I OZ 29/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie A.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, które odrzuciło skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku. Sąd pierwszej instancji wcześniej oddalił skargę A.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. Następnie WSA odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, a potem odrzucił zażalenie na to postanowienie. NSA uznał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Kluczowym argumentem było to, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, na mocy odesłania ustawowego do przepisów o skardze kasacyjnej, wymaga sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata, radcę prawnego itp.), zgodnie z art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a. Sąd podkreślił, że ten wymóg obowiązuje również przy zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu takiej skargi. Ponieważ skarżąca sporządziła i podpisała zażalenie osobiście, nie spełniając wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego i nie wykazując zastosowania wyjątku, WSA zasadnie odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne. NSA odrzucił również argumentację skarżącej, że przepisy nie przewidują takiego wymogu, wskazując na błędną interpretację przepisów i brak dowodów na to, by wcześniejsze pisma skarżącej były traktowane jako skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem. Sąd przypomniał, że prawo do sądu jest ograniczone koniecznością zachowania warunków formalnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie konieczności zachowania wymogów formalnych, w tym przymusu adwokacko-radcowskiego, przy wnoszeniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia oraz zażalenia na postanowienie o jej odrzuceniu.
Dotyczy specyficznego środka prawnego (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i jego proceduralnych aspektów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, a także zażalenie na postanowienie o jej odrzuceniu, wymaga sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, na mocy odesłania do przepisów o skardze kasacyjnej, wymaga sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika. Ten wymóg obowiązuje również przy zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu takiej skargi.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przepisy działu VIIa ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem) nie zawierają odmiennych regulacji w zakresie przymusu adwokacko-radcowskiego i stosuje się do nich odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, w tym obowiązek sporządzenia pisma przez profesjonalnego pełnomocnika.
Czy brak sporządzenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia lub zażalenia na postanowienie o jej odrzuceniu przez profesjonalnego pełnomocnika jest brakiem usuwalnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak sporządzenia skargi lub zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika, gdy jest to wymagane, jest brakiem nieusuwalnym, który uzasadnia odrzucenie środka zaskarżenia.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym niespełnienie wymogu sporządzenia pisma przez profesjonalnego pełnomocnika jest brakiem niepodlegającym konwalidacji i skutkującym odrzuceniem środka zaskarżenia.
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 175 § 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten ustanawia wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej (a przez odesłanie również skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem) przez profesjonalnego pełnomocnika.
p.p.s.a. art. 194 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten, w zw. z art. 175 p.p.s.a., nakłada obowiązek sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 285l
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten stanowi o stosowaniu przepisów o skardze kasacyjnej do postępowania wywołanego wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 175 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten określa wyjątki od obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika.
p.p.s.a. art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący odrzucenia środka zaskarżenia.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący odrzucenia zażalenia.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, na mocy odesłania do przepisów o skardze kasacyjnej, wymaga sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika. • Brak sporządzenia pisma przez profesjonalnego pełnomocnika jest brakiem nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka zaskarżenia.
Odrzucone argumenty
Przepisy ustawy nie przewidują wymogu sporządzenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przez zawodowego pełnomocnika. • Poprzednia skarga skarżącej została rozpoznana mimo braku sporządzenia jej przez adwokata lub radcę prawnego.
Godne uwagi sformułowania
Przymus adwokacki obowiązuje także w przypadku wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. • Niewątpliwie w omawianym przypadku nie został więc spełniony wymóg określony w art. 194 § 4 w zw. z art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a. • Niesporządzenie zażalenia we wskazany wyżej sposób jest brakiem nieusuwalnym, niepodlegającym konwalidacji i uzasadniającym odrzucenie zażalenia. • Prawo do sądu nie jest prawem absolutnym, które musi zostać w każdym jednostkowym przypadku bezwzględnie zrealizowane. • Dostęp do sądu jest ograniczony m.in. koniecznością zachowania warunków formalnych, wymaganych dla nadania pismom w sprawie dalszego biegu.
Skład orzekający
Piotr Przybysz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności zachowania wymogów formalnych, w tym przymusu adwokacko-radcowskiego, przy wnoszeniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia oraz zażalenia na postanowienie o jej odrzuceniu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego środka prawnego (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i jego proceduralnych aspektów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie wymogów formalnych i przymusu adwokackiego w kontekście nadzwyczajnych środków zaskarżenia.
“Nadzwyczajny środek prawny wymaga profesjonalnego pełnomocnika. NSA wyjaśnia, kiedy brak adwokata zamyka drogę do sądu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.