Orzeczenie · 2025-03-13

I SA/Gl 1221/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-03-13
NSApodatkoweŚredniawsa
koszty egzekucyjneumorzeniepostępowanie egzekucyjneprawo administracyjnepodatkiskarżącyorgan egzekucyjnyuznanie administracyjneinteres publicznyinteres zobowiązanego

Sprawa dotyczyła skargi J. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającą umorzenia kosztów egzekucyjnych. Koszty te, w łącznej wysokości ok. 77 tys. zł, zostały naliczone w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułów wykonawczych z lat 2021. Skarżący argumentował, że doszło do naruszenia jego ważnego interesu, m.in. z uwagi na okoliczności powstania zaległości podatkowej (podatek od zbycia akcji, danina solidarnościowa) oraz zawarcie ugody sądowej, która miała zapewnić spłatę należności Skarbu Państwa. Podnosił również, że opierał się na zaświadczeniu z urzędu skarbowego wskazującym na zerową opłatę egzekucyjną. Organ odwoławczy oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznali, że instytucja umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy i wymaga spełnienia przesłanek ważnego interesu zobowiązanego lub interesu publicznego. Sąd podkreślił, że przesłanki te muszą być oceniane obiektywnie, a skarżący nie wykazał ich zaistnienia. Zaświadczenie o wysokości zaległości z daty wcześniejszej niż faktyczne wyegzekwowanie należności nie mogło stanowić podstawy do umorzenia kosztów, gdyż wysokość opłaty egzekucyjnej została ostatecznie ustalona dopiero po zakończeniu egzekucji. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu administracyjnym, w szczególności pojęcia "ważnego interesu zobowiązanego" i "interesu publicznego", a także znaczenie zaświadczeń organów podatkowych w kontekście kosztów egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w sytuacji, gdy organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne, a następnie wyegzekwował należność główną, odsetki i koszty egzekucyjne, możliwe jest umorzenie naliczonych kosztów egzekucyjnych na wniosek zobowiązanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jest to możliwe, ale tylko w sytuacjach wyjątkowych, gdy przemawia za tym ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny, a decyzja organu ma charakter uznaniowy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych (ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny) muszą być spełnione obiektywnie, a skarżący nie wykazał ich zaistnienia. Zaświadczenie o wysokości zaległości z daty wcześniejszej niż zakończenie egzekucji nie mogło stanowić podstawy do umorzenia.

Jak należy interpretować przesłanki "ważnego interesu zobowiązanego" oraz "interesu publicznego" w kontekście umorzenia kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przesłanki te należy oceniać obiektywnie, w kontekście konkretnych okoliczności faktycznych sprawy. "Ważny interes zobowiązanego" obejmuje zdarzenia losowe, sytuacje osobiste, rodzinne, zdrowotne lub ekonomiczne, które uniemożliwiają spłatę należności bez nadmiernej dolegliwości. "Interes publiczny" odnosi się do wartości wspólnych dla społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość czy bezpieczeństwo.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że pojęcia te nie są zdefiniowane w ustawie i wymagają indywidualnej oceny. Nie można ich ograniczać do sytuacji nadzwyczajnych, ale muszą być oparte na kryteriach obiektywnych, a nie subiektywnym przekonaniu strony.

Czy zaświadczenie organu podatkowego o wysokości zaległości podatkowych, wydane przed ostatecznym wyegzekwowaniem należności, może stanowić podstawę do umorzenia kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zaświadczenie takie nie może stanowić podstawy do umorzenia, jeśli egzekucja i ostateczne ustalenie kosztów nastąpiło po dacie wydania zaświadczenia.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że wysokość kosztów egzekucyjnych mogła być ostatecznie ustalona dopiero po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 2 sierpnia 2024 r. utrzymujące w mocy postanowienie odmawiające umorzenia kosztów egzekucyjnych.

Przepisy (8)

Główne

u.p.e.a. art. 64e § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części koszty egzekucyjne.

u.p.e.a. art. 64e § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Koszty egzekucyjne mogą być umorzone na wniosek zobowiązanego, jeżeli za umorzeniem przemawia ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 115

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Koszty egzekucyjne korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ prowadzi postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.

u.p.e.a. art. 64c § § 9 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych na wniosek zobowiązanego złożony w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak spełnienia obiektywnych przesłanek ważnego interesu zobowiązanego lub interesu publicznego. • Zaświadczenie o wysokości zaległości z daty wcześniejszej niż zakończenie egzekucji nie może stanowić podstawy do umorzenia kosztów. • Koszty egzekucyjne mają pierwszeństwo zaspokojenia i ich umorzenie wymaga szczególnego uzasadnienia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 64e § 2 u.p.e.a. poprzez zawężającą wykładnię przesłanki ważnego interesu podatnika. • Naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. • Naruszenie art. 8 k.p.a. przez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania.

Godne uwagi sformułowania

Umorzenie kosztów egzekucyjnych pozostawione zostało uznaniu organu egzekucyjnego. • Uznanie administracyjne nie wyraża się w swobodzie oceny w danym stanie faktycznym sprawy okoliczności odpowiadających przesłankom umorzenia, ale w możliwości negatywnego dla Strony rozstrzygnięcia nawet przy ustaleniu istnienia przesłanek umorzenia. • O istnieniu ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego decydują kryteria obiektywne, zgodne z powszechnie obowiązującą hierarchią wartości. • Koszty egzekucyjne należą do kategorii należności korzystających na podstawie art. 115 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z pierwszeństwa zaspokojenia przed innymi wierzytelnościami.

Skład orzekający

Borys Marasek

przewodniczący

Katarzyna Stuła-Marcela

członek

Monika Krywow

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu administracyjnym, w szczególności pojęcia \"ważnego interesu zobowiązanego\" i \"interesu publicznego\", a także znaczenie zaświadczeń organów podatkowych w kontekście kosztów egzekucyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania egzekucyjnego – kosztów – i pokazuje, jak sądy interpretują przesłanki ich umorzenia, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

Czy można umorzyć koszty egzekucyjne? Sąd wyjaśnia, kiedy jest to możliwe.

Dane finansowe

WPS: 77 093,71 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst