Orzeczenie · 2020-06-17

I GSK 108/20Zwrot środków unijnych naruszenie prawa zamówień publicznych 11

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2020-06-17
NSAAdministracyjneWysokansa
środki unijnezamówienia publicznekorekta finansowaSIWZBZPnaruszenie procedurypotencjalna szkodabudżet UEprawo zamówień publicznych

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Szpitala od wyroku WSA w Olsztynie, który oddalił skargę Szpitala na decyzję Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego o zwrocie środków unijnych. Zarząd zobowiązał Szpital do zwrotu 33.514,17 zł wraz z odsetkami z powodu naruszenia przepisów Prawa zamówień publicznych (PZP) przy wyborze wykonawcy projektu. Ustalono, że Szpital dokonał istotnej modyfikacji warunków udziału w postępowaniu (SIWZ) bez odpowiedniego ogłoszenia w Biuletynie Zamówień Publicznych (BZP), co stanowiło naruszenie art. 38 ust. 4a pkt 1 PZP i zasady równego traktowania wykonawców (art. 7 ust. 1 PZP). W konsekwencji uznano to za nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, skutkującą korektą finansową. WSA zgodził się z organem, że zmiana SIWZ była istotna i naruszenie procedury mogło mieć wpływ na krąg oferentów i potencjalnie spowodować szkodę w budżecie UE. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że naruszenie przepisów PZP miało charakter merytoryczny, a nie tylko formalny. Sąd powołał się na orzecznictwo TSUE, zgodnie z którym naruszenie jest nieprawidłowością, jeśli może mieć szkodliwy wpływ na budżet UE, nawet jeśli konkretne skutki finansowe nie zostały udowodnione. NSA podkreślił, że naruszenie art. 38 ust. 4a pkt 1 PZP mogło zawęzić krąg potencjalnych wykonawców i doprowadzić do realizacji zamówienia za wyższą cenę, co uzasadniało nałożenie korekty finansowej. Zastosowana 5% korekta była najniższą możliwą stawką, mimo że Taryfikator przewidywał stawkę 25% dla tego typu nieprawidłowości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie, że naruszenia procedur zamówień publicznych przy projektach finansowanych ze środków UE, nawet jeśli skutki finansowe są trudne do oszacowania, mogą prowadzić do korekt finansowych i obowiązku zwrotu środków, jeśli istnieje potencjalne ryzyko szkody dla budżetu UE.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów PZP i może być stosowane w podobnych przypadkach naruszeń procedur zamówień publicznych przy projektach unijnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (PZP) dotyczących modyfikacji SIWZ i braku publikacji w BZP, które mogło zawęzić krąg potencjalnych wykonawców, stanowi nieprawidłowość skutkującą obowiązkiem zwrotu środków unijnych, nawet jeśli nie udowodniono konkretnej szkody finansowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie przepisów PZP, które mogło mieć wpływ na budżet UE poprzez nieuzasadnione wydatkowanie środków, stanowi nieprawidłowość w rozumieniu przepisów UE i krajowych, uzasadniającą korektę finansową.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że naruszenie art. 38 ust. 4a pkt 1 PZP (brak publikacji istotnej zmiany SIWZ w BZP) jest naruszeniem merytorycznym, a nie tylko formalnym, ponieważ mogło doprowadzić do zawężenia kręgu oferentów i potencjalnie spowodować szkodę w budżecie UE. Powołano się na orzecznictwo TSUE, które potwierdza, że wystarczy potencjalny wpływ na budżet UE, aby uznać naruszenie za nieprawidłowość.

Czy naruszenie art. 38 ust. 4a pkt 1 PZP, polegające na braku publikacji w BZP istotnej zmiany warunków udziału w postępowaniu, jest naruszeniem o charakterze wyłącznie formalnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie naruszenie ma charakter merytoryczny, ponieważ może wpływać na konkurencję i potencjalnie prowadzić do nieuzasadnionego wydatkowania środków unijnych.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że brak publikacji zmiany SIWZ w BZP może skutkować zawężeniem kręgu potencjalnych wykonawców i możliwością realizacji zamówienia za wyższą cenę, co stanowi istotne naruszenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Szpitala od wyroku WSA w Olsztynie.

Przepisy (13)

Główne

pzp art. 38 § ust. 4a pkt 1

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Naruszenie polegające na istotnej modyfikacji SIWZ bez publikacji w BZP stanowi nieprawidłowość.

ufp art. 207 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Podstawa do żądania zwrotu środków.

rozporządzenie 1303/2013 art. 2 § pkt 36

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013

Definicja 'nieprawidłowości' jako naruszenia prawa UE lub krajowego, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet UE.

Pomocnicze

pzp art. 7 § ust. 1

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

Naruszenie zasady równego traktowania wykonawców.

ufp art. 184

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Naruszenie procedury jako podstawa do korekty.

rozporządzenie 1303/2013 art. 143 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013

Obowiązek dokonywania korekt finansowych przez państwa członkowskie.

rozporządzenie w sprawie korekt

Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 29 stycznia 2016 r. w sprawie warunków obniżania wartości korekt finansowych oraz wydatków poniesionych nieprawidłowo związanych z udzielaniem zamówienia

Określa stawki procentowe korekt finansowych.

ppsa art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

ppsa art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

ppsa art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zarzutu naruszenia prawa materialnego.

ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

ppsa art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach.

ppsa art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 38 ust. 4a pkt 1 PZP (brak publikacji istotnej zmiany SIWZ w BZP) stanowi nieprawidłowość merytoryczną, a nie tylko formalną. • Naruszenie to mogło mieć potencjalny szkodliwy wpływ na budżet UE, co uzasadnia korektę finansową. • Wystarczające jest wykazanie możliwości spowodowania szkody, a nie udowodnienie jej rzeczywistego rozmiaru.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów PZP miało charakter czysto formalny i nie miało wpływu na budżet UE. • Brak obowiązku zwrotu środków unijnych z powodu braku udowodnionej szkody finansowej.

Godne uwagi sformułowania

naruszenie prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego (...) które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem • nie trzeba udowadniać wystąpienia konkretnych skutków finansowych • uchybienie zasadom udzielania zamówień publicznych stanowi nieprawidłowość (...) o ile nie można wykluczyć, że uchybienie to miało wpływ na budżet odnośnego funduszu • naruszenie istotnym, a nie tylko czysto formalnym, ponieważ mogła skutkować zawężeniem kręgu ewentualnych wykonawców

Skład orzekający

Ludmiła Jajkiewicz

przewodniczący

Hanna Kamińska

sędzia

Piotr Kraczowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że naruszenia procedur zamówień publicznych przy projektach finansowanych ze środków UE, nawet jeśli skutki finansowe są trudne do oszacowania, mogą prowadzić do korekt finansowych i obowiązku zwrotu środków, jeśli istnieje potencjalne ryzyko szkody dla budżetu UE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów PZP i może być stosowane w podobnych przypadkach naruszeń procedur zamówień publicznych przy projektach unijnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu naruszeń procedur zamówień publicznych przy projektach unijnych i ich konsekwencji finansowych, co jest istotne dla beneficjentów funduszy UE i praktyków prawa zamówień publicznych.

Nawet drobne błędy w przetargach mogą kosztować miliony: Sąd potwierdza zasady zwrotu środków unijnych.

Dane finansowe

WPS: 33 514,17 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst