I PK 181/10Uchylenie wyroku odszkodowanie za świadectwo pracy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód Tadeusz J. dochodził od PGE Kopalni Węgla Brunatnego Bełchatów S.A. odszkodowania w wysokości blisko 35 000 zł z tytułu utraconych dochodów z emerytury. Spór wynikał z faktu, że pracodawca nie zakwalifikował pracy powoda jako pracy górniczej w świadectwie pracy, co skutkowało przyznaniem mu niższej emerytury. Po weryfikacji przez komisję pracodawcy i ponownym ustaleniu przez ZUS, powód otrzymał wyrównanie emerytury. Sądy niższych instancji uznały pracodawcę za odpowiedzialnego za wadliwe świadectwo pracy na podstawie art. 471 k.c. w zw. z art. 300 k.p., odrzucając argument o przedawnieniu roszczenia w terminie 3 lat i stosując 10-letni termin z prawa cywilnego. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną pozwanego, uchylił zaskarżony wyrok. Sąd Najwyższy zgodził się z zarzutem przyczynienia się powoda do szkody (art. 362 k.c.), wskazując na jego zaniechanie weryfikacji świadectwa pracy i kwestionowania decyzji emerytalnej. Jednocześnie Sąd Najwyższy uznał za zasadny zarzut naruszenia przepisów dotyczących przedawnienia. Stwierdzono, że roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, jako wynikające ze stosunku pracy, podlega 3-letniemu terminowi przedawnienia określonym w art. 291 § 1 k.p., a nie 10-letniemu terminowi z Kodeksu cywilnego. Sąd Najwyższy powołał się na własną uchwałę I PZP 5/10, zgodnie z którą kwestie przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy są uregulowane w prawie pracy, a przepisy Kodeksu cywilnego można stosować tylko w sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy (art. 300 k.p.). W ocenie Sądu Najwyższego, przedawnienie roszczeń ze stosunku pracy jest sprawą uregulowaną w prawie pracy, co wyklucza stosowanie przepisów prawa cywilnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie 3-letniego terminu przedawnienia dla roszczeń o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, a także zasada podziału odpowiedzialności między pracodawcą a pracownikiem w przypadku przyczynienia się pracownika do szkody.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego świadectwa pracy i jego wpływu na emeryturę, ale zasady przedawnienia i przyczynienia się są szeroko stosowalne w sprawach pracowniczych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, wynikające z niewłaściwego udokumentowania charakteru pracy, podlega 3-letniemu terminowi przedawnienia wynikającemu z Kodeksu pracy, czy też 10-letniemu terminowi z Kodeksu cywilnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, jako wynikające ze stosunku pracy, podlega 3-letniemu terminowi przedawnienia określonym w art. 291 § 1 k.p.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przedawnienie roszczeń ze stosunku pracy jest sprawą uregulowaną w prawie pracy (art. 291 i nast. k.p.). Zgodnie z art. 300 k.p., przepisy Kodeksu cywilnego można stosować tylko w sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy. Ponieważ istnieje kompletna regulacja dotycząca przedawnienia w prawie pracy, nie ma podstaw do stosowania przepisów Kodeksu cywilnego.
Czy pracownik, który nie kwestionował wadliwego świadectwa pracy i decyzji emerytalnej, przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracownik przyczynił się do szkody w rozumieniu art. 362 k.c.
Uzasadnienie
Pracownik zaniechał weryfikacji wydanego mu świadectwa pracy oraz kwestionowania pierwotnej decyzji emerytalnej, mimo istnienia stosownych trybów sprostowania świadectwa pracy. Pracownik powinien wykazać się przezornością w staraniu o własne sprawy.
Czy pracodawca ponosi wyłączną odpowiedzialność za szkodę wynikającą z wadliwego świadectwa pracy, czy też odpowiedzialność ta może być dzielona z pracownikiem?
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność za konsekwencje wadliwości świadectwa pracy powinna być dzielona między pracodawcę a pracownika.
Uzasadnienie
Nie można akceptować poglądu, że za konsekwencje niewiedzy pracownika musi w całości odpowiadać pracodawca. Ciężar konsekwencji wadliwości świadectwa powinien po połowie wziąć na siebie pracodawca i pracownik.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Tadeusz J. | osoba_fizyczna | powód |
| PGE Kopalnia Węgla Brunatnego BEŁCHATÓW SA | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
k.c. art. 361 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 362
Kodeks cywilny
k.p. art. 291 § § 1
Kodeks pracy
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Pomocnicze
k.p. art. 97
Kodeks pracy
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 125 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 125a § ust. 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 68 § ust. 1 pkt 1 lit. b)
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 133 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy przedawnia się w terminie 3 lat zgodnie z Kodeksem pracy. • Pracownik przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody poprzez zaniechanie weryfikacji świadectwa pracy i kwestionowania decyzji emerytalnej.
Odrzucone argumenty
Pracodawca nie ponosi odpowiedzialności za wadliwe świadectwo pracy. • Istniał brak związku przyczynowego między działaniem pracodawcy a szkodą. • Pracodawca nie wykazał winy w wydaniu świadectwa pracy. • Zakład Ubezpieczeń Społecznych ponosi odpowiedzialność za wydanie błędnej decyzji. • Roszczenie nie przedawnia się w terminie 3 lat, lecz w terminie 10 lat lub jako roszczenie okresowe.
Godne uwagi sformułowania
Nie da się zaakceptować pogląd, że za konsekwencje niewiedzy pracownika musi w całości odpowiadać pracodawca. • Ciężar konsekwencji wadliwości świadectwa winny po połowie wziąć na siebie obie strony stosunku pracy. • Roszczenie o odszkodowanie powoda przedawnia się w terminie 3 lat, na zasadzie art. 291 § 1 k.p., a nie w terminie lat 10 na zasadzie przepisów prawa cywilnego. • Sprawa bowiem owego przedawnienia jest sprawą unormowaną prawem pracy w rozumieniu art. 300 k.p.
Skład orzekający
Małgorzata Gersdorf
przewodniczący, sprawozdawca
Bogusław Cudowski
członek
Zbigniew Myszka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie 3-letniego terminu przedawnienia dla roszczeń o odszkodowanie z tytułu wadliwego świadectwa pracy, a także zasada podziału odpowiedzialności między pracodawcą a pracownikiem w przypadku przyczynienia się pracownika do szkody."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego świadectwa pracy i jego wpływu na emeryturę, ale zasady przedawnienia i przyczynienia się są szeroko stosowalne w sprawach pracowniczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu wadliwych świadectw pracy i ich wpływu na uprawnienia pracownicze, a także kluczowej kwestii przedawnienia roszczeń. Wyrok Sądu Najwyższego wyjaśnia ważne zasady interpretacji przepisów prawa pracy i cywilnego.
“Ważny wyrok SN: Wadliwe świadectwo pracy to nie zawsze 10 lat na odszkodowanie! Sprawdź, kiedy liczy się 3-letni termin.”
Dane finansowe
WPS: 34 999,91 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.