I PKN 249/00Wykładnia układów zbiorowych pracy przez sądy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód Feliks H. domagał się zasądzenia nagrody jubileuszowej za 30 lat pracy od Fabryki Elementów Wyposażenia Budownictwa „M.-Z.” S.A. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że pracownik nie spełnił warunku przepracowania 3 lat w pozwanym zakładzie bezpośrednio przed nabyciem uprawnień, zgodnie z dodatkowym protokołem do zakładowego układu zbiorowego pracy. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, zasądzając nagrodę, gdyż uznał, że przepis układu nie wymaga nieprzerwanego zatrudnienia i nie można go interpretować zwężająco. Strona pozwana wniosła kasację, zarzucając błędną wykładnię art. 241(6) Kodeksu pracy i pominięcie stanowiska sygnatariuszy układu. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że z art. 241(6) KP nie wynika zakaz dokonywania przez sąd wykładni postanowień układu zbiorowego pracy. Sąd podkreślił, że układ zbiorowy pracy jest źródłem prawa pracy, a sądy są uprawnione do wykładania prawa. Sąd zaznaczył, że wiążące są wspólne wyjaśnienia stron układu, ale brak takich wyjaśnień nie pozbawia sądu kompetencji do interpretacji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie kompetencji sądów do wykładni układów zbiorowych pracy oraz interpretacji przepisów dotyczących nagród jubileuszowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku wspólnego wyjaśnienia układu przez strony.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd jest uprawniony do dokonywania wykładni postanowień układu zbiorowego pracy, jeśli strony układu nie dokonały jego wspólnego wyjaśnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd jest uprawniony do dokonywania wykładni postanowień układu zbiorowego pracy.
Uzasadnienie
Układ zbiorowy pracy jest źródłem prawa pracy, a sądy są uprawnione do wykładania prawa. Brak wspólnego wyjaśnienia postanowień przez strony układu nie pozbawia sądu tej kompetencji, o ile nie wynika to z wyraźnego przepisu ustawy.
Jak należy interpretować warunek przepracowania określonego okresu w zakładzie pracy dla nabycia prawa do nagrody jubileuszowej, gdy wystąpiła przerwa w zatrudnieniu?
Odpowiedź sądu
Interpretacja przepisu układu zbiorowego pracy nie powinna zwężać jego literalnego brzmienia bez wyraźnego wskazania na wymóg nieprzerwanego zatrudnienia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że brak jest podstaw do nadawania przepisowi treści wymagającej nieprzerwanego zatrudnienia, zwłaszcza gdy pracownik przepracował w zakładzie znaczną część wymaganego stażu, a przerwa wynikała z porozumienia.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Feliks H. | osoba_fizyczna | powód |
| Fabryka Elementów Wyposażenia Budownictwa „M.-Z.” S.A. w Z. | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p. art. 241(6)
Kodeks pracy
Z przepisu nie wynika zakaz dokonywania przez sąd wykładni postanowień układu zbiorowego pracy. Treść postanowień układu wyjaśniają wspólnie jego strony (§ 1). Związanie wyjaśnieniami stron dotyczy porozumienia o stosowaniu układu (§ 2). Wyjaśnienie nie ma mocy protokołu dodatkowego.
KP art. 241(6)
Kodeks pracy
Sąd Najwyższy rozważył zarzut błędnej wykładni tego przepisu.
Pomocnicze
k.p. art. 241(1)
Kodeks pracy
Określenie sposobu (trybu) dokonywania wyjaśnień treści układu należy do obligacyjnych postanowień układu (pkt 3).
k.p. art. 9 § § 1
Kodeks pracy
Układ zbiorowy pracy jest źródłem prawa pracy.
KPC art. 386 § § 6
Kodeks postępowania cywilnego
Ocena prawna wyrażona w uzasadnieniu wyroku sądu drugiej instancji wiąże sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, jak i sąd drugiej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
KPC art. 393(12)
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sądy są uprawnione do wykładni przepisów prawa pracy, w tym postanowień układów zbiorowych pracy. • Brak wspólnego wyjaśnienia postanowień układu przez strony nie pozbawia sądu kompetencji do ich interpretacji.
Odrzucone argumenty
Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował art. 241(6) KP, przyjmując, że to sąd, a nie strony układu, jest uprawniony do jego wykładni. • Sąd Okręgowy pominął stanowisko sygnatariuszy układu zbiorowego pracy przy jego interpretacji.
Godne uwagi sformułowania
Z art. 241(6) KP nie wynika w żadnym razie zakaz dokonywania przez sąd wykładni postanowień układu zbiorowego pracy. • Sąd jest bez wątpienia uprawniony do wykładania prawa mającego zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. • Określenie sposobu (trybu) dokonywania wyjaśnień treści układu należy do tak zwanych obligacyjnych postanowień układu.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący-sprawozdawca
Józef Iwulski
sędzia
Herbert Szurgacz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie kompetencji sądów do wykładni układów zbiorowych pracy oraz interpretacji przepisów dotyczących nagród jubileuszowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wspólnego wyjaśnienia układu przez strony.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji prawa pracy i kompetencji sądów, co jest istotne dla prawników i pracodawców. Pokazuje, jak sądy podchodzą do sporów wynikających z układów zbiorowych pracy.
“Czy sąd może interpretować układ zbiorowy pracy? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Dane finansowe
nagroda jubileuszowa: 5769 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.