I SA/Ol 135/26Stwierdzenie bezskuteczności czynności dotacyjnej 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi A. G. na czynność Wójta Gminy w przedmiocie przyznania, ustalenia wysokości i wypłaty dotacji oświatowej za październik 2025 r. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (u.f.z.o.) poprzez błędne ustalenie podstawowej kwoty dotacji (PKD), które nie uwzględniało wydatków na wynagrodzenia dyrektorów Zespołów Szkolno-Przedszkolnych oraz nauczycieli specjalistów, ujętych w rozdziale 80101 klasyfikacji budżetowej. Skarżąca przedstawiła własne wyliczenia, wskazując na zaniżoną kwotę dotacji. Organ wniósł o odrzucenie skargi z powodu przekroczenia terminu, argumentując, że skarżąca powinna była zaskarżyć czynność aktualizacji PKD z marca 2025 r. W przypadku oddalenia wniosku o odrzucenie, organ domagał się oddalenia skargi, twierdząc, że wydatki z rozdziału 80101 nie podlegają wliczeniu do PKD dla przedszkoli, a dotacja ma charakter roczny i jest wypłacana w 12 częściach. Sąd pierwszej instancji początkowo odrzucił skargę z powodu przekroczenia terminu, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, uznając, że skarżąca ma prawo kwestionować każdą wypłatę dotacji. WSA w Olsztynie, rozpoznając sprawę ponownie, uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że termin do wniesienia skargi rozpoczął bieg od daty otrzymania przez skarżącą przelewu dotacji za październik 2025 r. (3 listopada 2025 r.), co czyniło skargę wniesioną 4 listopada 2025 r. terminową. Kluczowym zagadnieniem była interpretacja przepisów dotyczących ustalania PKD, w szczególności kwestia wliczania wydatków ponoszonych w zespołach szkolno-przedszkolnych, gdzie szkoła i przedszkole funkcjonują łącznie. Sąd, opierając się na orzecznictwie, uznał, że wydatki bieżące na przedszkole mogą wynikać z różnych rozdziałów klasyfikacji budżetowej, a istotne jest, czy wydatek został zaplanowany w budżecie i czy można go racjonalnie przypisać na prowadzenie przedszkola. Sąd nie podzielił stanowiska organu, że wydatki z rozdziału 80101 nie podlegają wliczeniu do PKD dla przedszkoli, stwierdzając naruszenie art. 12 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 3 u.f.z.o. Zarzut naruszenia art. 8 Kpa uznano za nieuzasadniony. W konsekwencji Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie podstawowej kwoty dotacji (PKD) dla niepublicznych przedszkoli, zwłaszcza w przypadku zespołów szkolno-przedszkolnych, gdzie konieczne jest rozdzielenie kosztów wspólnych. Interpretacja przepisów dotyczących terminów zaskarżania czynności organów dotujących.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonowania przedszkola w ramach zespołu szkolno-przedszkolnego i wymaga wypracowania indywidualnej metodologii podziału kosztów. Interpretacja przepisów dotyczących terminów może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wydatki na wynagrodzenia dyrektorów zespołów szkolno-przedszkolnych oraz nauczycieli specjalistów, ponoszone w ramach rozdziału 80101 klasyfikacji budżetowej, powinny być uwzględniane przy ustalaniu podstawowej kwoty dotacji (PKD) dla niepublicznych przedszkoli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wydatki bieżące na przedszkole mogą wynikać z różnych rozdziałów klasyfikacji budżetowej, a istotne jest, czy wydatek został zaplanowany w budżecie i czy można go racjonalnie przypisać na prowadzenie przedszkola, zwłaszcza w przypadku kosztów wspólnych w zespołach szkolno-przedszkolnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że stanowisko organu odrzucające możliwość uwzględnienia wydatków z rozdziału 80101 (dotyczących dyrektorów i nauczycieli specjalistów) przy ustalaniu PKD dla przedszkoli jest błędne. Wydatki te, ponoszone w funkcjonujących w gminie zespołach szkolno-przedszkolnych, powinny być brane pod uwagę, jeśli można je racjonalnie przypisać na prowadzenie przedszkola, co wymaga wypracowania odpowiedniej metodologii podziału kosztów wspólnych.
Czy czynność organu dotującego polegająca na ustaleniu wysokości lub przekazaniu dotacji oświatowej jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, w tym przekazanie dotacji w zaniżonej wysokości lub dokonanie aktualizacji dotacji, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
Przepis art. 47 u.f.z.o. uznaje czynności organu dotującego dotyczące ustalenia lub przekazania dotacji za czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Prawo do zaskarżenia każdej wypłaty dotacji nie może być ograniczane przez publikację informacji o aktualizacji PKD.
Czy zarzut naruszenia art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego (zasada pogłębiania zaufania) jest zasadny w kontekście ustalania wysokości dotacji oświatowej?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 8 Kpa jest niezasadny, ponieważ do czynności z zakresu ustalania i przekazywania dotacji oświatowych nie stosuje się przepisów Kpa.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że do czynności organu dotującego w przedmiocie ustalenia wysokości lub przekazania dotacji nie stosuje się przepisów Kpa, co potwierdza orzecznictwo sądowe. W związku z tym zarzut naruszenia art. 8 Kpa jako przepisu proceduralnego nie mógł być uwzględniony.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (19)
Główne
u.f.z.o. art. 12 § ust. 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Przez podstawową kwotę dotacji dla przedszkoli należy rozumieć kwotę wydatków bieżących zaplanowanych na rok budżetowy na prowadzenie przez gminę przedszkoli, z wyłączeniem przedszkoli specjalnych i przedszkoli, w których zaplanowane wydatki bieżące finansowane z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej przekraczają 50% ich zaplanowanych wydatków bieżących, pomniejszonych o określone w ustawie pozycje (opłaty rodziców, potrzeby oświatowe na uczniów niepełnosprawnych, wydatki z UE, wczesne wspomaganie rozwoju, zajęcia rewalidacyjno-wychowawcze, programy rządowe) i podzielonych przez statystyczną liczbę uczniów w tych przedszkolach pomniejszoną o statystyczną liczbę uczniów niepełnosprawnych.
u.f.z.o. art. 17 § ust. 3
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Niepubliczne przedszkole niebędące przedszkolem specjalnym niespełniające warunków, o których mowa w ust. 1, otrzymuje na każdego ucznia dotację z budżetu gminy w wysokości równej 75% podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli, z tym że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości nie niższej niż przewidziana kwota potrzeb oświatowych na takiego ucznia niepełnosprawnego przedszkola dla gminy.
Pomocnicze
u.f.z.o. art. 47
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 17 ust. 1 i 3, są czynnościami z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga przysługuje na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego.
p.p.s.a. art. 53 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na czynność, o której jest mowa w art. 3 § 2 pkt 4, stwierdza bezskuteczność czynności, przy czym art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza nieważność aktu lub czynności, jeżeli dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Do kosztów postępowania zalicza się w szczególności koszty sądowe, koszty stawiennictwa stron i ich pełnomocników, koszty postępowania dowodowego.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku uwzględnienia skargi w całości albo w części, sąd zasądza od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
k.n. art. 42d
Ustawa Karta Nauczyciela
Dotyczy zatrudniania nauczycieli specjalistów.
u.f.p. art. 236 § ust. 2
Ustawa o finansach publicznych
Definiuje wydatki bieżące jednostek budżetowych.
u.f.p. art. 223
Ustawa o finansach publicznych
Dotyczy rachunku, o którym mowa w art. 223 u.f.p.
u.f.p. art. 43 § ust. 4 i 5
Ustawa o finansach publicznych
Opisuje mechanizm korygujący w przypadku aktualizacji PKD.
u.f.z.o. art. 9
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Definiuje wydatki bieżące na prowadzenie przedszkoli, szkół podstawowych, innych form wychowania przedszkolnego, szkół danego typu lub placówek danego rodzaju.
u.f.z.o. art. 44 § ust. 1 pkt 2 i ust. 3
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Określa terminy aktualizacji podstawowej kwoty dotacji, w tym w październiku roku budżetowego, uwzględniając plan dochodów i wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego oraz zaktualizowaną statystyczną liczbę dzieci/uczniów.
u.f.z.o. art. 34 § ust. 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Dotacja jest przekazywana w 12 częściach w określonych terminach.
u.f.z.o. art. 48 § ust. 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Niedotrzymanie terminów przekazania dotacji z winy organu powoduje obowiązek naliczenia odsetek.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Określa wysokość opłat za czynności adwokackie w sprawach o charakterze administracyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydatki na wynagrodzenia dyrektorów i nauczycieli specjalistów ponoszone w zespołach szkolno-przedszkolnych powinny być uwzględniane przy ustalaniu PKD dla przedszkoli, jeśli można je racjonalnie przypisać na prowadzenie przedszkola. • Czynność organu dotującego polegająca na ustaleniu lub przekazaniu dotacji jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego. • Termin do wniesienia skargi rozpoczął bieg od daty otrzymania przez skarżącą przelewu dotacji za październik 2025 r.
Odrzucone argumenty
Skarga wniesiona po terminie, gdyż bieg terminu rozpoczął się od daty publikacji informacji o aktualizacji PKD w marcu 2025 r. • Wydatki z rozdziału 80101 (dotyczące szkoły podstawowej) nie podlegają wliczeniu do PKD dla przedszkoli. • Zarzut naruszenia art. 8 Kpa.
Godne uwagi sformułowania
Sąd miał na względzie wyroki w sprawach o sygn. I SA/Ol 10/26 i I SA/Ol 34/26 z 11 marca 2026 r. (nieprawomocne) oraz prawomocny wyrok WSA w Gliwicach z 15 maja 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 125/23. • Spór ten jest więc konsekwencją pomijanego obecnie przez organ faktu, że szkoła i przedszkole funkcjonują łącznie. • Wymagane więc było możliwie precyzyjne rozdzielenie związanych z tym wydatków pomiędzy obie placówki. • W tym zakresie ustawa u.f.z.o. nie przewiduje żadnego mechanizmu dla dokonania takiego podziału, zatem musi on być wypracowany ad hoc, dla konkretnego przypadku, w sposób weryfikowalny i mierzalny, tak, aby pozwolił na wyodrębnienie wydatków z obu grup i kontrolę tego podziału. • Sąd nie jest uprawniony do analizowania organizacji utworzonego przedszkola i wyodrębniania z jego struktury "części niebędących przedszkolem" i dalej kontroli prawidłowości kalkulacji kosztów działania takiej części. • NSA w przywołanym już wyroku z 7 grudnia 2022 r. I GSK 1578/20 zauważył, że przepisy nie wskazują sposobu (metodologii) obliczania podstawy wydatków bieżących, w sytuacji, gdy dany limit wydatkowy (zawarty w określonej podziałce klasyfikacji budżetowej) dotyczy nie tylko wydatków bieżących przewidzianych na prowadzenie gminnych przedszkoli. • NSA sformułował tezę, że skoro przepisy u.f.z.o. nie ustalają metodologii obliczania kwoty wydatków bieżących, o których mowa w art. 12 ust. 1 u.f.z.o. […]
Skład orzekający
Andrzej Brzuzy
przewodniczący
Katarzyna Górska
sprawozdawca
Anna Janowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie podstawowej kwoty dotacji (PKD) dla niepublicznych przedszkoli, zwłaszcza w przypadku zespołów szkolno-przedszkolnych, gdzie konieczne jest rozdzielenie kosztów wspólnych. Interpretacja przepisów dotyczących terminów zaskarżania czynności organów dotujących."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonowania przedszkola w ramach zespołu szkolno-przedszkolnego i wymaga wypracowania indywidualnej metodologii podziału kosztów. Interpretacja przepisów dotyczących terminów może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu finansowania edukacji niepublicznej i sposobu rozliczania dotacji, co jest istotne dla wielu placówek i samorządów. Wyjaśnia również kwestie proceduralne związane z terminami zaskarżania.
“Jak prawidłowo obliczyć dotację dla przedszkola? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady podziału kosztów.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.