Orzeczenie · 2024-10-24

I OW 152/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-24
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór o właściwośćspór kompetencyjnyorgan właściwydom pomocy społecznejubezwłasnowolnienieopieka prawnagminaNSAprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiKodeks postępowania administracyjnego

Spór o właściwość dotyczył ustalenia organu odpowiedzialnego za rozpoznanie wniosku o umieszczenie w domu pomocy społecznej osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej, A. M., działającego przez opiekuna prawnego S. J. Wójt Gminy Korzenna wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując na Burmistrza Miasta i Gminy Zakliczyn jako organ właściwy. Argumentacja opierała się na przepisach Kodeksu cywilnego (art. 27 kc) oraz ustawy o pomocy społecznej (art. 101 ust. 2a ups), zgodnie z którymi w przypadku osoby ubezwłasnowolnionej, właściwość miejscową ustala się według miejsca zamieszkania jej opiekuna prawnego. A. M. przebywał w placówce całodobowej opieki od 8 maja 2023 r., a jego opiekun prawny, S. J., zamieszkuje na terenie gminy Zakliczyn. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa oraz art. 22 § 1 pkt 1 Kpa, rozstrzygnął spór, wskazując Burmistrza Miasta i Gminy Zakliczyn jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości miejscowej organu gminy w sprawach dotyczących umieszczenia w domu pomocy społecznej osób ubezwłasnowolnionych, w szczególności gdy miejsce zamieszkania osoby ubezwłasnowolnionej jest powiązane z miejscem zamieszkania opiekuna prawnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby ubezwłasnowolnionej i jej pobytu w placówce opiekuńczej. Interpretacja przepisów o miejscu zamieszkania może być różna w innych kontekstach prawnych.

Zagadnienia prawne (2)

Jak ustalić organ właściwy miejscowo do rozpoznania wniosku o umieszczenie w domu pomocy społecznej osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej, która przebywa w placówce całodobowej opieki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, a w przypadku osoby przebywającej w placówce zapewniającej całodobową opiekę lub domu pomocy społecznej na podstawie umowy cywilnej, właściwa miejscowo jest gmina miejsca zamieszkania tej osoby sprzed rozpoczęcia pobytu w tego typu placówce lub domu. W przypadku osoby ubezwłasnowolnionej, miejscem zamieszkania jest miejsce zamieszkania jej opiekuna prawnego.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do art. 101 ust. 1 i 2a ustawy o pomocy społecznej oraz art. 25 i 27 Kodeksu cywilnego. Ponieważ osoba ubezwłasnowolniona miała ustanowionego opiekuna prawnego przed umieszczeniem w placówce, jej miejscem zamieszkania było miejsce zamieszkania opiekuna, co determinowało właściwość miejscową gminy.

Jaka jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygania sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który precyzuje kompetencje NSA w zakresie rozstrzygania sporów o właściwość.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Burmistrza Miasta i Gminy Zakliczyn jako organ właściwy w sprawie umieszczenia w domu pomocy społecznej osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej.

Przepisy (9)

Główne

ppsa art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

ppsa art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest właściwością Naczelnego Sądu Administracyjnego.

ppsa art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA orzeka na podstawie przepisów Kpa w zakresie nieuregulowanym ppsa.

kpa art. 22 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny.

ups art. 101 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie.

ups art. 101 § ust. 2a

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

W przypadku osoby przebywającej w placówce zapewniającej całodobową opiekę lub domu pomocy społecznej na podstawie umowy cywilnej właściwa miejscowo jest gmina miejsca zamieszkania tej osoby sprzed rozpoczęcia pobytu w tego typu placówce lub domu.

kc art. 27

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1963 r. - Kodeks cywilny

Miejscem zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania opiekuna.

Pomocnicze

ups art. 59 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby, w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej.

kc art. 25

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1963 r. - Kodeks cywilny

Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Miejsce zamieszkania osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej, przebywającej w placówce całodobowej opieki, jest miejscem zamieszkania jej opiekuna prawnego, co determinuje właściwość miejscową gminy do rozpoznania wniosku o umieszczenie w domu pomocy społecznej.

Godne uwagi sformułowania

spór o właściwość • organ właściwy • miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie • miejsce zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania opiekuna

Skład orzekający

Marian Wolanin

przewodniczący sprawozdawca

Marek Stojanowski

sędzia

Joanna Skiba

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej organu gminy w sprawach dotyczących umieszczenia w domu pomocy społecznej osób ubezwłasnowolnionych, w szczególności gdy miejsce zamieszkania osoby ubezwłasnowolnionej jest powiązane z miejscem zamieszkania opiekuna prawnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby ubezwłasnowolnionej i jej pobytu w placówce opiekuńczej. Interpretacja przepisów o miejscu zamieszkania może być różna w innych kontekstach prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest ustalenie właściwości organu w sprawach socjalnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i socjalnego.

Kto decyduje o umieszczeniu w DPS? Kluczowe znaczenie ma miejsce zamieszkania opiekuna prawnego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst