Orzeczenie · 2011-05-11

I PK 181/10Uchylenie wyroku odszkodowanie za świadectwo pracy

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2011-05-11
SNPrawo pracystosunek pracyWysokanajwyższy
świadectwo pracyodszkodowanieemeryturaprzedawnieniestosunek pracySąd Najwyższyprawo pracyweryfikacjaprzyczynienie się do szkody

Powód Tadeusz J. dochodził od PGE Kopalni Węgla Brunatnego Bełchatów S.A. odszkodowania w wysokości blisko 35 000 zł z tytułu utraconych dochodów z emerytury. Spór wynikał z faktu, że pracodawca nie zakwalifikował pracy powoda jako pracy górniczej w świadectwie pracy, co skutkowało przyznaniem mu niższej emerytury. Po weryfikacji przez komisję pracodawcy i ponownym ustaleniu przez ZUS, powód otrzymał wyrównanie emerytury. Sądy niższych instancji uznały pracodawcę za odpowiedzialnego za wadliwe świadectwo pracy na podstawie art. 471 k.c. w zw. z art. 300 k.p., odrzucając argument o przedawnieniu roszczenia w terminie 3 lat i stosując 10-letni termin z prawa cywilnego. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną pozwanego, uchylił zaskarżony wyrok. Sąd Najwyższy zgodził się z zarzutem przyczynienia się powoda do szkody (art. 362 k.c.), wskazując na jego zaniechanie weryfikacji świadectwa pracy i kwestionowania decyzji emerytalnej. Jednocześnie Sąd Najwyższy uznał za zasadny zarzut naruszenia przepisów dotyczących przedawnienia. Stwierdzono, że roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, jako wynikające ze stosunku pracy, podlega 3-letniemu terminowi przedawnienia określonym w art. 291 § 1 k.p., a nie 10-letniemu terminowi z Kodeksu cywilnego. Sąd Najwyższy powołał się na własną uchwałę I PZP 5/10, zgodnie z którą kwestie przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy są uregulowane w prawie pracy, a przepisy Kodeksu cywilnego można stosować tylko w sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy (art. 300 k.p.). W ocenie Sądu Najwyższego, przedawnienie roszczeń ze stosunku pracy jest sprawą uregulowaną w prawie pracy, co wyklucza stosowanie przepisów prawa cywilnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie 3-letniego terminu przedawnienia dla roszczeń o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, a także zasada podziału odpowiedzialności między pracodawcą a pracownikiem w przypadku przyczynienia się pracownika do szkody.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego świadectwa pracy i jego wpływu na emeryturę, ale zasady przedawnienia i przyczynienia się są szeroko stosowalne w sprawach pracowniczych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, wynikające z niewłaściwego udokumentowania charakteru pracy, podlega 3-letniemu terminowi przedawnienia wynikającemu z Kodeksu pracy, czy też 10-letniemu terminowi z Kodeksu cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, jako wynikające ze stosunku pracy, podlega 3-letniemu terminowi przedawnienia określonym w art. 291 § 1 k.p.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przedawnienie roszczeń ze stosunku pracy jest sprawą uregulowaną w prawie pracy (art. 291 i nast. k.p.). Zgodnie z art. 300 k.p., przepisy Kodeksu cywilnego można stosować tylko w sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy. Ponieważ istnieje kompletna regulacja dotycząca przedawnienia w prawie pracy, nie ma podstaw do stosowania przepisów Kodeksu cywilnego.

Czy pracownik, który nie kwestionował wadliwego świadectwa pracy i decyzji emerytalnej, przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracownik przyczynił się do szkody w rozumieniu art. 362 k.c.

Uzasadnienie

Pracownik zaniechał weryfikacji wydanego mu świadectwa pracy oraz kwestionowania pierwotnej decyzji emerytalnej, mimo istnienia stosownych trybów sprostowania świadectwa pracy. Pracownik powinien wykazać się przezornością w staraniu o własne sprawy.

Czy pracodawca ponosi wyłączną odpowiedzialność za szkodę wynikającą z wadliwego świadectwa pracy, czy też odpowiedzialność ta może być dzielona z pracownikiem?

Odpowiedź sądu

Odpowiedzialność za konsekwencje wadliwości świadectwa pracy powinna być dzielona między pracodawcę a pracownika.

Uzasadnienie

Nie można akceptować poglądu, że za konsekwencje niewiedzy pracownika musi w całości odpowiadać pracodawca. Ciężar konsekwencji wadliwości świadectwa powinien po połowie wziąć na siebie pracodawca i pracownik.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Pozwany (w zakresie skargi kasacyjnej)

Strony

NazwaTypRola
Tadeusz J.osoba_fizycznapowód
PGE Kopalnia Węgla Brunatnego BEŁCHATÓW SAspółkapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

k.c. art. 361 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 362

Kodeks cywilny

k.p. art. 291 § § 1

Kodeks pracy

k.p. art. 300

Kodeks pracy

Pomocnicze

k.p. art. 97

Kodeks pracy

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 125 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 125a § ust. 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 68 § ust. 1 pkt 1 lit. b)

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 133 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy przedawnia się w terminie 3 lat zgodnie z Kodeksem pracy. • Pracownik przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody poprzez zaniechanie weryfikacji świadectwa pracy i kwestionowania decyzji emerytalnej.

Odrzucone argumenty

Pracodawca nie ponosi odpowiedzialności za wadliwe świadectwo pracy. • Istniał brak związku przyczynowego między działaniem pracodawcy a szkodą. • Pracodawca nie wykazał winy w wydaniu świadectwa pracy. • Zakład Ubezpieczeń Społecznych ponosi odpowiedzialność za wydanie błędnej decyzji. • Roszczenie nie przedawnia się w terminie 3 lat, lecz w terminie 10 lat lub jako roszczenie okresowe.

Godne uwagi sformułowania

Nie da się zaakceptować pogląd, że za konsekwencje niewiedzy pracownika musi w całości odpowiadać pracodawca. • Ciężar konsekwencji wadliwości świadectwa winny po połowie wziąć na siebie obie strony stosunku pracy. • Roszczenie o odszkodowanie powoda przedawnia się w terminie 3 lat, na zasadzie art. 291 § 1 k.p., a nie w terminie lat 10 na zasadzie przepisów prawa cywilnego. • Sprawa bowiem owego przedawnienia jest sprawą unormowaną prawem pracy w rozumieniu art. 300 k.p.

Skład orzekający

Małgorzata Gersdorf

przewodniczący, sprawozdawca

Bogusław Cudowski

członek

Zbigniew Myszka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie 3-letniego terminu przedawnienia dla roszczeń o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, a także zasada podziału odpowiedzialności między pracodawcą a pracownikiem w przypadku przyczynienia się pracownika do szkody."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego świadectwa pracy i jego wpływu na emeryturę, ale zasady przedawnienia i przyczynienia się są szeroko stosowalne w sprawach pracowniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu wadliwych świadectw pracy i ich wpływu na uprawnienia pracownicze, a także kluczowej kwestii przedawnienia roszczeń. Wyrok Sądu Najwyższego wyjaśnia ważne zasady interpretacji przepisów prawa pracy i cywilnego.

“Ważny wyrok SN: Wadliwe świadectwo pracy to nie zawsze 10 lat na odszkodowanie! Sprawdź, kiedy liczy się 3-letni termin.”

Dane finansowe

WPS: 34 999,91 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst