Orzeczenie · 2026-04-10

I SA/Po 324/26Oddalenie skargi odpowiedzialność podatkowa osób trzecich 4

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-04-10
NSAPodatkoweWysokawsa
odpowiedzialność podatkowaosoby trzeciezaległości podatkowezarząd spółkiOrdynacja podatkowaPrawo upadłościowebezskuteczność egzekucjiniewypłacalność spółki

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę B. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki G. I. sp. z o.o. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) i podatku od towarów i usług (VAT). Naczelnik Urzędu Skarbowego ustalił, że spółka posiadała zaległości podatkowe, a egzekucja z jej majątku okazała się bezskuteczna. Skarżący, jako Prezes Zarządu spółki w okresie, gdy upływały terminy płatności zobowiązań podatkowych, nie zgłosił we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, ani nie wykazał braku swojej winy w tym zakresie. Spółka stała się niewypłacalna już w październiku 2019 r. z powodu nieuregulowania wymagalnych zobowiązań, a opóźnienie w płatnościach przekroczyło trzy miesiące na dzień 26 stycznia 2020 r. Wniosek o upadłość został złożony z opóźnieniem i odrzucony z powodu braku zaliczki na koszty postępowania. Skarżący nie wskazał również mienia spółki, z którego egzekucja mogłaby zaspokoić zaległości. Sąd administracyjny, analizując przepisy Ordynacji podatkowej (art. 116 § 1 i 2) oraz Prawa upadłościowego, uznał, że organy podatkowe prawidłowo stwierdziły wystąpienie przesłanek pozytywnych odpowiedzialności skarżącego (pełnienie funkcji w czasie powstania zaległości, bezskuteczność egzekucji) oraz brak przesłanek negatywnych (zgłoszenie wniosku o upadłość we właściwym czasie, brak winy, wskazanie mienia). Sąd podkreślił, że ciężar dowodu wykazania przesłanek uwalniających od odpowiedzialności spoczywa na członku zarządu. W ocenie Sądu, skarżący nie wykazał okoliczności uzasadniających obiektywny brak możliwości prowadzenia spraw spółki i zgłoszenia wniosku o upadłość. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie przesłanek odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście niewypłacalności spółki, bezskuteczności egzekucji oraz obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i jej zarządu, z uwzględnieniem przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa upadłościowego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy członek zarządu spółki z o.o. ponosi solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, gdy egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a spółka stała się niewypłacalna w okresie pełnienia przez niego funkcji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, członek zarządu ponosi solidarną odpowiedzialność, jeśli nie wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub nie było to z jego winy, oraz nie wskaże mienia spółki pozwalającego na zaspokojenie zaległości.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że spółka stała się niewypłacalna w terminie, gdy skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu. Wniosek o upadłość nie został zgłoszony we właściwym czasie, a skarżący nie wykazał braku swojej winy ani nie wskazał mienia spółki. Egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna.

Kiedy należy uznać, że wniosek o ogłoszenie upadłości spółki został zgłoszony we 'właściwym czasie' w rozumieniu przepisów Prawa upadłościowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wniosek o upadłość powinien być zgłoszony w terminie 30 dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, czyli od dnia utraty zdolności do wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych lub od dnia, w którym opóźnienie w ich wykonaniu przekroczyło trzy miesiące.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że spółka stała się niewypłacalna w październiku 2019 r., a opóźnienie w płatnościach przekroczyło trzy miesiące na dzień 26 stycznia 2020 r. Wniosek o upadłość złożono z opóźnieniem, a dodatkowo został odrzucony z powodu braku zaliczki na koszty postępowania, co wyklucza uznanie go za złożony we właściwym czasie.

Czy postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego jest wystarczającym dowodem bezskuteczności egzekucji na potrzeby orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego jest najmocniejszym dowodem nieskutecznej egzekucji, a sąd administracyjny nie jest uprawniony do kontroli odrębnego postępowania egzekucyjnego.

Uzasadnienie

Organy podatkowe prawidłowo powołały się na postanowienia o umorzeniu postępowań egzekucyjnych wobec spółki, które potwierdziły brak majątku lub źródeł dochodu pozwalających na zaspokojenie zaległości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki.

Przepisy (8)

Główne

P.u. art. 11 § ust. 1, ust. 1a, ust. 2

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

P.u. art. 21 § ust. 1, ust. 2

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

O.p. art. 116 § par. 1, par. 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

O.p. art. 2a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

u.p.e.a. art. 59 § par. 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 12b § par. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 74a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 2a O.p. poprzez niezastosowanie i rozstrzygnięcie wątpliwych przepisów na niekorzyść strony. • Zarzut naruszenia art. 120, 121 § 1, 122, 180 § 1, 187 § 1, 191 O.p. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. • Zarzut naruszenia art. 107-109 O.p. poprzez niezrealizowanie ogólnych wymogów odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. • Zarzut naruszenia art. 116 § 1 i 2 O.p. poprzez uznanie, że organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis i przypisał skarżącemu odpowiedzialność, mimo braku przesłanek. • Zarzut naruszenia art. 116 § 1 i 2 O.p. poprzez uznanie, że organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis, podczas gdy zaistniały przesłanki wyłączające odpowiedzialność skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność członków zarządu jest odpowiedzialnością gwarancyjną i zabezpieczającą należności publicznoprawnych. • Ciężar dowodu wykazania przesłanek pozytywnych spoczywa na organach podatkowych, natomiast ciężar dowodu wykazania przesłanek negatywnych spoczywa na członku zarządu spółki. • Postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego jest najmocniejszym dowodem nieskutecznej egzekucji. • Ocena, czy zgłoszenie upadłości nastąpiło we 'właściwym czasie', powinna być dokonywana w świetle przepisów normujących postępowanie upadłościowe. • Brak winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość jest kategorią obiektywną i można się na nią powoływać jedynie w sytuacji, gdy członek zarządu nie miał żadnych możliwości prowadzenia spraw spółki z przyczyn od niego całkowicie niezależnych.

Skład orzekający

Katarzyna Nikodem

sędzia

Michał Ilski

sprawozdawca

Zbigniew Kruszewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście niewypłacalności spółki, bezskuteczności egzekucji oraz obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i jej zarządu, z uwzględnieniem przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa upadłościowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności osobistej członka zarządu za długi podatkowe spółki, co jest częstym problemem w praktyce gospodarczej i budzi zainteresowanie przedsiębiorców oraz prawników zajmujących się prawem spółek i podatkowym.

“Czy prezes zarządu odpowie własnym majątkiem za długi spółki? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst