I OSK 2413/12Właściwość sądu administracyjnego opłaty geodezyjne
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. R. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odrzuciło wniosek skarżącego dotyczący ustalenia wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący powołał się na art. 63 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w związku z art. 35a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), domagając się ustalenia wysokości roszczenia dochodzonego przez Starostę Lublinieckiego oraz stwierdzenia bezskuteczności czynności organu. Sąd pierwszej instancji odrzucił wniosek, argumentując, że art. 63 p.p.s.a. odnosi się do postępowań sądowoadministracyjnych, a sprawa dotyczy należności cywilnoprawnych, których kwestionowanie powinno odbywać się przed sądem powszechnym, zgodnie z art. 35a u.p.e.a. Sąd Wojewódzki podkreślił, że należności te wynikają z umów cywilnoprawnych, w tym przypadku z umowy zawartej w trybie zamówień publicznych, a do takich spraw właściwy jest sąd powszechny. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, potwierdził prawidłowość wykładni art. 35a u.p.e.a. przez Sąd pierwszej instancji. Sąd podkreślił, że przepis ten dotyczy wstrzymania egzekucji administracyjnej w przypadku kwestionowania należności cywilnoprawnych przed sądem powszechnym, a nie stanowi podstawy do wszczęcia postępowania przed sądem administracyjnym. NSA stwierdził, że skarżący błędnie wnioskował, iż samo prowadzenie egzekucji administracyjnej oznacza właściwość sądu administracyjnego do rozpatrzenia powództwa. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Sąd Wojewódzki prawidłowo odrzucił wniosek z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących kwestionowania należności cywilnoprawnych egzekwowanych w trybie administracyjnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji opłat geodezyjnych wynikających z umowy w trybie zamówień publicznych, ale zasada właściwości sądu powszechnego dla należności cywilnoprawnych jest szersza.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania wniosku o ustalenie wysokości należności dochodzonej w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdy należność ta wynika z umowy cywilnoprawnej zawartej w trybie zamówień publicznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania takiego wniosku, ponieważ sprawa dotyczy należności cywilnoprawnych, a do ich kwestionowania właściwy jest sąd powszechny.
Uzasadnienie
Przepis art. 35a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji odnosi się do możliwości kwestionowania należności cywilnoprawnych przed sądem powszechnym, a nie przed sądem administracyjnym. Należności wynikające z umów cywilnoprawnych, nawet jeśli są egzekwowane w trybie administracyjnym, podlegają jurysdykcji sądów powszechnych.
Czy prowadzenie postępowania egzekucyjnego w administracji automatycznie oznacza właściwość sądu administracyjnego do rozpatrzenia powództwa o ustalenie nieistnienia egzekwowanego obowiązku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo prowadzenie egzekucji administracyjnej nie przesądza o właściwości sądu administracyjnego. Kluczowy jest charakter prawny egzekwowanej należności.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny jest właściwy do kontroli legalności działań administracji publicznej. Jednakże, gdy przedmiotem sporu jest należność o charakterze cywilnoprawnym, nawet jeśli jest ona egzekwowana administracyjnie, właściwym do jej rozpoznania jest sąd powszechny.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA.
u.p.e.a. art. 35a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Jeżeli ze względu na rodzaj egzekwowanej należności dopuszczalne jest kwestionowanie istnienia lub wysokości tej należności w drodze powództwa, a zobowiązany wniesie takie powództwo do sądu, wierzyciel po otrzymaniu powództwa zawiadamia o tym organ egzekucyjny, żądając wstrzymania postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd. Dotyczy należności cywilnoprawnych.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 63
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten odnosi się do postępowania sądowoadministracyjnego, a nie do postępowań przed sądami powszechnymi.
p.p.s.a. art. 64 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, o ile ustawa nie stanowi inaczej.
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzuca skargę (wniosek) jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
u.p.e.a. art. 2 § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Poddanie obowiązku egzekucji administracyjnej nie przesądza o wyłączeniu sporu co do jego istnienia lub wysokości przed sądem powszechnym, jeżeli z charakteru obowiązku wynika, że do rozpoznania takiego sporu właściwy jest ten sąd.
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 1 § § 1 i 2
Sądy administracyjne powołane są do sprawowania wymiaru sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.z.p. art. 139 § ust. 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Do umów w sprawach zamówień publicznych stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
k.c.
Kodeks cywilny
Podstawa stosowania do umów w sprawach zamówień publicznych.
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 40 § ust. 3c
Podstawa wystawienia tytułu wykonawczego przez Starostę.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną interpretację art. 35a u.p.e.a. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez odmówienie drogi dochodzenia roszczeń na drodze postępowania administracyjnego w trybie 63 p.p.s.a.
Godne uwagi sformułowania
powództwo o ustalenie należności dochodzonej w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym • należności cywilnoprawne, których pozasądowa egzekucja musi być traktowana jako wyjątek • zasady państwa prawnego wymagają poprzedzenia stosowania przymusu wyrokiem sądowym • sporny tytuł wykonawczy dotyczy należności pieniężnej, która powstała w wyniku zawartej umowy w trybie przetargu nieograniczonego • cywilistyczny charakter instytucji zamówień publicznych, a w konsekwencji egzekwowanej należności • przepis art. 35a u.p.e.a. nie przewiduje środka prawnego w postaci "powództwa", służącego do kwestionowania przed sądem administracyjnym istnienia lub wysokości należności realizowanej w trybie egzekucji administracyjnej
Skład orzekający
Marzenna Linska – Wawrzon
sędzia NSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących kwestionowania należności cywilnoprawnych egzekwowanych w trybie administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji opłat geodezyjnych wynikających z umowy w trybie zamówień publicznych, ale zasada właściwości sądu powszechnego dla należności cywilnoprawnych jest szersza.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej - właściwości sądu, co jest kluczowe dla prawników procesowych. Choć fakty nie są niezwykłe, interpretacja przepisów ma praktyczne znaczenie.
“Kiedy sąd administracyjny, a kiedy powszechny? Kluczowa decyzja NSA w sprawie opłat geodezyjnych.”
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.