Orzeczenie · 2025-12-03

I FSK 561/25Oddalenie skargi kasacyjnej VAT nadpłata

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-03
NSAPodatkoweWysokansa
podatek od towarów i usługnadpłatapostępowanie podatkoweodmowa wszczęcia postępowaniaskarga kasacyjnaOrdynacja podatkowatermin przedawnieniakorekta deklaracji

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku WSA, który uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług. Organ zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, twierdząc, że organy podatkowe prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że art. 165a § 1 o.p. pozwala na odmowę wszczęcia postępowania tylko w sytuacjach oczywistych, stanowiących przeszkodę prawną, a nie do oceny merytorycznej wniosku. Sąd uznał, że organ odwoławczy przekroczył zakres oceny formalnej, dokonując merytorycznej analizy wniosku o nadpłatę, co stanowiło naruszenie przepisów. Sąd pierwszej instancji prawidłowo uchylił postanowienie organu. NSA odniósł się również do zarzutu naruszenia art. 79 § 2 o.p. w związku z art. 70 § 1 i art. 75 § 3 o.p., wskazując na utrwalone stanowisko, że równoczesność złożenia wniosku o nadpłatę i korekty deklaracji należy rozumieć funkcjonalnie, a nie ściśle czasowo. Skoro wniosek został złożony przed terminem przedawnienia, a korekty złożono później, organ powinien wezwać do uzupełnienia braków, a nie odmawiać wszczęcia postępowania. Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o Covid był częściowo zasadny, ale nie miał wpływu na wynik sprawy. Ostatecznie NSA oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odmowy wszczęcia postępowania podatkowego (art. 165a o.p.) oraz wymogu jednoczesnego złożenia wniosku o nadpłatę i korekty deklaracji (art. 75 § 3 o.p.).

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o PTU.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty VAT na podstawie oceny merytorycznej wniosku, zamiast oceny formalnej dopuszczalności wszczęcia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania tylko w sytuacjach oczywistych, stanowiących przeszkodę prawną, a nie na podstawie oceny merytorycznej wniosku.

Uzasadnienie

Przepis art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej stanowi podstawę do oceny formalnej, a nie merytorycznej. Organ odwoławczy, dokonując oceny merytorycznej wniosku o nadpłatę, przekroczył zakres dopuszczalny dla postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania.

Jak należy interpretować wymóg jednoczesnego złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty i skorygowanej deklaracji zgodnie z art. 75 § 3 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wymóg jednoczesności należy rozumieć funkcjonalnie, a nie ściśle czasowo. Niezłożenie korekty deklaracji wraz z wnioskiem o nadpłatę stanowi brak formalny, który powinien być uzupełniony na wezwanie organu, a nie podstawę do odmowy wszczęcia postępowania.

Uzasadnienie

Utrwalone orzecznictwo NSA i doktryna prawa wskazują, że kluczowe jest funkcjonalne powiązanie wniosku i korekty, a nie ich ścisłe czasowe zbiegnięcie. Brak formalny powinien być konwalidowany.

Czy przepis art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o COVID-19, dotyczący zawieszenia biegu terminu przedawnienia, może wpływać na możliwość złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty?

Odpowiedź sądu

W tej konkretnej sprawie przepis ten nie miał zastosowania, ponieważ wniosek o stwierdzenie nadpłaty został złożony przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Uzasadnienie

Rozważania dotyczące zastosowania art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o COVID-19 były zbędne, gdyż skarżąca skutecznie złożyła wniosek o nadpłatę przed terminem przedawnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.

Przepisy (23)

Główne

o.p. art. 79 § § 2

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 75 § § 3

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 165a § § 1

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ustawa o Covid art. 15zzr § ust. 1 pkt 3

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

ustawa o PTU art. 87 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

o.p. art. 127

Ordynacja podatkowa

Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 165 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 72 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 3 § pkt 7

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 169 § § 1

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 183 § § 1 zd. 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2 i 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. § 2 § ust. 2 pkt 2 oraz § 2 ust. 1 pkt 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy przekroczył zakres oceny formalnej, dokonując merytorycznej analizy wniosku o nadpłatę. • Niezłożenie korekty deklaracji wraz z wnioskiem o nadpłatę jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony, a nie podstawą do odmowy wszczęcia postępowania.

Odrzucone argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 165a § 1 o.p. przez WSA. • Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 79 § 2, art. 70 § 1 i art. 75 § 3 o.p. oraz art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy o Covid. • Niewłaściwe niezastosowanie art. 72 § 1 i art. 3 pkt 7 o.p. w związku z art. 87 ust. 1 ustawy o PTU.

Godne uwagi sformułowania

granice skargi kasacyjnej wyznaczane są przez stronę skarżącą, przy czym powinny być one wskazane w sposób precyzyjny. • art. 165a § 1 o.p. ma zatem zastosowanie tylko w przypadku, gdy z żądania wszczęcia postępowania w sposób oczywisty wynika, iż postępowanie to nie może być wszczęte. • równoczesność, o której mowa w tym przepisie, należy rozumieć nie temporalnie, lecz funkcjonalnie, tzn. jako konieczność łącznego złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty i złożenia, niekoniecznie w tej samej chwili, towarzyszącej temu wnioskowi skorygowanej deklaracji.

Skład orzekający

Dominik Mączyński

sprawozdawca

Mariusz Golecki

członek

Sylwester Marciniak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odmowy wszczęcia postępowania podatkowego (art. 165a o.p.) oraz wymogu jednoczesnego złożenia wniosku o nadpłatę i korekty deklaracji (art. 75 § 3 o.p.)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o PTU.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne w postępowaniu podatkowym, dotyczące odmowy wszczęcia postępowania i interpretacji wymogów formalnych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.

“Organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie nadpłaty VAT, oceniając wniosek merytorycznie – kluczowa interpretacja NSA.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst