoby samotnie wychowującej dziecko.

u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 4d

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa sposób obliczania podatku w ramach preferencji dla osoby samotnie wychowującej dziecko.

u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 8

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ogranicza stosowanie preferencji, gdy podatnik stosuje przepisy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub art. 30c u.p.d.o.f. Sąd interpretuje to ograniczenie jako odnoszące się tylko do dochodów faktycznie opodatkowanych ryczałtem.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 27

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy zasad ogólnych opodatkowania dochodów.

u.z.p.d.

Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

Przepisy dotyczące ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 57a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ogólna zasada opodatkowania dochodów.

u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 1 i 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa odrębne źródła przychodów (stosunek pracy, działalność gospodarcza).

u.p.d.o.f. art. 7 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy doliczania dochodów dzieci do dochodów rodziców.

Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 1265), która weszła w życie 1 lipca 2022 r. i zmieniła brzmienie art. 6 ust. 8 u.p.d.o.f.

Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia 29 października 2021 r. (Dz. U. z 2021 r., poz. 2105).

Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia 9 listopada 2000 r. (Dz. U. Nr 104, poz. 1104).

Ustawa o zmianie niektórych ustaw regulujących zasady opodatkowania oraz niektórych innych ustaw

Ustawa z dnia 6 marca 1993 r. (Dz. U. Nr 28 poz.127).

O.p. art. 2a

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.

Konstytucja RP art. 18

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona rodziny.

Konstytucja RP art. 71 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Polityka wspierania rodzin.

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości.

u.z.p.d. art. 3

Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

Zasada odrębnego opodatkowania przychodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Literalna i celowościowa wykładnia art. 6 ust. 8 u.p.d.o.f. pozwala na zastosowanie preferencji dla dochodów z umowy o pracę, nawet przy prowadzeniu działalności na ryczałcie. • Ograniczenie z art. 6 ust. 8 u.p.d.o.f. dotyczy tylko dochodów faktycznie opodatkowanych ryczałtem, a nie całego podatnika. • Konstytucyjna zasada ochrony rodzin niepełnych i zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika przemawiają za interpretacją korzystną dla skarżącej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja DKIS, że prowadzenie działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem całkowicie wyklucza możliwość zastosowania preferencji dla osoby samotnie wychowującej dziecko, nawet w odniesieniu do dochodów z innych źródeł.

Godne uwagi sformułowania

ratio legis wprowadzenia tego ograniczenia było "ograniczenie możliwości wspólnego opodatkowania małżonków i preferencyjnego sposobu opodatkowania osób samotnie wychowujących dzieci w sytuacji gdy małżonek lub dziecko uzyskują przychody z działalności gospodarczej opodatkowane w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych i karty podatkowej, bowiem w tym przypadku podatnicy korzystają z preferencyjnego opodatkowania w formie ryczałtu". • Użycie wyrażenia przyimkowego "w zakresie" uprawnia zatem taką interpretację tego przepisu, zgodnie z którą ograniczenie to znajduje zastosowanie wyłącznie względem przychodów (dochodów), względem których osoba uprawniona do zastosowania preferencji na podstawie art. 6 ust. 4d u.p.d.o.f. rzeczywiście zastosowała przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Skład orzekający

Zbigniew Kruszewski

przewodniczący sprawozdawca

Waldemar Inerowicz

sędzia

Marek Sachajko

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących preferencyjnego opodatkowania osób samotnie wychowujących dzieci w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika samotnie wychowującego dziecko, który uzyskuje dochody z umowy o pracę i z działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem. Wykładnia może być stosowana do podobnych przypadków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podatkowej dla samotnych rodziców prowadzących działalność gospodarczą, pokazując, jak sądy interpretują przepisy w celu ochrony praw podatników i wspierania rodzin.

“Samotny rodzic prowadzący firmę na ryczałcie – czy straci ulgę na dziecko? WSA wyjaśnia!”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst