I SA/Bd 561/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał sprawę ze skargi W. M. na decyzję Naczelnika Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego, która utrzymała w mocy decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2017 r. Organ podatkowy zakwestionował możliwość zaliczenia przez Skarżącą do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od udziału w prawie rejestracji wzoru wspólnotowego, uznając, że umowy darowizny między Skarżącą a jej matką miały charakter techniczny i nie doprowadziły do faktycznego nabycia prawa. Skarżąca argumentowała, że nabyła prawo na podstawie ważnej umowy darowizny i prawidłowo zaliczyła odpisy do kosztów. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, że organ podatkowy błędnie zinterpretował i zastosował art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że przepis ten nie stanowi samodzielnej podstawy do zakwestionowania skutków podatkowych ważnej czynności prawnej, a organ powinien rozważyć zastosowanie przepisów dotyczących pozorności czynności (art. 199a § 2 O.p.) lub klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania (art. 119a i nast. O.p.), w których przypadkach właściwość organów jest inna. Sąd uznał, że organ nie wykazał, aby czynności były nieważne lub pozorne, a jedynie że miały charakter techniczny w celu wygenerowania wrażenia nabycia prawa, co nie jest wystarczającą podstawą do odmowy uznania skutków podatkowych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej w kontekście oceny skutków podatkowych czynności prawnych, zwłaszcza darowizn, oraz granice stosowania tego przepisu w porównaniu do klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów obowiązujących w 2017 roku. Właściwość organów w sprawach dotyczących klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania może być inna.
Zagadnienia prawne (2)
Czy odpisy amortyzacyjne od wartości niematerialnych i prawnych (znaku wspólnotowego) nabytych w drodze darowizny mogą stanowić koszty uzyskania przychodów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek prawnych, a organ podatkowy nie może odmówić ich zaliczenia opierając się jedynie na art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej, jeśli czynność nie jest pozorna ani nie stanowi obejścia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej nie jest wystarczającą podstawą do zakwestionowania skutków podatkowych ważnej czynności prawnej, jaką jest darowizna. Organ powinien zbadać, czy czynność była pozorna lub stanowiła obejście prawa, a nie tylko czy miała charakter techniczny.
Czy art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej pozwala organom podatkowym na zakwestionowanie skutków podatkowych ważnych czynności prawnych na podstawie oceny ich "technicznego" charakteru lub braku "racjonalnego uzasadnienia"?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej służy ustaleniu zgodnego zamiaru stron i celu czynności, a nie negowaniu skutków podatkowych ważnych czynności prawnych. Do tego służą inne przepisy, np. dotyczące pozorności czynności lub klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 199a § 1 O.p. nie jest klauzulą obejścia prawa podatkowego i nie daje organom uprawnienia do pominięcia skutków podatkowych ważnej czynności prawnej jedynie na podstawie oceny jej "technicznego" charakteru.
Przepisy (10)
Główne
O.p. art. 199a § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepis ten pozwala organom podatkowym na ustalenie treści czynności prawnej poprzez uwzględnienie zgodnego zamiaru stron i celu czynności, a nie tylko jej dosłownego brzmienia. Nie stanowi on jednak samodzielnej podstawy do zakwestionowania skutków podatkowych ważnej czynności prawnej.
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definiuje koszty uzyskania przychodów jako koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Stanowi, że kosztami uzyskania przychodów są odpisy amortyzacyjne dokonywane zgodnie z art. 22a-22o.
u.p.d.o.f. art. 22b § ust. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa, że amortyzacji podlegają nabyte nadające się do gospodarczego wykorzystania prawa określone w Prawie własności przemysłowej, o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok.
Pomocnicze
O.p. art. 199a § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ma zastosowanie w przypadku stwierdzenia, że pod pozorem dokonania czynności prawnej dokonano innej czynności prawnej.
O.p. art. 119a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania, która może być podstawą do zakwestionowania skutków podatkowych czynności dokonanej przede wszystkim w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, sprzecznej z celem ustawy podatkowej, jeśli sposób działania był sztuczny.
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 45a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wyłącza z kosztów uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne od wartości początkowej nabytych nieodpłatnie (z wyjątkiem spadku i darowizny, jeśli spełnione są określone warunki).
k.c. art. 65 § § 2
Kodeks cywilny
Nakazuje badać zgodny zamiar stron i cel czynności, a nie tylko jej dosłowne brzmienie.
u.p.w.p.
Ustawa z dnia [...] czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
ustawa o KAS art. 94 § ust. 2
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej nie stanowi samodzielnej podstawy do zakwestionowania skutków podatkowych ważnej czynności prawnej. • Organ podatkowy nie może odmówić zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów, opierając się jedynie na ocenie "technicznego" charakteru czynności darowizny.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu podatkowego, że umowy darowizny miały charakter techniczny i nie doprowadziły do faktycznego nabycia prawa, co skutkowało brakiem możliwości zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów.
Godne uwagi sformułowania
"nie można zgodzić się, że dokonanie darowizny znaku przez F. M. na rzecz W. M. ostatecznie doprowadziło do sytuacji, w której prawo do znaku pozostaje przy osobie, która miała największy wkład w jego rozwój i rozpoznawalność." • "nie znajduje żadnego racjonalnego uzasadnienia fakt darowania prawa do wzoru wspólnotowego wartego ponad 4 miliony złotych, a następnie jego zwrotu zaledwie po upływie 17 dni." • "podpisane umowy darowizny miały charakter czysto techniczny, których celem mogło być jedynie wygenerowanie wrażenia nabycia tego prawa." • "art. 199a § 1 O.p. nie stanowi samodzielnej podstawy do zakwestionowania skutków podatkowych ważnej czynności prawnej." • "organ dokonał błędnej wykładni przepisu art. 199a § 1 O.p., wywodząc z niego uprawnienie do pominięcia skutków podatkowych ważnej czynności prawnej."
Skład orzekający
Tomasz Wójcik
przewodniczący
Halina Adamczewska-Wasilewicz
sprawozdawca
Agnieszka Olesińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 199a § 1 Ordynacji podatkowej w kontekście oceny skutków podatkowych czynności prawnych, zwłaszcza darowizn, oraz granice stosowania tego przepisu w porównaniu do klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów obowiązujących w 2017 roku. Właściwość organów w sprawach dotyczących klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania może być inna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe mogą kwestionować transakcje cywilnoprawne, nawet jeśli są one formalnie ważne, pod kątem ich faktycznego celu gospodarczego i podatkowego. Pokazuje również, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów proceduralnych i materialnych przez organy.
“Czy darowizna znaku towarowego warta miliony może być uznana za "techniczną" przez fiskusa? Sąd wyjaśnia granice interpretacji przepisów.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.