Orzeczenie · 2023-09-12

I FSK 377/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-09-12
NSApodatkoweWysokansa
VATzabezpieczeniedodatkowe zobowiązanie podatkoweOrdynacja podatkowauchwała NSApostępowanie zabezpieczającefakturyskarżący kasacyjny

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki A. [...] sp. z o.o. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Decyzja ta dotyczyła określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 2020 r., wraz z odsetkami i dodatkowym zobowiązaniem, a także zabezpieczenia tych należności na majątku spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy podatkowe prawidłowo uprawdopodobniły istnienie uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązań podatkowych przez spółkę, wskazując na posługiwanie się "pustymi fakturami", nieterminowe regulowanie zobowiązań oraz brak wystarczającego majątku. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uwzględnił zarzut naruszenia art. 33 § 1 i 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Sąd oparł się na uchwale składu siedmiu sędziów NSA (sygn. akt I FPS 1/23), zgodnie z którą przedmiotem decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego na podstawie art. 33 Ordynacji podatkowej nie może być dodatkowe zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 112c ustawy o VAT. NSA stwierdził, że dodatkowe zobowiązanie podatkowe jest sankcją administracyjną, a nie zobowiązaniem podatkowym w rozumieniu art. 33 o.p. W związku z tym, wyrok WSA i decyzja organu odwoławczego, które obejmowały zabezpieczenie dodatkowego zobowiązania podatkowego, nie mogły się ostać. Sąd uchylił zaskarżony wyrok i decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi odwoławczemu, który ma uwzględnić, że zabezpieczenie nie może obejmować dodatkowego zobowiązania podatkowego VAT i ponownie ocenić, czy zachodzi uzasadniona obawa niewykonania zabezpieczanego zobowiązania podatkowego (bez dodatkowego zobowiązania).

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia zobowiązań podatkowych, w szczególności wyłączenie z tego zakresu dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie opiera się na konkretnej uchwale NSA, która wiąże sądy administracyjne. Dotyczy specyficznej sytuacji zabezpieczenia dodatkowego zobowiązania podatkowego VAT.

Zagadnienia prawne (2)

Czy dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług może być przedmiotem zabezpieczenia na podstawie art. 33 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług nie może być przedmiotem zabezpieczenia na podstawie art. 33 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Dodatkowe zobowiązanie podatkowe jest sankcją administracyjną, a nie zobowiązaniem podatkowym w rozumieniu art. 33 o.p. Instytucje te są odrębne, a art. 33 o.p. nie został rozszerzony o dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Ponadto, zabezpieczenie wymagałoby uwzględnienia przesłanek merytorycznych postępowania wymiarowego, co jest sprzeczne z odformalizowanym charakterem postępowania zabezpieczającego.

Czy sporadyczne, nieterminowe regulowanie zobowiązań podatkowych jest wystarczającą podstawą do uprawdopodobnienia uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego w postępowaniu zabezpieczającym?

Uzasadnienie

Sąd kasacyjny nie rozstrzygnął tej kwestii bezpośrednio, ale wskazał, że organ odwoławczy będzie musiał ponownie ocenić, czy w sytuacji materialnej skarżącej spółki zachodzi uzasadniona obawa niewykonania zabezpieczanego zobowiązania podatkowego (bez dodatkowego zobowiązania).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i decyzję Dyrektora IAS. Sprawa przekazana do ponownego rozpoznania organowi odwoławczemu.

Przepisy (20)

Główne

o.p. art. 33 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Nie może obejmować dodatkowego zobowiązania podatkowego.

o.p. art. 33 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Nie może obejmować dodatkowego zobowiązania podatkowego.

ustawa o VAT art. 112c § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Dodatkowe zobowiązanie podatkowe, które nie może być przedmiotem zabezpieczenia.

Pomocnicze

o.p. art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 229

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Prawo przedsiębiorców art. 12

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

ustawa o VAT art. 86 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

ustawa o VAT art. 88 § 3a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

ustawa o VAT art. 112b § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 225

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT nie może być przedmiotem zabezpieczenia na podstawie art. 33 Ordynacji podatkowej.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 229, art. 122 w zw. z art. 180 § 1 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 o.p. w zw. z art. 12 ustawy prawo przedsiębiorców oraz art. 121 § 1 o.p. nie zostały należycie uzasadnione w skardze kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego na podstawie art. 33 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (...) nie może być dodatkowe zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 112c ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług • dodatkowe zobowiązanie podatkowe (...) jest w istocie sankcją administracyjną, która nie może być uznana za zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 33 o.p., ponieważ są to dwie różne instytucje prawne.

Skład orzekający

Roman Wiatrowski

przewodniczący sprawozdawca

Danuta Oleś

sędzia

Maja Chodacka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zabezpieczenia zobowiązań podatkowych, w szczególności wyłączenie z tego zakresu dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na konkretnej uchwale NSA, która wiąże sądy administracyjne. Dotyczy specyficznej sytuacji zabezpieczenia dodatkowego zobowiązania podatkowego VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną w prawie podatkowym, dotyczącą zakresu zabezpieczenia podatkowego, co jest kluczowe dla praktyków. Uchwała NSA stanowi istotny precedens.

Czy dodatkowe zobowiązanie VAT można zabezpieczyć? NSA odpowiada: Nie!

Sektor

podatki

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst