Orzeczenie · 2026-01-14

I CSK 137/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-01-14
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższypostępowanie cywilneprzesłanki formalnenieważność postępowaniazagadnienia prawnekoszty postępowania

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wniesionej przez M. S. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi. Skarżący argumentował, że w sprawie wystąpiły istotne zagadnienia prawne oraz nieważność postępowania, powołując się na art. 398^9 § 1 pkt 1 i 3 k.p.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano, że zarzut nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji nie może stanowić samodzielnej podstawy wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, chyba że jest powiązany z zarzutem naruszenia przez sąd drugiej instancji art. 378 § 1 w zw. z art. 386 § 2 k.p.c. Sąd podkreślił, że niewyznaczenie obligatoryjnej rozprawy nie stanowi samodzielnej przyczyny nieważności, a pozbawienie strony możności obrony praw musi być każdorazowo wykazane. Ponadto, Sąd Najwyższy stwierdził, że przedstawione zagadnienia prawne nie miały wystarczającego związku z rozstrzygnięciem sprawy i nie spełniały kryteriów istotności dla rozpoznania skargi kasacyjnej, w szczególności w kontekście interpretacji art. 5 k.c. jako samodzielnej podstawy powództwa. W konsekwencji, na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, kryteria istotności zagadnień prawnych, interpretacja art. 398^9 k.p.c.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przesłanek formalnych skargi kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzut nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji może stanowić samodzielną podstawę wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji nie może stanowić samodzielnej podstawy wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, chyba że jest powiązany z zarzutem naruszenia przez sąd drugiej instancji art. 378 § 1 w zw. z art. 386 § 2 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym od orzeczeń sądu drugiej instancji, a badanie nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji jest pośrednie i związane z zarzutami wobec sądu drugiej instancji.

Jakie są kryteria istotności zagadnień prawnych dla przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zagadnienia prawne muszą mieć konkretny związek z rozstrzygnięciem danej sprawy, mieć taki wymiar problemowy, aby odpowiedź sądu miała znaczenie dla zasadności skargi i uniwersalne zastosowanie w innych sprawach.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że przedstawione zagadnienia prawne muszą być istotne dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy i mieć potencjał aplikacyjny w innych sprawach, a nie stanowić jedynie ogólne rozważania.

Czy art. 5 k.c. może stanowić samodzielną podstawę powództwa?

Odpowiedź sądu

Nie, norma wynikająca z art. 5 k.c. nie może stanowić samodzielnej podstawy powództwa.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że art. 5 k.c. ma charakter pomocniczy i nie może być samodzielną podstawą roszczenia, co zostało uwzględnione przy ocenie podstaw skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
J. H.

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznapowód
J. H.osoba_fizycznapozwany
A. P.osoba_fizycznaradca prawny (pomoc prawna z urzędu)

Przepisy (14)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadniony wystąpieniem istotnych zagadnień prawnych.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadniony nieważnością postępowania.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Naruszenie przez sąd drugiej instancji przepisów postępowania.

k.p.c. art. 386 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Naruszenie przez sąd drugiej instancji przepisów postępowania.

k.p.c. art. 379 § pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Pozbawienie strony możności obrony swych praw jako przyczyna nieważności postępowania.

k.p.c. art. 148 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Zasada niedziałania prawa wbrew jego społeczno-gospodarczemu celowi.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 1^1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzyganie o kosztach w orzeczeniu kończącym sprawę.

rozp. MS z 22.10.2015 art. § 2 pkt 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r.

Stawki minimalne opłat za czynności radcowskie.

rozp. MS z 22.10.2015 art. § 10 ust. 4 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r.

Stawki minimalne opłat za czynności radcowskie.

rozp. MS z 14.05.2024 art. § 8 pkt 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r.

Koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

rozp. MS z 14.05.2024 art. § 4 ust. 1 i 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r.

Koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej przez skarżącego. • Brak spełnienia przesłanek istotności zagadnień prawnych. • Nieskuteczność zarzutu nieważności postępowania jako samodzielnej podstawy wniosku.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnych zagadnień prawnych. • Nieważność postępowania przed sądem pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym od orzeczeń sądu drugiej instancji. • Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie może zatem uzasadniać zarzut nieważności postępowania przed Sądem pierwszej instancji. • Niewyznaczenie obligatoryjnej rozprawy i wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie nie stanowi na gruncie obowiązujących przepisów samodzielnej przyczyny nieważności postępowania. • Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zaskarżenia i w granicach podstaw.

Skład orzekający

Mariusz Łodko

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, kryteria istotności zagadnień prawnych, interpretacja art. 398^9 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przesłanek formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe, choć techniczne, przesłanki formalne dopuszczalności skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe błędy formalne.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 2700 PLN

koszty nieopłaconej pomocy prawnej: 2700 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst