Orzeczenie · 2025-09-11

I FSK 393/25Oddalenie skargi kasacyjnej VAT przywrócenie terminu

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-09-11
NSAPodatkoweŚredniansa
podatek VATdoręczenie decyzjiprzywrócenie terminuodwołanieOrdynacja podatkowaskarga kasacyjnabrak winynależyta starannośćsąd administracyjny

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki I. sp. j. w B. od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił jej skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie. Organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu dotyczącej podatku VAT i dodatkowego zobowiązania podatkowego. Spółka twierdziła, że decyzja została jej doręczona nieskutecznie, ponieważ odebrała ją osoba nieupoważniona (matka jednego ze wspólników, D.Ł.), która podała się za inną osobę (K.B.), a sama spółka dowiedziała się o decyzji dopiero po zablokowaniu konta bankowego. WSA oddalił skargę, uznając, że spółka nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu, wskazując na domniemanie uprawnienia osoby odbierającej przesyłkę w miejscu prowadzenia działalności oraz na niedbalstwo spółki w organizacji odbioru korespondencji. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 września 2025 r. oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, ciężar uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu spoczywa na wnioskodawcy. NSA uznał, że okoliczności przytoczone przez spółkę, w tym odbiór korespondencji przez schorowaną 85-letnią matkę wspólnika, która posłużyła się cudzym nazwiskiem, nie czynią prawdopodobnym braku winy spółki. Sąd wskazał, że ryzyko związane z doręczeniem ponosi strona, która dopuszcza do sytuacji, w której nieuprawniona osoba odbiera korespondencję w miejscu prowadzenia działalności. NSA oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przez organ odwoławczy zasad postępowania podatkowego, wskazując na przeprowadzone czynności wyjaśniające z udziałem Poczty Polskiej i prawidłowość doręczenia potwierdzoną zwrotnym potwierdzeniem odbioru.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu podatkowym, przywracania terminów oraz zasad należytej staranności przy odbiorze korespondencji przez podmioty gospodarcze.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z odbiorem przesyłki przez osobę nieupoważnioną w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy spółka może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, jeśli twierdzi, że decyzja została doręczona osobie nieupoważnionej w miejscu prowadzenia działalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli spółka nie uprawdopodobni braku swojej winy w uchybieniu terminu.

Uzasadnienie

Ciężar uprawdopodobnienia braku winy spoczywa na wnioskodawcy. Okoliczności wskazujące na odbiór korespondencji przez nieupoważnioną osobę w miejscu prowadzenia działalności, zwłaszcza gdy wynika to z niedostatecznej organizacji odbioru przez stronę, nie świadczą o braku winy.

Czy organ podatkowy ma obowiązek samodzielnie badać tożsamość i uprawnienia osoby odbierającej korespondencję w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej, jeśli doręczyciel uznał ją za uprawnioną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli osoba odbierająca przesyłkę znajduje się w miejscu prowadzenia działalności i nie oświadczy doręczającemu, że nie jest upoważniona do odbioru, można przyjąć, że jest uprawniona. Obowiązek należytej organizacji odbioru korespondencji spoczywa na przedsiębiorcy.

Uzasadnienie

Doręczyciel nie ma obowiązku legitymowania osoby odbierającej przesyłkę w lokalu przedsiębiorstwa. Przedsiębiorca powinien zadbać o to, aby przypadkowe osoby nie przejmowały jego korespondencji. Brak należytej staranności w organizacji odbioru nie może być poczytany na korzyść strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Rzeszowie, który odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej.

Przepisy (15)

Główne

O.p. art. 162 § 1

Ordynacja podatkowa

W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

O.p. art. 162 § 2

Ordynacja podatkowa

Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Pomocnicze

O.p. art. 151 § 1

Ordynacja podatkowa

Decyzję można doręczyć w miejscu prowadzenia działalności, ale wyłącznie osobie upoważnionej do odbioru korespondencji lub prokurentowi.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę na postanowienie, jeśli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów kontroli państwowej.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest obowiązany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

O.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i wyczerpująco rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

O.p. art. 210 § 1

Ordynacja podatkowa

Decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.

O.p. art. 210 § 4

Ordynacja podatkowa

Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

O.p. art. 223 § 2

Ordynacja podatkowa

Od decyzji wydanej w pierwszej instancji strona może odwołać się do organu odwoławczego w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

P.p.s.a. art. 204 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, sąd zasądza od strony wnoszącej skargę kasacyjną zwrot kosztów postępowania.

P.p.s.a. art. 205 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania obejmuje koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nieskuteczne doręczenie decyzji podatkowej osobie nieupoważnionej. • Organ odwoławczy i WSA bezpodstawnie przyjęły, że decyzja została skutecznie doręczona. • Spółka nie wniosła odwołania po upływie terminu z jej winy. • Organ odwoławczy zignorował słuszne interesy podatnika. • Organ nie zbadał okoliczności doręczenia decyzji. • Uzasadnienie postanowienia było dowolne i nie odnosiło się do okoliczności doręczenia.

Godne uwagi sformułowania

ciężar uprawdopodobnienia braku winy spoczywa na wnioskodawcy • ryzyko związane z doręczeniem ponosi strona • przedsiębiorca powinien zadbać o to, aby przypadkowe, nieuprawnione osoby, nie mogły przejmować kierowanej do niego korespondencji

Skład orzekający

Adam Nita

sprawozdawca

Janusz Zubrzycki

członek

Roman Wiatrowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu podatkowym, przywracania terminów oraz zasad należytej staranności przy odbiorze korespondencji przez podmioty gospodarcze."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z odbiorem przesyłki przez osobę nieupoważnioną w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe organizowanie odbioru korespondencji przez firmy i jakie mogą być konsekwencje zaniedbań, nawet w przypadku nietypowych sytuacji faktycznych.

“Czy choroba Alzheimera i podszywanie się pod inną osobę usprawiedliwią uchybienie terminu w urzędzie skarbowym?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst