Orzeczenie · 2026-05-06

I SA/Bk 83/26Rygor wykonalności zwrot dotacji interes społeczny

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2026-05-06
NSAPodatkoweŚredniawsa
dotacjezwrot dotacjirygor natychmiastowej wykonalnościKodeks postępowania administracyjnegoprzedawnienieinteres społecznyfinanse publicznegminastowarzyszenie

Przedmiotem skargi Stowarzyszenia było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Sokółki o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji dotyczącej zwrotu dotacji oświatowych wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem w latach 2019 i 2020. Stowarzyszenie podnosiło zarzuty naruszenia przepisów KPA, w szczególności art. 108 § 1 i 2, kwestionując istnienie przesłanek do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Sąd administracyjny, analizując sprawę, odwołał się do wcześniejszego wyroku w podobnej sprawie dotyczącej dotacji za rok 2019. Stwierdził, że choć orzecznictwo dotyczące początku biegu terminu przedawnienia zwrotu dotacji jest zróżnicowane, to zbliżający się termin przedawnienia (koniec 2025 r.) w połączeniu z brakiem dobrowolnego uregulowania należności przez Stowarzyszenie, uzasadnia nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na interes społeczny. Sąd oddalił skargę, uznając argumentację organów za prawidłową.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o zwrocie dotacji w sytuacji zbliżającego się terminu przedawnienia i braku dobrowolnego uregulowania należności.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego kontekstu zwrotu dotacji oświatowych i interpretacji przepisów KPA oraz Ordynacji podatkowej w zakresie przedawnienia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zbliżający się termin przedawnienia należności publicznoprawnej oraz prawdopodobieństwo braku dobrowolnego uregulowania zobowiązania uzasadniają nadanie nieostatecznej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 KPA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zbliżający się termin przedawnienia należności oraz okoliczności wskazujące na prawdopodobieństwo braku dobrowolnego uregulowania zobowiązania, uzasadniają nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na inny interes społeczny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wysoka kwota należności i zbliżający się termin przedawnienia, w kontekście rozbieżności orzecznictwa, czynią zasadnym stanowisko organu o niezbędności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na interes społeczny, który polega na uregulowaniu należności publicznych.

Jaki jest moment rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia obowiązku zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem lub pobranej w nadmiernej wysokości?

Odpowiedź sądu

Sąd wojewódzki podzielił stanowisko, że termin przedawnienia rozpoczął bieg z końcem roku, za który dotacja została przyznana (w tym przypadku 31 grudnia 2021 r. dla dotacji za 2020 r.), jednakże odmienne stanowisko organów nie miało wpływu na rozstrzygnięcie.

Uzasadnienie

Sąd odnotował rozbieżności w orzecznictwie NSA dotyczące momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia zwrotu dotacji, wskazując na trzy główne stanowiska. Sam sąd przyjął, że termin biegnie od końca roku, w którym dotacja podlegała zwrotowi, jednakże podkreślił, że nawet odmienna interpretacja organów nie dyskwalifikuje nadania rygoru, jeśli inne przesłanki są spełnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Stowarzyszenia na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o zwrocie dotacji.

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 108 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy te regulują możliwość nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.f.p. art. 67 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 o finansach publicznych

Przepis ten stanowi podstawę do stosowania przepisów KPA i Ordynacji podatkowej do spraw dotyczących należności budżetowych.

o.p. art. 70 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przepis ten określa termin przedawnienia zobowiązań podatkowych, który jest odpowiednio stosowany do zwrotu dotacji.

PPSA art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.f.p. art. 252 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 o finansach publicznych

Określa obowiązek zwrotu dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem lub pobranych w nadmiernej wysokości.

u.f.p. art. 251 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 o finansach publicznych

Określa termin zwrotu dotacji niewykorzystanych do końca roku budżetowego.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada państwa prawa, pewności prawa.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 108 § 1 i 2 KPA poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności bez zaistnienia przesłanek. • Naruszenie art. 8 § 1 KPA w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania i pewności prawa. • Naruszenie art. 8 § 1 i § 2 KPA poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania, z naruszeniem zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. • Naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 KPA poprzez ich niezastosowanie, co doprowadziło do mylnego przyjęcia obaw o niewywiązanie się z zobowiązania.

Godne uwagi sformułowania

w interesie społecznym jest to, aby należności publiczne były uregulowane • niebezpieczeństwo to Burmistrz wywodzi z kształtującej się w zróżnicowany sposób linii orzecznictwa sądowego • należy kierować się najświeższym orzecznictwem NSA, w którym przyjmuje się, iż pięcioletni termin przedawnienia w przypadku wykorzystania środków niezgodnie z przeznaczeniem rozpoczyna swój bieg od dnia otrzymania tych środków przez beneficjenta • niebezpieczeństwo niewykonania obowiązku musi mieć realny charakter i nie może być tylko prawdopodobne

Skład orzekający

Justyna Siemieniako

przewodniczący sprawozdawca

Marcin Kojło

członek

Paweł Janusz Lewkowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o zwrocie dotacji w sytuacji zbliżającego się terminu przedawnienia i braku dobrowolnego uregulowania należności."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego kontekstu zwrotu dotacji oświatowych i interpretacji przepisów KPA oraz Ordynacji podatkowej w zakresie przedawnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie instytucji rygoru natychmiastowej wykonalności w kontekście obawy o przedawnienie należności publicznych, co jest istotne dla zrozumienia dynamiki postępowań administracyjnych.

“Czy można zmusić do zwrotu dotacji, zanim się przedawni? Sąd wyjaśnia.”

Sektor

finanse publiczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst