Orzeczenie · 2026-05-13

I SA/Gd 138/26Solidarną odpowiedzialność przedstawiciela VAT import 5

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2026-05-13
NSAPodatkoweWysokawsa
VATimport towarówzgłoszenie celneprocedura uproszczonaprzedstawicielstwo celneodpowiedzialność solidarnaterminykorekta deklaracjiprawo celne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę spółki S. Sp. z o.o. (skarżąca, przedstawiciel bezpośredni) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji o zmianie zgłoszenia celnego. Sprawa dotyczyła importu towarów z Chin, gdzie skarżąca złożyła zgłoszenie celne z deklaracją rozliczenia podatku VAT na podstawie art. 33a ustawy o VAT (procedura uproszczona). Organ celny stwierdził brak rozliczenia podatku w terminie ustawowym, co skutkowało koniecznością korekty zgłoszenia celnego i powrotu do zasad ogólnych rozliczenia podatku. W konsekwencji, organ pierwszej instancji dokonał zmiany zgłoszenia celnego, a Dyrektor IAS utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących doręczeń, brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, błędną wykładnię przepisów ustawy o VAT oraz naruszenie zasad konstytucyjnych i unijnych. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy, w tym art. 33a ust. 8 ustawy o VAT, który przewiduje solidarną odpowiedzialność przedstawiciela bezpośredniego za zapłatę podatku w przypadku utraty przez importera prawa do rozliczenia w procedurze uproszczonej. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny i nie zależy od winy przedstawiciela. Oddalono również zarzuty dotyczące naruszenia zasady neutralności, proporcjonalności oraz podwójnego opodatkowania, wskazując na prawidłowe rozumienie tych zasad w kontekście przepisów VAT i prawa celnego. Sąd uznał również, że doręczenie decyzji importerowi było skuteczne, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie zasługiwały na uwzględnienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie solidarności przedstawiciela celnego w VAT z tytułu importu w procedurze uproszczonej, zasady doręczeń w postępowaniu administracyjnym, interpretacja zasad neutralności i proporcjonalności w kontekście VAT.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji utraty prawa do procedury uproszczonej w imporcie VAT.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przedstawiciel bezpośredni importera ponosi solidarną odpowiedzialność za zapłatę podatku VAT z tytułu importu towarów, w przypadku gdy importer utracił prawo do rozliczenia tego podatku w procedurze uproszczonej z powodu niezachowania terminów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przedstawiciel bezpośredni importera ponosi solidarną odpowiedzialność za zapłatę podatku VAT z tytułu importu towarów, zgodnie z art. 33a ust. 8 ustawy o VAT, nawet jeśli sam nie ponosi bezpośredniej winy za brak terminowego rozliczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odpowiedzialność przedstawiciela bezpośredniego jest obiektywna i wynika wprost z przepisów ustawy o VAT, niezależnie od jego winy. Utrata przez importera prawa do rozliczenia podatku w procedurze uproszczonej z powodu niezachowania terminów, skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku wraz z odsetkami, a obowiązek ten spoczywa solidarnie na importerze i jego przedstawicielu.

Czy obciążenie przedstawiciela bezpośredniego obowiązkiem zapłaty podatku VAT z tytułu importu narusza zasadę neutralności podatku VAT oraz zasadę proporcjonalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obciążenie przedstawiciela bezpośredniego obowiązkiem zapłaty podatku VAT z tytułu importu nie narusza zasady neutralności ani proporcjonalności, ponieważ nie pozbawia podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego, a nałożone obowiązki są konieczne dla prawidłowego poboru podatku.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zasada neutralności nie oznacza nieograniczonego prawa do odliczenia podatku, a jedynie brak faktycznego kosztu dla podatnika, o ile podatek pozostaje w związku z czynnościami opodatkowanymi. Zasada proporcjonalności nie jest naruszona, gdyż przepisy krajowe są zgodne z dyrektywami UE, a nałożone obowiązki są niezbędne dla prawidłowego poboru VAT i zapobiegania oszustwom.

Czy doręczenie decyzji importerowi w trybie zastępczym (fikcja doręczenia) było skuteczne, jeśli nie zastosowano doręczenia elektronicznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie decyzji importerowi było skuteczne, nawet jeśli nie zastosowano doręczenia elektronicznego, ponieważ organ zastosował właściwy tryb doręczenia (usługa hybrydowa) zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, a brak możliwości doręczenia elektronicznego wynikał z braku posiadania przez importera adresu do doręczeń elektronicznych.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ prawidłowo zastosował publiczną usługę hybrydową do doręczenia decyzji, ponieważ importer nie posiadał adresu do doręczeń elektronicznych. Po dwukrotnym awizowaniu przesyłka została uznana za skutecznie doręczoną po upływie 14 dni. Sąd dodał, że nawet ewentualne nieprawidłowości w doręczeniu importerowi nie miałyby wpływu na odpowiedzialność solidarną spółki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę spółki S. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku.

Przepisy (30)

Główne

u.p.t.u. art. 33a § ust. 1-8

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Przepis reguluje możliwość rozliczenia podatku VAT z tytułu importu towarów w deklaracji podatkowej (procedura uproszczona) oraz konsekwencje utraty tej możliwości, w tym solidarną odpowiedzialność przedstawiciela.

u.p.t.u. art. 33a § ust. 7

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Konsekwencje utraty prawa do rozliczenia podatku VAT z tytułu importu w deklaracji.

u.p.t.u. art. 33a § ust. 8

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Solidarna odpowiedzialność przedstawiciela bezpośredniego lub pośredniego za zapłatę podatku VAT z tytułu importu.

u.p.t.u. art. 33a § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Podstawa prawna do rozliczenia podatku VAT z tytułu importu w deklaracji podatkowej.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Pomocnicze

O.p. art. 144 § § 1a-1b

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Przepisy dotyczące doręczania pism, w tym w formie elektronicznej i hybrydowej.

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Przepis określający prawo do odliczenia podatku naliczonego.

u.p.t.u. art. 33 § ust. 1 i 4

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Przepis określający zasadę rozliczania podatku VAT z tytułu importu towarów w zgłoszeniu celnym.

u.p.t.u. art. 33a § ust. 6a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Termin na korektę deklaracji podatkowej w przypadku rozliczenia podatku VAT z tytułu importu.

u.p.t.u. art. 33a § ust. 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Warunki stosowania procedury uproszczonej w imporcie towarów.

O.p. art. 150 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Doręczenie w trybie zastępczym.

u.d.e. art. 9 § ust. 1 pkt 8

Ustawa z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych

Obowiązek posiadania adresu do doręczeń elektronicznych przez przedsiębiorców.

u.d.e. art. 144 § § 1a-1b

Ustawa z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych

Sposoby doręczania pism przez organy.

O.p. art. 145

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Doręczanie pism utrwalonych w postaci papierowej.

O.p. art. 148-154

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Doręczanie pism utrwalonych w postaci papierowej.

p.c. art. 73 § ust. 1

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

Stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do postępowań celnych.

UKC art. 48

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

Możliwość późniejszej weryfikacji zgłoszenia celnego.

UKC art. 166

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

Pozwolenia na stosowanie uproszczeń celnych.

UKC art. 182

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

Pozwolenia na stosowanie uproszczeń celnych.

UKC art. 201 § ust. 2 lit. a/ i b/

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

Wymóg pobrania należności celnych przywozowych i innych należności, w tym VAT.

Dyrektywa VAT art. 211

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Szczegółowe zasady dotyczące płatności VAT z tytułu importu towarów.

Dyrektywa VAT art. 273

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Możliwość nakładania dodatkowych obowiązków w celu zapewnienia prawidłowego poboru VAT i zapobiegania oszustwom.

Dyrektywa VAT art. 250

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Obowiązek sporządzenia deklaracji VAT.

Dyrektywa VAT art. 201

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

VAT z tytułu importu jest płacony przez osobę wyznaczoną lub uznaną za zobowiązaną przez państwo członkowskie.

TFUE art. 113

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna harmonizacji podatku od wartości dodanej.

TUE art. 5 § ust. 4

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada proporcjonalności w prawie UE.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia praw i wolności konstytucyjnych.

u.KAS art. 35 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Systemy teleinformatyczne organów KAS.

u.KRS art. 1 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym

Definicja rejestru przedsiębiorców.

u.p.t.u. art. 33a § ust. 8a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Wyłączenia od odpowiedzialności przedstawiciela.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy prawidłowo zastosowały art. 33a ust. 8 ustawy o VAT, obciążając przedstawiciela bezpośredniego solidarną odpowiedzialnością za zapłatę VAT z tytułu importu. • Odpowiedzialność przedstawiciela jest obiektywna i nie zależy od jego winy. • Doręczenie decyzji importerowi było skuteczne. • Obciążenie przedstawiciela nie narusza zasady neutralności ani proporcjonalności. • Nie występuje ryzyko podwójnego opodatkowania.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów o doręczeniach elektronicznych. • Brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego. • Błędna wykładnia przepisów ustawy o VAT. • Naruszenie zasad konstytucyjnych i unijnych (neutralność, proporcjonalność). • Ryzyko podwójnego opodatkowania.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność przedstawiciela bezpośredniego pozostaje węższa od odpowiedzialności tego drugiego i ograniczona do ściśle określonych przypadków, wyartykułowanych w art. 33a ust. 7 ustawy o VAT. • Współodpowiedzialność przedstawiciela z importerem, w imieniu którego działa, ma bowiem charakter obiektywny, a wyłączone od tego odstępstwo przewidziano w art. 33a ust. 8a ustawy o VAT. • Niespełnienie któregokolwiek z wymogów omawianej procedury, również w sytuacji niezawinionych omyłek, zawsze pociąga za sobą skutek w postaci obowiązku zapłaty należności podatkowej (wraz z możliwymi odsetkami za zwłokę). • Preferencyjne rozliczenie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów, o którym mowa w art. 33a ustawy o VAT, jest wyjątkiem od zasady ujętej w art. 33. • Prawo podatnika do obniżenia podatku należnego nie ma charakteru bezwzględnego, a zakres tego uprawnienia jest wyznaczony poprzez treść art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. • Zasada neutralności nie może być zatem rozumiana w ten sposób, że w każdym przypadku, niezależnie od okoliczności, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia każdej kwoty podatku naliczonego. • Konstrukcja przepisu opiera się na automatycznym nastąpieniu skutku przy zaistnieniu określonego zdarzenia. Skutku tego nie da się wyeliminować przy zastosowaniu jakichkolwiek przesłanek ekskulpacyjnych.

Skład orzekający

Elżbieta Rischka

przewodniczący

Joanna Zdzienicka-Wiśniewska

sprawozdawca

Zbigniew Romała

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie solidarności przedstawiciela celnego w VAT z tytułu importu w procedurze uproszczonej, zasady doręczeń w postępowaniu administracyjnym, interpretacja zasad neutralności i proporcjonalności w kontekście VAT."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji utraty prawa do procedury uproszczonej w imporcie VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności finansowej przedstawiciela handlowego w imporcie towarów, co jest istotne dla firm zajmujących się handlem międzynarodowym i ich doradców prawnych. Wyjaśnia również kwestie proceduralne związane z doręczeniami.

“Czy przedstawiciel handlowy odpowiada za VAT importera? Sąd wyjaśnia zasady solidarnej odpowiedzialności.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst