I NS 421/25Uchylenie decyzji podatkowej naruszenie procedury 47
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWnioskodawczyni, Gmina (...), złożyła wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Świnoujściu z dnia 14 maja 2024 roku (sygn. akt I Ns 180/21), które stwierdziło nabycie spadku po L. T. przez Gminę z dobrodziejstwem inwentarza. Gmina argumentowała, że nowe dowody, uzyskane po uprawomocnieniu się postanowienia, wskazują, iż ostatnim miejscem zamieszkania spadkodawcy nie była Świnoujście, a Warszawa, co wykluczałoby dziedziczenie ustawowe Gminy na podstawie art. 935 k.c. Sąd analizując wniosek w oparciu o art. 679 § 1 k.p.c. stwierdził, że wnioskodawczyni, będąc uczestnikiem poprzedniego postępowania, miała możliwość powołania się na te okoliczności i dowody już wcześniej. Mimo doręczenia jej pism procesowych zawierających informacje o miejscu zamieszkania spadkodawcy oraz zawiadomień o terminach rozpraw, Gmina ograniczyła swoją aktywność do złożenia odpowiedzi na wniosek, nie podejmując dalszych działań procesowych ani nie składając wniosku o uzasadnienie postanowienia. Sąd podkreślił, że postępowanie o zmianę postanowienia spadkowego ma charakter "wznowieniowy" i nie służy naprawianiu błędów czy bezczynności uczestników. Ponieważ wnioskodawczyni nie wykazała obiektywnej niemożności powołania się na nowe fakty i dowody w poprzednim postępowaniu, sąd oddalił wniosek. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 520 § 3 k.p.c. z uwagi na sprzeczność interesów stron.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie przesłanek dopuszczalności wniosku o zmianę prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie art. 679 kpc, zwłaszcza w kontekście uczestnictwa w poprzednim postępowaniu i ciężaru dowodu.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wnioskodawcy będącego uczestnikiem poprzedniego postępowania spadkowego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wnioskodawca, który był uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, może skutecznie żądać zmiany prawomocnego postanowienia, opierając się na nowych okolicznościach, które mógł powołać w poprzednim postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wnioskodawca nie wykaże obiektywnej niemożności powołania się na te okoliczności w poprzednim postępowaniu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie o zmianę postanowienia spadkowego ma charakter "wznowieniowy" i służy jedynie uwzględnieniu nowych dowodów lub okoliczności, których nie można było powołać wcześniej. Uczestnik poprzedniego postępowania musi wykazać, że powołane przez niego fakty i dowody były dla niego niedostępne w czasie poprzedniego postępowania, z uwzględnieniem obiektywnej możliwości ich powołania. Wnioskodawczyni nie wykazała takiej niemożności, a dowody, na które się powoływała, mogły być przedstawione już w poprzednim postępowaniu.
Jakie kryteria decydują o ustaleniu ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy dla celów dziedziczenia ustawowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ostatnim miejscem zamieszkania jest miejscowość, w której znajdował się główny ośrodek aktywności życiowej spadkodawcy, tj. jego osobistych i majątkowych interesów, z zamiarem stałego pobytu.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do definicji miejsca zamieszkania z art. 25 k.c., wskazując, że nie jest nim przejściowy pobyt czy samo zameldowanie, lecz miejscowość stanowiąca centrum życiowe. Analiza materiału dowodowego nie dała podstaw do przyjęcia, że spadkodawca przebywał w Warszawie z zamiarem stałego pobytu, a dowody wskazywały na jego powiązania ze Świnoujściem.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. (...) | instytucja | wnioskodawczyni |
| L. T. | osoba_fizyczna | spadkodawca |
| M. (...) | instytucja | uczestnik postępowania |
| K. T. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
| I. F. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| W. T. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M. D. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
| M. T. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| Z. P. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 935
Kodeks cywilny
W braku małżonka, krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy.
k.p.c. art. 679 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dowód, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku, nie jest spadkobiercą lub że jej udział w spadku jest inny niż stwierdzony, może być przeprowadzony tylko w postępowaniu o uchylenie lub zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Uczestnik postępowania o stwierdzenie nabycia spadku może żądać zmiany postanowienia tylko wówczas, gdy żądanie opiera na podstawie, której nie mógł powołać w tym postępowaniu, a wniosek składa przed upływem roku od dnia, w którym uzyskał tę możność.
Pomocnicze
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach o prawa rzeczowe oraz w sprawach o roszczenia z umów i innych stosunków prawnych, a także w sprawach o alimenty, o rentę i o ustalenie pochodzenia dziecka, sąd może w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji orzec o kosztach, stosując odpowiednio przepisy art. 102-109. W innych przypadkach, gdy interesy uczestników są sprzeczne, sąd może w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji orzec o kosztach, stosując odpowiednio przepisy art. 102-109.
k.p.c. art. 232 § zdanie pierwsze
Kodeks postępowania cywilnego
Strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu co do istnienia przesłanki z ustawy, z której wynikają skutki prawne, spoczywa na osobie, która z tej przesłanki wywodzi skutki prawne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wnioskodawczyni nie wykazała obiektywnej niemożności powołania się na nowe dowody w poprzednim postępowaniu. • Wnioskodawczyni była uczestnikiem poprzedniego postępowania i miała możliwość podjęcia inicjatywy dowodowej. • Postępowanie o zmianę postanowienia spadkowego nie służy naprawianiu błędów czy bezczynności uczestników.
Odrzucone argumenty
Nowe dowody uzyskane po uprawomocnieniu się postanowienia wskazują, że ostatnim miejscem zamieszkania spadkodawcy była Warszawa, a nie Świnoujście. • Nowy materiał dowodowy powstał w głównej mierze z udziałem członków rodziny zmarłego po uprawomocnieniu się postanowienia.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie [...] ma charakter „wznowieniowy” • nie służy naprawieniu błędów w postępowaniu spadkowym oraz nie może być wykorzystywane jako środek do usunięcia skutków bezczynności tudzież błędów uczestników postępowania spadkowego • przez uczestnictwo w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku [...] należy rozumieć formalny udział w tym postępowaniu, a nie stopień aktywności, bierność, czy nawet całkowitą bezczynność zainteresowanego • centrum życiowe spadkodawcy znajdował się w Ś. , a ewentualny pobyt w W. miał charakter chwilowy • miejsce zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu
Skład orzekający
Agnieszka Trytek - Błaszak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek dopuszczalności wniosku o zmianę prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie art. 679 kpc, zwłaszcza w kontekście uczestnictwa w poprzednim postępowaniu i ciężaru dowodu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wnioskodawcy będącego uczestnikiem poprzedniego postępowania spadkowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie spadkowym – możliwości zmiany prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Jest to istotne dla praktyków prawa spadkowego.
“Czy można zmienić prawomocne postanowienie o spadku? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.