I SA/Kr 2224/13Nawaznosc uchwały podatkowej pouczanie o odpowiedzialności karnej 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego w Brzesku na uchwałę Rady Gminy Gnojnik z dnia 17 listopada 2011 r. w sprawie określenia wzorów formularzy informacji i deklaracji dla celów podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego. Prokurator zakwestionował zapis w załączniku nr 1, poz. J, dotyczący pouczenia o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 Kodeksu Karnego, zarzucając brak podstawy prawnej. Sąd administracyjny przyznał rację skarżącemu, stwierdzając, że przepisy ustaw podatkowych (o podatkach i opłatach lokalnych, o podatku rolnym, o podatku leśnym) nie upoważniają rady gminy do zamieszczania w formularzach deklaracji pouczenia o odpowiedzialności karnej. Sąd podkreślił, że warunkiem odpowiedzialności za fałszywe oświadczenie jest wyraźne przewidzenie takiej możliwości w ustawie, na podstawie której oświadczenie jest składane, a takiego upoważnienia w analizowanych przepisach nie było. Sąd odrzucił argumentację Rady Gminy odwołującą się do art. 180 § 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 45b ustawy o PIT, wskazując, że nie stanowią one podstawy do zamieszczenia takiego pouczenia w deklaracjach podatkowych. W związku z tym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w spornej części.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących zakresu upoważnienia ustawowego dla organów samorządu terytorialnego do kształtowania formularzy deklaracji podatkowych oraz zasady odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
Dotyczy konkretnych przepisów ustaw podatkowych i specyfiki pouczenia o odpowiedzialności karnej w deklaracjach podatkowych. Orzeczenie WSA, nie NSA.
Zagadnienia prawne (3)
Czy rada gminy ma podstawę prawną do zamieszczenia w formularzach informacji i deklaracji podatkowych pouczenia o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 Kodeksu Karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy ustaw podatkowych nie dają radzie gminy uprawnienia do nałożenia na podatnika obowiązku składania oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 Kodeksu Karnego.
Uzasadnienie
Warunkiem odpowiedzialności za fałszywe oświadczenie jest, by przepis ustawy, na podstawie której oświadczenie jest składane, przewidywał możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Wskazane przepisy ustaw podatkowych nie przewidują takiej możliwości, a ustawowego upoważnienia dla rady w tym zakresie nie można domniemywać.
Czy uchwała rady gminy, która wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego, podlega stwierdzeniu nieważności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uchwała rady gminy, która wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego, podlega stwierdzeniu nieważności w części naruszającej prawo.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny bada legalność uchwały i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub postępowania, może stwierdzić nieważność uchwały w całości lub w części. Naruszenie granic upoważnienia ustawowego stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności.
Czy uchylenie zaskarżonej uchwały przez organ samorządu terytorialnego czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym?
Odpowiedź sądu
Nie zawsze. Uchylenie uchwały przez organ samorządu terytorialnego wywołuje skutek na przyszłość (ex nunc) i nie zawsze przerywa działanie skutków prawnych poprzedniej uchwały. Jeśli zaskarżona uchwała wywołała już skutki prawne, konieczna jest ocena jej legalności przez sąd, a wyrok stwierdzający nieważność uchwały wywiera skutek ex tunc.
Uzasadnienie
Zmiana lub uchylenie zaskarżonej uchwały nie zawsze czyni zbędnym wydanie przez sąd wyroku. W przypadku, gdy zaskarżona uchwała wywołała już skutki prawne, sąd musi ocenić jej legalność, a stwierdzenie nieważności uchwały wywiera skutek od dnia jej podjęcia (ex tunc).
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
p.p.s.a. art. 147 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 40 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 18 § 2
Ustawa o samorządzie gminnym
u.p.o.l. art. 6 § 13
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
u.p.r. art. 6a § 11
Ustawa o podatku rolnym
u.p.l. art. 6 § 9
Ustawa o podatku leśnym
k.k. art. 233 § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 161 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 54 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 168
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.k. art. 233 § 6
Kodeks karny
o.p. art. 180 § 2
Ustawa Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 45b
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podstawy prawnej do zamieszczenia w formularzach deklaracji podatkowych pouczenia o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 Kodeksu Karnego. • Przepisy ustaw podatkowych nie upoważniają rady gminy do nakładania obowiązku składania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. • Naruszenie granic upoważnienia ustawowego stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Rady Gminy odwołująca się do art. 180 § 2 Ordynacji podatkowej jako podstawy do pouczenia o odpowiedzialności karnej w deklaracjach podatkowych. • Argumentacja Rady Gminy odwołująca się do art. 45b ustawy o PIT jako podstawy do pouczenia o odpowiedzialności karnej w deklaracjach podatkowych. • Argumentacja Rady Gminy, że późniejsze uchylenie uchwały czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym.
Godne uwagi sformułowania
przepisy te - podane jako podstawa prawna podjętej uchwały - nie dają organowi uprawnienia do nałożenia na podatnika obowiązku składania oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności określonej w art. 233 kodeksu karnego • sformułowanie zawarte w poz. J załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego • Warunkiem jednak odpowiedzialności za złożenie fałszywego oświadczenia jest, by przepis ustawy, na podstawie której oświadczenie jest składane, przewidywał możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. • ustawowego upoważnienia dla rady w tym zakresie nie można domniemywać. • Wyrok stwierdzający nieważność uchwały lub aktu wywiera zaś skutek prawny z mocą od dnia podjęcia uchwały t.j, ex tunc.
Skład orzekający
Urszula Zięba
przewodniczący
Grażyna Firek
sprawozdawca
Piotr Głowacki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zakresu upoważnienia ustawowego dla organów samorządu terytorialnego do kształtowania formularzy deklaracji podatkowych oraz zasady odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów ustaw podatkowych i specyfiki pouczenia o odpowiedzialności karnej w deklaracjach podatkowych. Orzeczenie WSA, nie NSA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w prawie podatkowym – zakresu upoważnienia ustawowego organów samorządu. Jest interesująca dla prawników procesowych i doradców podatkowych.
“Czy gmina może straszyć podatników paragrafem Kodeksu Karnego w deklaracji? Sąd Administracyjny odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.