Orzeczenie · 2026-03-26

I GZ 103/26

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-26
NSAAdministracyjneŚredniansa
zażalenieodrzucenieterminprzymus adwokacko-radcowskiprawo do sądupostępowanie administracyjneNSAWSAdotacja

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie F. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 kwietnia 2025 r., które odrzuciło zażalenie skarżącej na postanowienie WSA z dnia 18 lutego 2025 r. o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i odrzuceniu skargi. NSA uznał, że zaskarżone postanowienie, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Sąd podkreślił, że rozpoznawana jest zgodność z prawem postanowienia odrzucającego zażalenie, a nie wcześniejszego postanowienia o odrzuceniu skargi. NSA stwierdził, że zażalenie zostało wniesione po terminie (27 marca 2025 r. zamiast do 26 marca 2025 r.), co stanowiło podstawę do jego odrzucenia na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Ponadto, NSA zwrócił uwagę na naruszenie wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego, zgodnie z którym zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej powinno być sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżąca sporządziła je osobiście, co stanowiło kolejną podstawę do odrzucenia. Sąd odrzucił argumentację skarżącej o naruszeniu art. 45 Konstytucji RP, wskazując, że prawo do sądu nie jest absolutne i podlega ograniczeniom procesowym, takim jak terminy i wymogi formalne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących terminów procesowych, wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ograniczeń prawa do sądu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie zażalenie było wnoszone po terminie i bez wymaganego pełnomocnika.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, wniesione po terminie i bez zachowania wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego, podlega odrzuceniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zażalenie takie podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zażalenie zostało wniesione po terminie, a także naruszało wymóg sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika, co stanowiło podstawę do jego odrzucenia.

Czy prawo do sądu gwarantuje możliwość pominięcia terminów procesowych i wymogów formalnych, takich jak przymus adwokacko-radcowski?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prawo do sądu nie jest absolutne i podlega ograniczeniom procesowym, które są niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa prawnego i zaufania do prawa.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że terminy procesowe, opłaty i inne rygory postępowania są dopuszczalnymi ograniczeniami prawa do sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono zażalenie
Zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na odrzucenie skargi zostało oddalone.

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Przepis ten stosuje się odpowiednio do zażaleń.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis art. 178 stosuje się odpowiednio do zażaleń.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

p.p.s.a. art. 87 § § 2 i § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

We wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a także równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.

p.p.s.a. art. 175 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego.

p.p.s.a. art. 194 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego.

p.p.s.a. art. 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny w razie uzasadnionej potrzeby udziela stronom występującym w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych i skutków ich zaniedbań.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu nie jest prawem absolutnym i bezwzględnym, podlega ograniczeniom procesowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie zostało wniesione po terminie. • Zażalenie nie zostało sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika, co narusza wymóg przymusu adwokacko-radcowskiego.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 86 § 1 p.p.s.a. (niezawinione uchybienie terminu). • Zarzut naruszenia art. 87 § 2 i § 4 p.p.s.a. (pominięcie rozpoznania wniosku o zwolnienie z kosztów i ustanowienie pełnomocnika). • Zarzut naruszenia art. 175 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 p.p.s.a. (zastosowanie rygoru przymusu adwokacko-radcowskiego wobec strony wnioskującej o pełnomocnika z urzędu). • Zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (nadmierny formalizm procesowy).

Godne uwagi sformułowania

zaskarżone postanowienie, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu • prawo do sądu nie jest prawem absolutnym i bezwzględnym • Są one niezbędne ze względu na pozostałe wartości państwa prawnego, jak np. zaufanie do prawa czy bezpieczeństwo prawne.

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów procesowych, wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ograniczeń prawa do sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie zażalenie było wnoszone po terminie i bez wymaganego pełnomocnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje znaczenie przestrzegania terminów procesowych i wymogów formalnych, w tym przymusu adwokacko-radcowskiego, w postępowaniu sądowym. Pokazuje, że prawo do sądu nie jest absolutne.

Termin i pełnomocnik – kluczowe dla prawa do sądu. NSA oddala zażalenie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst