I SA/Gl 514/25Oddalenie skargi VAT restrukturyzacja
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga Zarządcy masy sanacyjnej P. Sp. z o.o. w restrukturyzacji na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 2023 r. Naczelnik ustalił spółce m.in. dodatkowe zobowiązania podatkowe, wskazując na nieprawidłowości w rozliczeniu podatku VAT, w tym zawyżenie wartości eksportu, zaniżenie wartości dostaw krajowych oraz zawyżenie podatku naliczonego z powodu braku korekty tzw. "złych długów" zgodnie z art. 89b ust. 1 ustawy o VAT. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 2a, 120 i 210 § 1 pkt 6, argumentując, że przepisy Prawa restrukturyzacyjnego stanowią lex specialis i zakazują regulowania wierzytelności objętych układem, co uniemożliwia dokonanie korekty. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podkreślając autonomię prawa podatkowego i jednoznaczność art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, który nakłada obowiązek korekty na dłużnika niezależnie od jego statusu w postępowaniu restrukturyzacyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd uznał, że polskie przepisy dotyczące korekty podatku naliczonego w przypadku nieuregulowanych faktur są zgodne z Dyrektywą VAT i nie naruszają zasady neutralności VAT. Sąd podkreślił, że uchylenie art. 89b ust. 1b ustawy o VAT wyeliminowało wyraźne wyłączenie podmiotowe, a obowiązek korekty istnieje również w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego. Sąd nie dopatrzył się kolizji między przepisami prawa podatkowego a Prawem restrukturyzacyjnym, wskazując, że postępowanie jurysdykcyjne w celu określenia wysokości zobowiązań podatkowych nie godzi w ochronę masy sanacyjnej i nie niweczy celów postępowania restrukturyzacyjnego. Sąd zaznaczył, że podatnik korzystał z odliczenia podatku, którego ekonomicznego ciężaru nie poniósł, a możliwość późniejszego odliczenia po uregulowaniu należności (art. 89b ust. 4) zapewnia neutralność VAT.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie obowiązku korekty podatku naliczonego przez dłużnika w restrukturyzacji, pomimo przepisów Prawa restrukturyzacyjnego.
Dotyczy stanu prawnego po uchyleniu art. 89b ust. 1b ustawy o VAT.
Zagadnienia prawne (3)
Czy dłużnik będący w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego (sanacyjnego) jest obowiązany do dokonania korekty odliczonej kwoty podatku naliczonego z faktury, która nie została uregulowana w terminie 90 dni od upływu terminu płatności, zgodnie z art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, pomimo przepisów Prawa restrukturyzacyjnego zakazujących regulowania wierzytelności objętych układem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dłużnik jest obowiązany do dokonania korekty podatku naliczonego, ponieważ przepisy ustawy o VAT nakładają taki obowiązek niezależnie od statusu dłużnika w postępowaniu restrukturyzacyjnym, a polskie przepisy są zgodne z Dyrektywą VAT.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uchylenie art. 89b ust. 1b ustawy o VAT wyeliminowało wyraźne wyłączenie podmiotowe, a obowiązek korekty istnieje również w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego. Przepisy krajowe są zgodne z Dyrektywą VAT, a możliwość późniejszego odliczenia po uregulowaniu należności zapewnia neutralność VAT. Postępowanie jurysdykcyjne w celu określenia wysokości zobowiązań podatkowych nie koliduje z przepisami Prawa restrukturyzacyjnego.
Czy przepisy Prawa restrukturyzacyjnego stanowią lex specialis wobec przepisów ustawy o VAT w zakresie obowiązku korekty podatku naliczonego przez dłużnika w restrukturyzacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Prawa restrukturyzacyjnego nie stanowią lex specialis w tym zakresie, a prawo podatkowe jest autonomiczną dziedziną prawa, która może wpływać na interpretację innych przepisów.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że prawo podatkowe jest autonomiczną dziedziną prawa i choć należy uwzględniać przepisy innych gałęzi prawa, to prawo podatkowe może wpływać na ich interpretację. W tym przypadku, przepisy ustawy o VAT dotyczące korekty podatku naliczonego są jednoznaczne i nie mogą być wyłączone przez przepisy Prawa restrukturyzacyjnego.
Czy organy podatkowe naruszyły zasadę legalizmu (art. 120 Ordynacji podatkowej) poprzez zastosowanie art. 89b ust. 1 ustawy o VAT bez uwzględnienia przepisów Prawa restrukturyzacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe nie naruszyły zasady legalizmu, ponieważ zastosowały przepisy prawa podatkowego zgodnie z ich literalnym brzmieniem i wykładnią systemową, która nie wykazała kolizji z Prawem restrukturyzacyjnym.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy prawa podatkowego, a ich wykładnia nie prowadzi do sprzeczności z przepisami Prawa restrukturyzacyjnego. Zasada legalizmu wymaga działania na podstawie przepisów prawa, a organy działały zgodnie z obowiązującymi przepisami podatkowymi.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (19)
Główne
u.p.t.u. art. 89b § 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Obowiązek dłużnika do korekty odliczonej kwoty podatku naliczonego w przypadku nieuregulowania należności w terminie 90 dni.
Pomocnicze
o.p. art. 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada in dubio pro tributario nie może być stosowana, gdy wykładnia przepisu jest jednoznaczna.
o.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa; autonomia prawa podatkowego nie oznacza wyłączenia innych przepisów.
o.p. art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu.
o.p. art. 210 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Wymogi formalne uzasadnienia decyzji.
u.p.t.u. art. 86 § 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 86 § 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Definicja podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 86 § 10
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Powstanie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego.
u.p.t.u. art. 86 § 10b
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Prawo do obniżenia kwoty podatku naliczonego - moment powstania.
u.p.t.u. art. 86 § 11
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Możliwość obniżenia kwoty podatku należnego w kolejnych okresach rozliczeniowych.
u.p.t.u. art. 86 § 13
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Korekta deklaracji podatkowej w przypadku nieobniżenia kwoty podatku należnego.
u.p.t.u. art. 89b § 1a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Wyłączenie stosowania art. 89b ust. 1, jeżeli dłużnik uregulował należność najpóźniej w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego, w którym upłynął 90 dzień od dnia upływu terminu płatności.
u.p.t.u. art. 89b § 1b
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Uchylony przepis wyłączający stosowanie art. 89b ust. 1 w przypadku postępowania restrukturyzacyjnego, upadłościowego lub likwidacji.
u.p.t.u. art. 89b § 4
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Prawo podatnika do zwiększenia kwoty podatku naliczonego po uregulowaniu należności.
u.p.r. art. 252 § 1
Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne
Zakaz spełniania świadczeń przez dłużnika w postępowaniu układowym.
u.p.r. art. 297
Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne
Odpowiednie stosowanie przepisów o postępowaniu układowym do postępowania sanacyjnego.
u.p.r. art. 310
Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne
Możliwość prowadzenia przez wierzyciela postępowań w celu dochodzenia wierzytelności podlegających umieszczeniu w spisie wierzytelności.
u.p.r. art. 312 § 4
Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne
Niedopuszczalność skierowania egzekucji do majątku dłużnika wchodzącego w skład masy sanacyjnej.
u.p.r. art. 318
Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne
Możliwość zmiany planu restrukturyzacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek korekty podatku naliczonego na podstawie art. 89b ust. 1 ustawy o VAT istnieje niezależnie od statusu dłużnika w postępowaniu restrukturyzacyjnym. • Polskie przepisy dotyczące korekty podatku naliczonego są zgodne z Dyrektywą VAT. • Zasada neutralności VAT jest zachowana dzięki możliwości późniejszego odliczenia podatku po uregulowaniu należności. • Postępowanie jurysdykcyjne w celu określenia wysokości zobowiązań podatkowych nie koliduje z przepisami Prawa restrukturyzacyjnego.
Odrzucone argumenty
Przepisy Prawa restrukturyzacyjnego stanowią lex specialis i wyłączają stosowanie art. 89b ust. 1 ustawy o VAT w przypadku postępowania sanacyjnego. • Obowiązek korekty podatku naliczonego prowadzi do kolizji z przepisami Prawa restrukturyzacyjnego i niweczy cele postępowania sanacyjnego. • Organy podatkowe naruszyły zasadę legalizmu, ignorując przepisy Prawa restrukturyzacyjnego. • Zasada in dubio pro tributario powinna zostać zastosowana na korzyść podatnika.
Godne uwagi sformułowania
Prawo podatkowe jest autonomiczną dziedziną prawa regulującą zagadnienie praw i obowiązków podatników. • Zastosowanie się do art. 89b ust. 1 u.p.t.u. przez dłużnika w toku postępowania sanacyjnego zmierzającego do zatwierdzenia układu nie prowadzi do kolizji z obowiązkami jakie mogą powstać na etapie wykonania układu. • Wymuszona postępowania restrukturyzacyjnego koncesja na rzecz ochrony interesu dłużnika i innych wierzycieli nie może polegać na "wymuszonej" rezygnacji przez wierzyciela z części należności jeszcze przed zawarciem układu.
Skład orzekający
Mikołaj Darmosz
sprawozdawca
Dorota Kozłowska
przewodniczący
Agata Ćwik-Bury
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku korekty podatku naliczonego przez dłużnika w restrukturyzacji, pomimo przepisów Prawa restrukturyzacyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego po uchyleniu art. 89b ust. 1b ustawy o VAT.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem podatkowym a prawem restrukturyzacyjnym, co jest częstym problemem dla firm w trudnej sytuacji finansowej. Wyjaśnia, jak sądy interpretują te przepisy w praktyce.
“Restrukturyzacja firmy nie zwalnia z obowiązku korygowania VAT – co mówi sąd?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.