Orzeczenie · 2026-05-27

I GSK 762/25Oddalenie skargi kasacyjnej brak legitymacji procesowej w sprawie celnej

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-27
NSAPodatkoweŚredniansa
prawo celnetranzytzajęcie towaruniedopuszczalność odwołanialegitymacja procesowastrona postępowaniainteres prawnyprawo UErozporządzenie F-gasesNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki L. z Ukrainy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Dyrektor IAS stwierdził niedopuszczalność odwołania spółki od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego o zajęciu towaru (czynnika chłodniczego) jako przedmiotu zakazów i ograniczeń. Organ celny zajął towar, ponieważ nie został on poddany obowiązkowej rejestracji w Portalu F-gases, co było wymogiem wynikającym z rozporządzenia nr 2024/573. WSA w Lublinie uznał, że spółka nie była stroną postępowania celnego, ponieważ zajęcie towaru nie rzutowało bezpośrednio na jej prawa i obowiązki, a ona sama nie brała udziału w czynnościach prowadzących do wydania decyzji. Sąd podkreślił, że w sprawach celnych nie stosuje się w pełni przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących stron postępowania, a przepisy Prawa celnego nie przyznają odbiorcy towaru prawa do zaskarżenia decyzji o jego zajęciu. Skarżąca kasacyjnie zarzucała m.in. naruszenie art. 228 § 1 Ordynacji podatkowej i art. 44 ust. 1 UKC poprzez błędne uznanie braku interesu prawnego i legitymacji do wniesienia odwołania, a także naruszenie przepisów dotyczących procedury tranzytu i zastosowania rozporządzenia nr 2024/573. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, szczegółowo analizował zarzuty procesowe i materialnoprawne. Sąd uznał, że zarzuty procesowe, w tym naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a., były niezasadne, ponieważ uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające, a sąd nie musiał odnosić się do wszystkich argumentów strony. Zarzuty materialnoprawne również uznano za niezasadne, wskazując, że przepisy Ordynacji podatkowej i Prawa celnego, na które powoływała się spółka, mają charakter procesowy, a nie materialnoprawny w kontekście definicji strony. NSA podkreślił, że WSA prawidłowo oparł swoje stanowisko na braku zastosowania art. 133 Ordynacji podatkowej w sprawach celnych i nie znalazł podstaw do uznania, że spółka była stroną postępowania celnego w rozumieniu art. 44 ust. 1 UKC. Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisów dotyczących procedury tranzytu czy rozporządzenia nr 2024/573, ponieważ WSA nie badał legalności samej decyzji o zajęciu towaru, lecz legalność decyzji o niedopuszczalności odwołania. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie kręgu podmiotów posiadających legitymację procesową do wniesienia odwołania od decyzji organów celnych w sprawach dotyczących zajęcia towaru, zwłaszcza w kontekście stosowania przepisów prawa UE.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej odbiorcy towaru w postępowaniu celnym i nie stanowi ogólnej wykładni przepisów dotyczących stron postępowania w każdym przypadku.

Zagadnienia prawne (3)

Czy spółka będąca odbiorcą towaru, który został zajęty przez organ celny z powodu niespełnienia wymogów rejestracyjnych, posiada legitymację procesową do wniesienia odwołania od decyzji o zajęciu towaru?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie posiadała legitymacji procesowej do wniesienia odwołania, ponieważ zajęcie towaru nie dotyczyło jej bezpośrednio i indywidualnie, a ona sama nie brała udziału w czynnościach prowadzących do wydania decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w postępowaniu celnym, w szczególności w sprawie zajęcia towaru, nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących stron postępowania. Przepisy Prawa celnego nie przyznają odbiorcy towaru prawa do zaskarżenia decyzji o jego zajęciu, a sama okoliczność bycia odbiorcą nie przesądza o posiadaniu interesu prawnego w rozumieniu przepisów procesowych.

Czy Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w tym art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez sporządzenie lakonicznego uzasadnienia wyroku?

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a., ponieważ uzasadnienie wyroku było wystarczające do przeprowadzenia kontroli instancyjnej i nie pominięto istotnych okoliczności.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do szczegółowego odnoszenia się do wszystkich zarzutów skargi, a jedynie do tych istotnych dla rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku WSA zawierało podstawę prawną i wyjaśnienie stanowiska sądu.

Czy zastosowanie przepisów Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2024/573 dotyczących rejestracji w systemie F-gases było prawidłowe w przypadku towaru wprowadzonego na obszar celny UE przed datą wejścia w życie tych przepisów?

Odpowiedź sądu

Kwestia ta nie była przedmiotem rozstrzygnięcia NSA, ponieważ WSA nie badał legalności samej decyzji o zajęciu towaru, lecz legalność decyzji o niedopuszczalności odwołania.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że WSA oceniał legalność decyzji stwierdzającej niedopuszczalność odwołania, a nie legalność decyzji o zajęciu towaru. W związku z tym Sąd pierwszej instancji nie stosował przepisów dotyczących rejestracji w systemie F-gases, a zarzuty dotyczące ich zastosowania były niezasadne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (17)

Główne

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2026 poz 143 art. 184

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ordynacja podatkowa art. 123 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 200

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 228 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Prawo celne art. 73 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

Prawo celne art. 30

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

UKC art. 44 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

UKC art. 5 § pkt 16 i 17

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

UKC art. 201

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

UKC art. 226

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2024/573 art. 20 § ust. 2 i 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2024/573 art. 23 § ust. 3 i 5

Argumenty

Odrzucone argumenty

Spółka posiadała interes prawny w sprawie, ponieważ decyzja o zajęciu towaru bezpośrednio naruszyła jej prawa majątkowe. • Interes prawny w postępowaniu celnym przysługuje każdemu podmiotowi, którego prawa lub obowiązki mogą być dotknięte skutkiem decyzji. • Sąd błędnie ograniczył pojęcie 'strony postępowania celnego' do podmiotu dokonującego zgłoszenia celnego. • Procedura tranzytu została błędnie utożsamiona z procedurą dopuszczenia towaru do obrotu. • Zastosowanie przepisów Rozporządzenia 2024/573 było nieprawidłowe, gdyż nie obowiązywały one w dacie wprowadzenia towaru na obszar UE. • Uzasadnienie wyroku WSA było lakoniczne i uniemożliwiało kontrolę instancyjną. • Sąd zaakceptował zastosowanie przepisów Rozporządzenia 2024/573 wbrew ich faktycznemu wejściu w życie. • Spółka została pozbawiona czynnego udziału w postępowaniu przed organem celnym.

Godne uwagi sformułowania

Zajęcie towaru może być dokonane bez względu na prawa osób trzecich i z pierwszeństwem przed wszystkimi obciążeniami i przywilejami. • W postępowaniu prowadzonym przez organ celny w przedmiocie zajęcia towaru nie ma zastosowania art. 133 § 1 – 3 Ordynacji podatkowej. • Sąd pierwszej instancji nie jest zobligowany do odnoszenia się do wszystkich zarzutów skierowanej do niego skargi, ale jedynie tych, które dotyczą istotnych okoliczności, z punktu widzenia jej rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Anna Apollo

przewodniczący

Bogdan Fischer

członek

Jacek Boratyn

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów posiadających legitymację procesową do wniesienia odwołania od decyzji organów celnych w sprawach dotyczących zajęcia towaru, zwłaszcza w kontekście stosowania przepisów prawa UE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej odbiorcy towaru w postępowaniu celnym i nie stanowi ogólnej wykładni przepisów dotyczących stron postępowania w każdym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii legitymacji procesowej w postępowaniu celnym, co jest istotne dla przedsiębiorców zajmujących się handlem międzynarodowym. Analiza przepisów prawa celnego i unijnego jest wartościowa dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

“Czy jesteś stroną w postępowaniu celnym? Kluczowa decyzja NSA w sprawie legitymacji procesowej odbiorcy towaru.”

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst