I OSK 1316/10Aktualizacja opłaty za użytkowanie wieczyste WSA vs sko 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu położonego w Olsztynie. Prezydent Miasta Olsztyn wypowiedział dotychczasową opłatę w wysokości 0 zł i zaproponował nową w kwocie 255,37 zł, opartą na wycenie rzeczoznawcy. Użytkownicy wieczysty zakwestionowali prawidłowość operatu szacunkowego i wysokość stawki procentowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie umorzyło postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ art. 79 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 105 §1 kpa miały zastosowanie tylko w przypadku, gdy uprzednio ustalono pierwszą opłatę. Kolegium stwierdziło, że w sytuacji braku wcześniejszego ustalenia opłaty, zastosowanie znajdzie prawo cywilne, a właściciel powinien zaproponować opłatę jako zaproszenie do rokowań lub wytoczyć powództwo cywilne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił orzeczenie SKO, uznając, że sprawy dotyczące aktualizacji opłat za użytkowanie wieczyste, nawet jeśli nie rozstrzygają sprawy co do istoty, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, aby zapewnić stronie prawo do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną SKO, podkreślając, że użytkowanie wieczyste jest instytucją prawa cywilnego, a spory z tym związane mają charakter cywilnoprawny. Jednakże postępowanie przed SKO jest koniecznym etapem otwierającym drogę do sądu powszechnego. NSA uznał, że umorzenie postępowania przez SKO nie jest właściwe, nawet jeśli opłata nie była wcześniej ustalona, ponieważ nie upoważnia to organu do uznania sprawy za bezprzedmiotową. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że SKO powinno zakończyć postępowanie jednym z orzeczeń przewidzianych w art. 79 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. NSA uznał również, że właściwość sądu administracyjnego była uzasadniona, aby zapewnić stronie prawo do sądu, nawet jeśli na dzień wydania wyroku WSA nie było jeszcze prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego o odrzuceniu pozwu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących opłat za użytkowanie wieczyste, nawet w sytuacji braku wcześniejszego ustalenia opłaty, oraz interpretacja pojęcia bezprzedmiotowości postępowania w kontekście ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku wcześniejszego ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego umarzające postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, nawet jeśli opłata ta nie była wcześniej formalnie ustalona?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd administracyjny jest właściwy, aby zapewnić stronie prawo do sądu, a postępowanie przed SKO nie jest bezprzedmiotowe w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że użytkowanie wieczyste jest instytucją prawa cywilnego, a spory z tym związane mają charakter cywilnoprawny. Jednakże postępowanie przed SKO jest koniecznym etapem otwierającym drogę do sądu powszechnego. Umorzenie postępowania przez SKO nie jest właściwe, nawet jeśli opłata nie była wcześniej ustalona, ponieważ nie upoważnia to organu do uznania sprawy za bezprzedmiotową. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że SKO powinno zakończyć postępowanie merytorycznie.
Czy postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, gdy pierwotna opłata wynosiła 0 zł i nie była formalnie ustalona, jest bezprzedmiotowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie nie jest bezprzedmiotowe i powinno zostać zakończone merytorycznym rozstrzygnięciem.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że brak wcześniejszego ustalenia opłaty rocznej nie upoważnia Samorządowego Kolegium Odwoławczego do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 §1 kpa. Organ powinien wydać rozstrzygnięcie przewidziane w art. 79 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nawet jeśli sprawa ma charakter cywilnoprawny.
Czy orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawach aktualizacji opłat za użytkowanie wieczyste podlegają kognicji sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podlegają, aby zapewnić stronie prawo do sądu.
Uzasadnienie
NSA uznał, że mimo cywilnoprawnego charakteru sporu, postępowanie przed SKO jest elementem otwierającym drogę do sądu powszechnego. Właściwość sądu administracyjnego jest uzasadniona, aby zapobiec sytuacji, w której strona zostałaby pozbawiona prawa do sądu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
u.g.n. art. 77 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 78 § ust. 1 i ust. 2
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 79 § ust. 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Pomocnicze
ppsa art. 3 § §2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 58 § §4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 145 § §1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 183 § §1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 71
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 73 § ust. 2, ust. 2a i ust. 6
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 73 § ust. 5
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 74 § ust. 5
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 79 § ust. 7
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 80 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 221 § ust. 1 i 2
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 105 § §1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Właściwość sądu administracyjnego do rozpoznania skargi na orzeczenie SKO umarzające postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty za użytkowanie wieczyste, nawet gdy opłata nie była wcześniej ustalona. • Postępowanie przed SKO nie jest bezprzedmiotowe w sytuacji braku wcześniejszego ustalenia opłaty. • Konieczność zapewnienia stronie prawa do sądu.
Odrzucone argumenty
Orzeczenia SKO w sprawach aktualizacji opłat za użytkowanie wieczyste nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. • Postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty jest bezprzedmiotowe, gdy opłata nie została wcześniej ustalona. • Sąd pierwszej instancji naruszył art. 3 §2 ppsa i art. 58 §4 ppsa.
Godne uwagi sformułowania
Umorzenie postępowania następuje w szczególności, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub, gdy organ stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. • Spór co do podwyższenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest sprawą o charakterze cywilnym, a zatem wszelkie akty właściwych organów w tego rodzaju sprawach są wyłączone z kognicji sądów administracyjnych. • Termin "aktualizacja opłaty rocznej" i termin "ustalenie opłaty rocznej" oznaczają dwie zupełnie różne czynności prawne, których nie wolno ze sobą mieszać.
Skład orzekający
Jolanta Rajewska
przewodniczący
Anna Lech
sędzia
Marian Wolanin
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących opłat za użytkowanie wieczyste, nawet w sytuacji braku wcześniejszego ustalenia opłaty, oraz interpretacja pojęcia bezprzedmiotowości postępowania w kontekście ustawy o gospodarce nieruchomościami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wcześniejszego ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii proceduralnej dotyczącej właściwości sądu i interpretacji przepisów o gospodarce nieruchomościami, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i administracyjnym.
“Czy sąd administracyjny rozstrzygnie spór o opłatę za użytkowanie wieczyste, gdy jej nigdy nie było?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.