Orzeczenie · 2026-05-29

I SA/Kr 80/26Podział kwoty z egzekucji zastaw rejestrowy vs skarbowy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2026-05-29
NSAAdministracyjneWysokawsa
egzekucja administracyjnapodział sumy egzekucyjnejzastaw rejestrowyzastaw skarbowykolejność zaspokojeniaprawo rzeczowepostępowanie egzekucyjnewierzytelności zabezpieczone

Sprawa dotyczyła sporu o kolejność zaspokojenia wierzytelności zabezpieczonych zastawem rejestrowym (skarżącej M.G.) i zastawem skarbowym (Naczelnika Urzędu Skarbowego w Limanowej) z kwoty uzyskanej w drodze egzekucji administracyjnej, która została przejęta po zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową. Organy administracji, w tym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, utrzymały w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, uznając, że wierzytelność zabezpieczona zastawem skarbowym ma pierwszeństwo przed wierzytelnością zabezpieczoną zastawem rejestrowym, opierając się na dacie ustanowienia zabezpieczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi, uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że organy nieprawidłowo zinterpretowały art. 115 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Wskazał, że przepis ten wymienia zastaw rejestrowy i zastaw skarbowy w tej samej kategorii zabezpieczeń, a wykładnia językowa nie daje podstaw do przyjęcia, że jeden z nich ma pierwszeństwo przed drugim na podstawie daty ustanowienia. Sąd podkreślił, że organy powinny szczegółowo przedstawić tok rozumowania prowadzący do ich interpretacji, a nie tylko przywołać treść przepisu i podać wynik. Naczelny Sąd Administracyjny wcześniej uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę merytorycznej kontroli postanowienia organu i prawidłowego uzasadnienia wyroku przez WSA. WSA, wykonując wytyczne NSA, ponownie rozpoznał sprawę i uchylił postanowienia organów, opierając się na wykładni językowej art. 115 § 2 u.p.e.a., która nie przewiduje pierwszeństwa zastawu skarbowego nad rejestrowym w ramach tej samej kategorii zabezpieczeń. Sąd zasądził również od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 115 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście kolejności zaspokajania wierzytelności zabezpieczonych zastawem rejestrowym i skarbowym, a także znaczenie wykładni językowej przepisów prawa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podziału kwoty uzyskanej z egzekucji po zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową.

Zagadnienia prawne (1)

Jaka jest kolejność zaspokojenia wierzytelności zabezpieczonych zastawem rejestrowym i zastawem skarbowym w przypadku podziału kwoty uzyskanej z egzekucji administracyjnej po zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zastaw rejestrowy i zastaw skarbowy są wymienione w art. 115 § 2 u.p.e.a. w tej samej kategorii zabezpieczeń, a wykładnia językowa przepisu nie daje podstaw do przyjęcia, że jeden z nich ma pierwszeństwo przed drugim na podstawie daty ustanowienia. Kolejność zaspokojenia w ramach tej kategorii nie jest określona podmiotowo, a jedynie przedmiotowo.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na wykładni językowej art. 115 § 2 u.p.e.a., wskazując, że przepis ten łączy zastaw rejestrowy i zastaw skarbowy spójnikiem 'i', co oznacza, że należą one do tej samej kategorii zabezpieczeń. Brak jest podstaw do rozróżniania ich kolejności w ramach tej kategorii na podstawie daty ustanowienia, co było podstawą rozstrzygnięcia organów. Sąd podkreślił, że organy powinny szczegółowo przedstawić tok rozumowania, a nie tylko przywołać treść przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie podziału kwoty uzyskanej z egzekucji.

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek sądu do rozstrzygnięcia w granicach sprawy, z uwzględnieniem wszelkich naruszeń prawa, nawet tych niepodniesionych w skardze.

u.p.e.a. art. 115 § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis określający kolejność zaspokojenia wierzytelności przy podziale kwoty uzyskanej z egzekucji z nieruchomości lub egzekucji przejętej po zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową, w tym wymieniający zastaw rejestrowy i skarbowy w tej samej kategorii.

Pomocnicze

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia postanowienia, w tym konieczność przedstawienia toku rozumowania organu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwa interpretacja art. 115 § 2 u.p.e.a. przez organy administracji, które błędnie uznały pierwszeństwo zastawu skarbowego nad rejestrowym w ramach tej samej kategorii zabezpieczeń. • Brak wystarczającego uzasadnienia organów co do toku rozumowania przy podziale kwoty egzekucyjnej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów oparta na dacie ustanowienia zabezpieczeń jako podstawie do ustalenia pierwszeństwa wierzytelności.

Godne uwagi sformułowania

struktura wypowiedzi organu przyjęła w pewnym uproszczeniu konstrukcję, w której od przywołania treści przepisu organ bezpośrednio przeszedł do wyniku interpretacyjnego. • w sytuacji, gdy art. 115 § 2 u.p.e.a. milczy na temat kolejności zaspokajania wierzytelności w ramach tej samej kategorii, wyprowadzenie z jego treści wniosku, zgodnie z którym kolejność zaspokajania wierzytelności zależna jest od tego, która z nich została wcześniej zabezpieczone zastawem lub hipoteką – wymagało od organu szerszego przedstawienia toku rozumowania. • prymat wykładni językowej, jako pierwszego i podstawowego etapu egzegezy tekstu prawnego oraz podstawowej metody wykładni prawa.

Skład orzekający

Waldemar Michaldo

przewodniczący

Piotr Głowacki

członek

Jarosław Wiśniewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 115 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście kolejności zaspokajania wierzytelności zabezpieczonych zastawem rejestrowym i skarbowym, a także znaczenie wykładni językowej przepisów prawa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału kwoty uzyskanej z egzekucji po zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego w egzekucji administracyjnej – kolejności zaspokajania wierzytelności zabezpieczonych różnymi rodzajami zastawów, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i biznesową.

Zastaw rejestrowy kontra zastaw skarbowy: Kto pierwszy do pieniędzy z egzekucji?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst