I PKN 93/00Przedłużenie umowy na czas określony obejście prawa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła ustalenia, czy przedłużenie drugiej umowy o pracę na czas określony przez strony, w sytuacji gdy zawarcie trzeciej umowy terminowej prowadziłoby do skutku określonego w art. 251 Kodeksu pracy (przekształcenie w umowę na czas nieokreślony), bez istnienia szczególnych okoliczności usprawiedliwiających takie przedłużenie, należy uznać za zmierzające do obejścia prawa. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację pozwanej Spółdzielni Inwalidów „P.” od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu, który ustalił, że strony łączy umowa o pracę na czas nieokreślony, potwierdził stanowisko sądu niższej instancji. Sąd Okręgowy uznał, że porozumienie stron przedłużające czas trwania umowy o pracę na czas określony nie jest sprzeczne z prawem samo w sobie, jednakże konieczna jest ocena, czy nie stanowi ono obejścia prawa, w szczególności art. 251 KP. Sąd ten ustalił, że zamiarem pozwanej było niedopuszczenie do zawarcia kolejnej umowy na czas określony, aby zapobiec przekształceniu się trzeciej takiej umowy w umowę na czas nieokreślony, a twierdzenia o trudnej sytuacji ekonomicznej były gołosłowne. Sąd Najwyższy podkreślił, że ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji, iż po stronie pozwanej nie występowały żadne szczególne okoliczności uzasadniające przedłużenie umowy, nie zostały podważone w kasacji. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że wykładnia i zastosowanie art. 251 KP przez Sąd Okręgowy były prawidłowe. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, przedłużanie czasu trwania drugiej umowy o pracę na czas określony, gdy zawarcie trzeciej umowy terminowej prowadziłoby do skutku z art. 251 KP, bez istnienia szczególnych okoliczności, jest obejściem prawa. W takim przypadku, na mocy art. 58 § 1 KC w związku z art. 300 KP oraz art. 18 § 2 KP, w miejsce nieważnych postanowień umowy przedłużającej wchodzą postanowienia art. 251 KP, co skutkuje przekształceniem umowy w umowę na czas nieokreślony. Kasacja została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 251 KP w kontekście przedłużania umów na czas określony i obejścia prawa.
Dotyczy sytuacji, gdy przedłużenie drugiej umowy na czas określony następuje bez szczególnych okoliczności uzasadniających takie działanie.
Zagadnienia prawne (1)
Czy przedłużenie drugiej umowy o pracę na czas określony, bez istnienia szczególnych okoliczności, gdy zawarcie trzeciej umowy terminowej prowadziłoby do skutku z art. 251 KP, jest obejściem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, takie przedłużenie należy uznać za zmierzające do obejścia prawa.
Uzasadnienie
Przedłużenie drugiej umowy o pracę na czas określony bez szczególnych okoliczności, w sytuacji gdy zawarcie trzeciej umowy terminowej prowadziłoby do skutku z art. 251 KP, jest obejściem prawa. W takim przypadku, na mocy art. 58 § 1 KC w związku z art. 300 KP oraz art. 18 § 2 KP, w miejsce nieważnych postanowień umowy przedłużającej wchodzą postanowienia art. 251 KP, co skutkuje przekształceniem umowy w umowę na czas nieokreślony.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Czesław G. | osoba_fizyczna | powód |
| Spółdzielnia Inwalidów „P.” w S. | spółka | pozwana |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
W związku z art. 300 KP, postanowienia umowy przedłużającej czas trwania umowy o pracę na czas określony, które zmierzają do obejścia prawa, są nieważne i w ich miejsce wchodzą postanowienia art. 251 KP.
KP art. 251
Kodeks pracy
Zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy nie przekroczyła jednego miesiąca.
KP art. 18 § § 2
Kodeks pracy
W miejsce postanowień umowy przedłużającej czas trwania umowy o pracę na czas określony, które zmierzają do obejścia prawa, wchodzą postanowienia art. 251 KP.
Pomocnicze
KC art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z niego wywodzi skutki prawne.
KPC art. 39312
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedłużenie drugiej umowy o pracę na czas określony bez szczególnych okoliczności jest obejściem prawa i prowadzi do przekształcenia umowy w umowę na czas nieokreślony.
Odrzucone argumenty
Przedłużenie umowy było uzasadnione trudną sytuacją ekonomiczną Spółdzielni. • Strony nie zawierały kolejnych umów, a jedynie przedłużyły czas trwania tej samej umowy. • Art. 251 KP nie ma zastosowania do sytuacji przedłużenia umowy.
Godne uwagi sformułowania
zmierzające do obejścia prawa • w miejsce nieważnych postanowień umowy przedłużającej czas trwania umowy o pracę na czas określony wchodzą wówczas postanowienia art. 251 KP • dochodzi do zawarcia trzeciej umowy terminowej, powodując jej przekształcenie w umowę o pracę na czas nie określony • porozumienie zmieniające, mające na celu przedłużenie obowiązującej umowy na czas określony, a nie zawarcie nowej umowy • aneksem do umowy o pracę • nie oznacza to jednak całkowitej swobody w tym zakresie • konieczna jest ocena, czy takie przedłużenie czasu trwania umowy o pracę na czas określony nie jest obejściem prawa • twierdzenia strony pozwanej dotyczące jej trudnej sytuacji były gołosłowne • ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z niego wywodzi skutki prawne • mało konkretnych i dość enigmatycznych twierdzeń strony • celem, jaki legł u podłoża "porozumienia" z 7 stycznia 1999 r., było obejście prawa • zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. […]
Skład orzekający
Józef Iwulski
przewodniczący-sprawozdawca
Katarzyna Gonera
członek
Roman Kuczyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 251 KP w kontekście przedłużania umów na czas określony i obejścia prawa."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy przedłużenie drugiej umowy na czas określony następuje bez szczególnych okoliczności uzasadniających takie działanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu umów na czas określony i potencjalnego obejścia prawa pracy przez pracodawców, co jest istotne dla wielu pracowników i prawników.
“Czy przedłużenie umowy na czas określony to zawsze legalne rozwiązanie?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.