Orzeczenie · 2019-04-10

I FSK 696/17Brak prawa do odliczenia VAT nierzetelne faktury 6

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2019-04-10
NSAPodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonyprawo do odliczenianierzetelne fakturyoszustwo podatkowenależyta starannośćkontrola podatkowapostępowanie podatkowemateriały budowlane

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie. Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego za maj 2013 r. Organy podatkowe zakwestionowały dwie faktury wystawione przez G.F. na zakup styropianu i cementu portlandzkiego, uznając, że nie dokumentują one rzeczywistych transakcji gospodarczych, zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT. Ustalono, że G.F. nie dysponował towarem, a jego twierdzenia dotyczące zakupu materiałów od innych firm (w tym spółki V.) okazały się niewiarygodne lub niepotwierdzone. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że postępowanie dowodowe było wyczerpujące i potwierdziło nierzetelność faktur. Podkreślono, że podatnik nie wykazał należytej staranności, nie posiadał dokumentów potwierdzających transakcje poza fakturami i dowodami KP, a zakupy dokonywane były w miejscach oddalonych od prowadzonych budów, mimo dostępności dostawców bliżej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego nie są zasadne. Sąd podkreślił, że kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o nierzetelności faktur, co zostało wykazane przez organy podatkowe. Sąd odwołał się do orzecznictwa TSUE w zakresie prawa do odliczenia VAT w przypadku oszustw podatkowych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że brak prawa do odliczenia VAT może nastąpić, gdy podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o nierzetelności faktur, nawet jeśli nie ustalono tożsamości faktycznego dostawcy. Podkreślenie wymogów należytej staranności przedsiębiorcy.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było wykazanie braku należytej staranności podatnika.

Zagadnienia prawne (2)

Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które nie dokumentują rzeczywistych transakcji gospodarczych, a dostawca tych faktur nie dysponował towarem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z takich faktur, jeśli wiedział lub powinien był wiedzieć, że uczestniczy w transakcji stanowiącej oszustwo podatkowe.

Uzasadnienie

Organy podatkowe i sądy ustaliły, że wskazany dostawca (G.F.) nie posiadał towaru, a spółka V., od której rzekomo nabył towar, nie prowadziła działalności gospodarczej. Podatnik nie wykazał należytej staranności, nie posiadał dokumentów potwierdzających transakcje poza fakturami i dowodami KP, a zakupy dokonywane były w sposób nieracjonalny. W związku z tym uznano, że podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o nierzetelności faktur.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez organy podatkowe (np. niedokładne zbadanie sprawy, błędna ocena dowodów) uzasadnia uchylenie decyzji, jeśli stan faktyczny został prawidłowo ustalony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli stan faktyczny został prawidłowo ustalony i zastosowano właściwe przepisy prawa materialnego, naruszenia przepisów postępowania, które nie miały wpływu na wynik sprawy, nie uzasadniają uchylenia decyzji.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez organy podatkowe nie były zasadne, ponieważ stan faktyczny został prawidłowo ustalony, a ocena dowodów była zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Sąd podkreślił, że zarzutami procesowymi nie można zwalczać ustaleń faktycznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną S.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.

Przepisy (20)

Główne

ustawa o VAT art. 88 § 3a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Zakwestionowanie prawa do odliczenia podatku naliczonego jest możliwe, gdy faktura nie dokumentuje rzeczywistej czynności gospodarczej, a podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o nierzetelności faktury.

ustawa o VAT art. 86 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Podstawowe prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego.

Pomocnicze

ustawa o VAT art. 108 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dotyczy obowiązku zapłaty podatku przez wystawcę faktury, nawet jeśli transakcja nie miała miejsca.

O.p. art. 229

Ustawa Ordynacja podatkowa

Dotyczy uzupełnienia materiału dowodowego w postępowaniu odwoławczym.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

P.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

O.p. art. 120

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 123

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180 § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 188

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 192

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, mimo że decyzja organu została wydana z naruszeniem art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a w zw. z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.) poprzez oddalenie skargi, mimo naruszenia przez organ art. 120, art. 121, art. 122, art. 123, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 192 i art. 210 § 1 pkt 6 O.p. • Niewłaściwe zastosowanie i błędna wykładnia art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a w zw. z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. • Niedokładne zbadanie sprawy przez organ i zaakceptowanie niezgodnego z prawdą stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

faktury te nie dokumentują rzeczywistych transakcji gospodarczych • podatnik powinien przy zachowaniu zasad należytej staranności wiedzieć, że kupiony towar nie pochodzi od uwidocznionego na fakturach kontrahenta • nie trzeba być przedsiębiorcą budowlanym aby znać zasady poprawnego prowadzenia takiej działalności, które niezależnie od branży są takie same. • Przedsiębiorca dbający należycie o swoje interesy zabezpiecza się umowami, gromadzi dokumenty, preferuje zapłatę za pośrednictwem rachunku bankowego, a kontrahenta sprawdza za pośrednictwem łatwo dostępnych rejestrów, sprawdzając równocześnie czy dostawca posiada zamówiony towar.

Skład orzekający

Adam Bącal

przewodniczący

Bartosz Wojciechowski

sprawozdawca

Ewa Rojek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że brak prawa do odliczenia VAT może nastąpić, gdy podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o nierzetelności faktur, nawet jeśli nie ustalono tożsamości faktycznego dostawcy. Podkreślenie wymogów należytej staranności przedsiębiorcy."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było wykazanie braku należytej staranności podatnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest zachowanie należytej staranności w obrocie gospodarczym i jakie mogą być konsekwencje braku weryfikacji kontrahentów, nawet w sprawach podatkowych.

“Czy brak wiedzy o dostawcy faktury VAT oznacza utratę prawa do odliczenia?”

Dane finansowe

WPS: 2768 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst