Orzeczenie · 2016-06-28

I GSK 1824/14Podatek akcyzowy samochód usa wartość rynkową 5

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2016-06-28
NSAPodatkoweWysokansa
podatek akcyzowynabycie wewnątrzwspólnotowewartość rynkowapodstawa opodatkowaniasamochód osobowyrynek zagranicznyEurotaxuzasadniona przyczynakurs waluty

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie w przedmiocie podatku akcyzowego. Sprawa dotyczyła ustalenia podstawy opodatkowania dla samochodu osobowego BMW X3, nabytego wewnątrzwspólnotowo z terytorium Niemiec, choć faktycznie pochodzącego z rynku amerykańskiego. Podatnik zadeklarował podstawę opodatkowania w kwocie 49.576 zł, podczas gdy organy podatkowe, opierając się na katalogach Eurotax, ustaliły ją na 107.821 zł (wartość rynkowa brutto), a następnie po odliczeniu VAT i akcyzy na 77.798 zł. Sąd I instancji uznał te działania organów za prawidłowe, wskazując na znaczną różnicę (36%) między wartością zadeklarowaną a rynkową oraz na to, że wartość rynkowa powinna być ustalana na podstawie notowań na rynku krajowym. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając błędną wykładnię art. 82a ustawy o podatku akcyzowym. NSA podkreślił, że przepis ten wymaga zbadania, czy istnieją "uzasadnione przyczyny" znacznego odbiegania ceny od wartości rynkowej, a specyfika rynku amerykańskiego, kursy walut oraz stan techniczny pojazdu mogą stanowić takie przyczyny. Sąd I instancji nieprawidłowo odrzucił opinię rzeczoznawcy opartą na rynku amerykańskim i nie zbadał, czy cena zakupu była prawdziwa na rynku sprzedaży. NSA wskazał, że celem przepisu art. 82a u.p.a. nie jest unifikacja cen, lecz przeciwdziałanie nadużyciom podatkowym, a procedura weryfikacyjna powinna być stosowana wyjątkowo.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie podstawy opodatkowania podatkiem akcyzowym od samochodów sprowadzanych z zagranicy, zwłaszcza z rynków o odmiennej specyfice (np. USA), oraz interpretacja pojęcia "uzasadnionej przyczyny" różnicy między ceną zakupu a wartością rynkową.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania podstawy opodatkowania akcyzą od nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, gdzie cena zakupu znacząco odbiega od wartości rynkowej na rynku krajowym. Interpretacja "uzasadnionej przyczyny" może być przedmiotem dalszych sporów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy specyfika rynku zagranicznego (np. amerykańskiego) oraz kursy walut mogą stanowić "uzasadnioną przyczynę" znacznego odbiegania ceny zakupu samochodu od jego średniej wartości rynkowej na rynku krajowym, w kontekście ustalania podstawy opodatkowania podatkiem akcyzowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, specyfika rynku zagranicznego, kursy walut oraz stan techniczny pojazdu mogą stanowić uzasadnione przyczyny, dla których cena zakupu samochodu odbiega od średniej wartości rynkowej na rynku krajowym. Przepis art. 82a ustawy o podatku akcyzowym wymaga zbadania tych przyczyn, a nie automatycznego stosowania wartości rynkowej z rynku krajowego.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji błędnie zinterpretował art. 82a ustawy o podatku akcyzowym, odrzucając możliwość uwzględnienia specyfiki rynku amerykańskiego, kursów walut czy stanu technicznego pojazdu jako "uzasadnionych przyczyn" różnicy między ceną zakupu a wartością rynkową. NSA podkreślił, że celem przepisu jest przeciwdziałanie nadużyciom, a nie unifikacja cen, i że należy badać, czy cena zakupu jest prawdziwa na rynku sprzedaży, a nie tylko porównywać ją z cenami na rynku krajowym.

Czy opinia rzeczoznawcy oparta na danych z rynku zagranicznego może być podstawą do oceny "uzasadnionej przyczyny" różnicy między ceną zakupu a wartością rynkową samochodu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, opinia rzeczoznawcy oparta na danych z rynku zagranicznego może być wykorzystana do wykazania uzasadnionych przyczyn różnicy między ceną zakupu a średnią wartością rynkową, pod warunkiem, że zostanie poddana ocenie organu podatkowego w kontekście art. 82a ust. 1 u.p.a.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że Sąd I instancji wadliwie uznał, iż opinia rzeczoznawcy oparta na rynku amerykańskim nie może być uwzględniona przy ustalaniu podstawy opodatkowania. Opinia ta powinna być przedmiotem oceny organu w kontekście badania uzasadnionych przyczyn różnicy w cenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Przepisy (21)

Główne

u.p.a. art. 82a § 1

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

W przypadku znacznego odbiegania podstawy opodatkowania od średniej wartości rynkowej, organ podatkowy wzywa do zmiany podstawy lub wskazania uzasadnionej przyczyny takiego odbiegania. Specyfika rynku zagranicznego, kursy walut i stan techniczny pojazdu mogą stanowić uzasadnione przyczyny.

u.p.a. art. 82a § 2

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

W razie braku odpowiedzi lub zmiany podstawy opodatkowania, organ określa jej wysokość.

u.p.a. art. 82a § 4

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

Średnia wartość rynkowa samochodu osobowego jest ustalana na podstawie notowań na rynku krajowym, z uwzględnieniem marki, modelu, rocznika, wyposażenia i stanu technicznego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 121

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 197 § 1

Ordynacja podatkowa

u.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

Podstawa opodatkowania w podatku akcyzowym przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym to kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić.

u.p.a. art. 80 § 1

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

u.p.a. art. 80 § 3

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

u.p.a. art. 82 § 3

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym

Podstawa opodatkowania w podatku akcyzowym to zapłacona cena.

u.p.c.c. art. 6 § 1

Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych

Podstawą opodatkowania jest wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego.

Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn art. 7

Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn art. 8

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 82a u.p.a. przez Sąd I instancji, który nie uwzględnił specyfiki rynku amerykańskiego, kursów walut i stanu technicznego pojazdu jako uzasadnionych przyczyn różnicy między ceną zakupu a wartością rynkową. • Niewłaściwe odrzucenie przez Sąd I instancji opinii rzeczoznawcy opartej na rynku zagranicznym jako dowodu na istnienie uzasadnionych przyczyn różnicy w cenie. • Niewłaściwe zastosowanie przez organy podatkowe i Sąd I instancji procedury z art. 82a u.p.a. bez należytego zbadania uzasadnionych przyczyn odbiegania podstawy opodatkowania od średniej wartości rynkowej.

Godne uwagi sformułowania

"bez uzasadnionej przyczyny" znacząco odbiega od średniej wartości rynkowej • specyfika rynku amerykańskiego dotyczącego sprzedaży używanych samochodów w sposób oczywisty należy do "uzasadnionych przyczyn" • Celem przepisu jest przeciwdziałanie nadużyciom podatkowym i celowe zaniżanie ceny nabycia w stosunku do ceny rzeczywiście zapłaconej

Skład orzekający

Zofia Borowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Jan Bała

sędzia

Janusz Zajda

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy opodatkowania podatkiem akcyzowym od samochodów sprowadzanych z zagranicy, zwłaszcza z rynków o odmiennej specyfice (np. USA), oraz interpretacja pojęcia \"uzasadnionej przyczyny\" różnicy między ceną zakupu a wartością rynkową."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania podstawy opodatkowania akcyzą od nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, gdzie cena zakupu znacząco odbiega od wartości rynkowej na rynku krajowym. Interpretacja "uzasadnionej przyczyny" może być przedmiotem dalszych sporów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu sprowadzania samochodów z zagranicy i potencjalnych pułapek podatkowych. Wyjaśnia, kiedy niższa cena zakupu może być uzasadniona z punktu widzenia prawa podatkowego.

“Czy niższa cena zakupu auta z USA to zawsze podstawa do wyższego podatku akcyzowego? NSA wyjaśnia.”

Dane finansowe

WPS: 49 576 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst