I OSK 800/23Odmowa uznania działki za wspólnotę gruntową orzeczenie NSA
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S.K. i J.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego odmawiającą uznania działki za wspólnotę gruntową wsi. Skarżący zarzucili sądowi niższej instancji naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75, 77 § 1, art. 80 k.p.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.) oraz prawa materialnego (art. 8a w zw. z art. 1, 2, 3 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych w zw. z art. 21 i 64 Konstytucji RP). Argumentowali, że działka była wykorzystywana przez kilka rodzin rolników, a dokumenty urzędowe, w tym rejestr pomiarowy z 1934 r., nie potwierdzały jej publicznego użytku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty były nieskuteczne i niepoprawnie sformułowane pod względem formalnym. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym i wymaga precyzyjnego wskazania naruszonych przepisów. Analiza materiału dowodowego, w tym dokumentów archiwalnych i zeznań świadków, wykazała, że działka została wydzielona na cele użyteczności publicznej dla całej wsi, a wpis w ewidencji gruntów o treści "władający - Wspólnota wsi [...]" nie kreuje prawa własności, lecz jedynie wskazuje na charakter gruntu jako użyteczności wspólnej. Sąd uznał, że zarówno organy administracji, jak i WSA prawidłowo oceniły stan faktyczny i prawny sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wspólnot gruntowych, znaczenie wpisów w ewidencji gruntów oraz wymogi formalne skargi kasacyjnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wspólnot gruntowych i interpretacji historycznych dokumentów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wpis w ewidencji gruntów o treści "władający - Wspólnota wsi [...]" stanowi wystarczający dowód istnienia wspólnoty gruntowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wpis w ewidencji gruntów nie kreuje stanu prawnego i nie stanowi wystarczającego dowodu istnienia wspólnoty gruntowej.
Uzasadnienie
Ewidencja gruntów pełni funkcje informacyjno-techniczne i nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów. Wpisy rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie.
Czy działka wydzielona na cele użyteczności publicznej dla całej wsi, z której korzystali mieszkańcy, może być uznana za wspólnotę gruntową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli działka była przeznaczona do ogólnego użytku publicznego dla mieszkańców wsi, nie stanowi ona wspólnoty gruntowej w rozumieniu przepisów.
Uzasadnienie
Analiza dokumentów archiwalnych i zeznań świadków wykazała, że działka była przeznaczona do użytku publicznego dla wszystkich mieszkańców wsi, a nie dla określonej grupy rolników.
Czy skarga kasacyjna została prawidłowo sformułowana pod względem formalnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna zawierała uchybienia formalne, w szczególności nieprecyzyjne wskazanie naruszonych przepisów prawa materialnego i procesowego.
Uzasadnienie
Skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym, wymagającym wyczerpującego przytoczenia podstaw kasacyjnych i uzasadnienia, w tym precyzyjnego wskazania numerów artykułów, paragrafów i punktów naruszonych przepisów.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
u.z.w.g. art. 1
Ustawa z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
Definicja wspólnoty gruntowej.
u.z.w.g. art. 2
Ustawa z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
Definicja pojęcia 'wieś'.
u.z.w.g. art. 3
Ustawa z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
Określenie gruntów stanowiących wspólnotę gruntową.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawy prawnej i jej wyjaśnienie.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa formalna dla wydania wyroku określonej treści, uwarunkowana oceną zaskarżonej decyzji.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 75
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 76
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dowody i ich ocena.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu oceny mocy dowodowej i wiarygodności poszczególnych dowodów.
u.s.g. art. 7
Ustawa z dnia 31 lipca 1923 r. o scalaniu gruntów
Grunty wydzielone na cele miejscowej użyteczności publicznej.
Konstytucja RP art. 21
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności i prawa dziedziczenia.
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności i innych praw majątkowych.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Działka była wykorzystywana przez ograniczoną grupę rolników, a nie do użytku publicznego. • Informacja w ewidencji gruntów i wypis z niej nie są dowodem w sprawie. • Uzasadnienie decyzji organów I i II instancji nie zawierało wskazania faktów, dowodów i przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom. • Rejestr pomiarowy z 1934 r. ograniczał krąg korzystających do uczestników scalenia, a nie do użytku publicznego. • Brak ustalenia, kto faktycznie użytkował działkę w okresie roku przed wejściem w życie ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. • Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i zastosowanie przepisów ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych oraz Konstytucji RP.
Godne uwagi sformułowania
wpis w ewidencji gruntów nie kreuje stanu prawnego • ewidencja gruntów pełni jedynie funkcje informacyjno-techniczne • skarga kasacyjna jest mocno sformalizowanym środkiem zaskarżenia • Naczelny Sąd Administracyjny nie ma kompetencji ani do poprawiania skargi kasacyjnej, ani do orzekania na zasadzie domyślania się intencji jej autora.
Skład orzekający
Jolanta Rudnicka
przewodniczący
Monika Nowicka
sprawozdawca
Agnieszka Miernik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wspólnot gruntowych, znaczenie wpisów w ewidencji gruntów oraz wymogi formalne skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wspólnot gruntowych i interpretacji historycznych dokumentów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z własnością nieruchomości i wspólnotami gruntowymi, a także podkreśla znaczenie formalnych wymogów w postępowaniu sądowym.
“Wpis w ewidencji gruntów to nie dowód własności – NSA wyjaśnia zasady dotyczące wspólnot gruntowych.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.