Orzeczenie · 2025-01-09

I OZ 810/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-09
NSAAdministracyjneWysokansa
bezczynność organuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymires iudicatapowaga rzeczy osądzonejzażaleniewniosek dekretowynieruchomościsąd administracyjnytermin rozpoznania sprawy

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie E. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku dekretowego z 1949 r. Sąd I instancji uznał, że sprawa była już prawomocnie osądzona wyrokiem z 2022 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego i stwierdził rażące naruszenie prawa przez bezczynność. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów p.p.s.a., twierdząc, że bezczynność dotyczyła innego okresu i nie zachodzi powaga rzeczy osądzonej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. nakazuje odrzucenie skargi, gdy sprawa została już prawomocnie osądzona. Sąd uznał, że w niniejszej sprawie występuje tożsamość podmiotowa i przedmiotowa z poprzednim postępowaniem. Wskazał, że w przypadku niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, właściwym środkiem jest skarga na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a., a nie ponowne wniesienie skargi na bezczynność. Wobec tego, zarzuty naruszenia przepisów procesowych i Konstytucji RP uznano za bezzasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasady powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) w kontekście skarg na bezczynność organów administracji publicznej oraz właściwego trybu postępowania w przypadku niewykonania wyroku sądu administracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wnioskami dekretowymi i bezczynnością organów w tym zakresie, ale zasady procesowe są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ponowne wniesienie skargi na bezczynność organu jest dopuszczalne, jeśli sprawa dotycząca tej samej bezczynności była już prawomocnie osądzona?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne wniesienie skargi na bezczynność organu w tej samej sprawie jest niedopuszczalne z uwagi na zasadę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata).

Uzasadnienie

Sąd administracyjny odrzuca skargę, jeśli sprawa pomiędzy tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona. Tożsamość sprawy oznacza identyczność elementów podmiotowych i przedmiotowych. W przypadku stwierdzenia bezczynności prawomocnym wyrokiem, właściwym środkiem prawnym w razie dalszej bezczynności organu jest skarga na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a., a nie ponowne wniesienie skargi na bezczynność.

Czy skarga na bezczynność organu może być odrzucona z powodu zakończenia postępowania przed organem pierwszej instancji po wniesieniu skargi?

Odpowiedź sądu

Zakończenie postępowania przed organem pierwszej instancji po wniesieniu skargi na bezczynność nie stanowi samo w sobie podstawy do odrzucenia skargi, jednakże w niniejszej sprawie odrzucenie nastąpiło z powodu powagi rzeczy osądzonej.

Uzasadnienie

Sąd I instancji nie odrzucił skargi z powodu zakończenia postępowania przed organem, lecz z powodu tożsamości sprawy z wcześniej osądzoną. Wskazano, że wykładnia art. 149 § 1 p.p.s.a. w kontekście zakończenia postępowania byłaby prawidłowa jedynie w przypadku, gdy decyzja kończąca postępowanie jest ostateczna i skarga została wniesiona po zakończeniu postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Zażalenie E. W. na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy zostało oddalone.

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o zażaleniu.

p.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienia sądu rozstrzygające sprawę co do istoty lub kończące postępowanie w instancji.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 171

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutek w postaci res iudicata istnieje tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia.

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy skutków stwierdzenia bezczynności organu i wyznaczenia terminu do załatwienia sprawy.

Konstytucja RP art. 77 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Każdy ma prawo do wynagrodzenia szkody, jaka mu została wyrządzona przez niezgodne z prawem działanie organu lub zaniechanie działania.

p.p.s.a. art. 154 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, strona może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia organowi grzywny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Tożsamość sprawy podmiotowa i przedmiotowa z wcześniej prawomocnie osądzoną sprawą. • Niedopuszczalność ponownego rozpatrywania tej samej bezczynności z uwagi na zasadę res iudicata. • Właściwym środkiem prawnym w przypadku niewykonania wyroku jest skarga na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 171 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie powagi rzeczy osądzonej, podczas gdy bezczynność dotyczyła innego okresu. • Zarzut naruszenia art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. poprzez bezzasadne uznanie, że zakończenie postępowania przed organem stanowi przesłankę do odrzucenia skargi. • Zarzut naruszenia art. 77 ust. 1 Konstytucji RP poprzez formalne zakończenie postępowania i zamknięcie drogi do uzyskania odszkodowania.

Godne uwagi sformułowania

Mowa tu więc o powadze rzeczy osądzonej (res iudicata), powodującej przeszkodę, której wystąpienie tamuje dalszy bieg postępowania i uniemożliwia wydanie ponownego rozstrzygnięcia merytorycznego w tej samej sprawie. • To właśnie skarga z art. 154 § 1 p.p.s.a. pozwala sądowi na ocenę, czy po wydaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organ załatwił sprawę, czy też wciąż pozostaje bezczynny lub w dalszym ciągu przewlekle prowadzi sprawę.

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) w kontekście skarg na bezczynność organów administracji publicznej oraz właściwego trybu postępowania w przypadku niewykonania wyroku sądu administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wnioskami dekretowymi i bezczynnością organów w tym zakresie, ale zasady procesowe są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej zasady procesowej (res iudicata) w kontekście długotrwałych postępowań administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i nieruchomości.

Czy można skarżyć organ za bezczynność, jeśli sprawa była już sądzona? NSA wyjaśnia zasadę res iudicata.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst