Orzeczenie · 2023-01-24

I FSK 1812/18Prawo do korekty VAT za 2011 r potwierdzone przez NSA

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-01-24
NSAPodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonypodatek należnykorekta deklaracjinadpłatawewnątrzwspólnotowe nabycie towarówimport usługtermin do odliczeniazasada neutralności VATprawo UE

Przedmiotem skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu był wyrok WSA w Poznaniu, który uchylił decyzję organu odmawiającą spółce "E." S.A. stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT za I, II i III kwartał 2011 r. Spółka złożyła korekty deklaracji VAT-7D w grudniu 2016 r., domagając się stwierdzenia nadpłaty. Organ pierwszej instancji odmówił stwierdzenia nadpłaty, uznając, że upłynął termin do korekty podatku naliczonego (art. 86 ust. 13 ustawy o VAT), który wynosił do 31 grudnia 2015 r. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, argumentując, że termin ten nie narusza zasad unijnych. WSA uchylił decyzję organów, podzielając stanowisko spółki, że art. 86 ust. 13 ustawy o VAT narusza zasadę neutralności VAT i prawo UE, a zmiana wprowadzona ustawą z 7 grudnia 2012 r. (art. 86 ust. 13a) powinna mieć szersze zastosowanie. NSA oddalił skargę kasacyjną organu. Sąd uznał, że art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, różnicując terminy dla korekty podatku naliczonego, narusza zasadę proporcjonalności i konstytucyjną zasadę równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP). Podkreślono, że prawo do odliczenia podatku naliczonego powinno być możliwe do realizacji w terminie przedawnienia zobowiązania podatkowego (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej), zwłaszcza gdy błędy wynikają z błędnej wykładni lub omyłki, a nie nadużycia prawa. NSA potwierdził, że WSA prawidłowo uznał, iż termin do rozliczenia podatku naliczonego w zakresie wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów i importu usług został zachowany, a organ powinien rozpoznać zasadność wniosku o zwrot nadpłaty.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie prawa podatnika do korekty deklaracji VAT w celu odliczenia podatku naliczonego za okresy sprzed nowelizacji przepisów, gdy pierwotne przepisy były niezgodne z prawem UE i polską Konstytucją, a także w przypadku błędnej wykładni lub omyłki.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatku VAT, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów i importu usług, oraz interpretacji przepisów przejściowych i ich zgodności z prawem UE i Konstytucją.

Zagadnienia prawne (3)

Czy podatnikowi przysługuje prawo do dokonania korekty deklaracji VAT w celu odliczenia podatku naliczonego za okresy rozliczeniowe z 2011 r., jeśli korekta została złożona po upływie terminu określonego w art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, ale przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, podatnikowi przysługuje prawo do korekty deklaracji VAT w celu odliczenia podatku naliczonego za okresy z 2011 r., jeśli złożenie korekty nastąpiło przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, a przepisy ograniczające to prawo naruszają zasady prawa UE i polskiej Konstytucji.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, wprowadzający termin zawity do odliczenia podatku naliczonego krótszy niż termin przedawnienia zobowiązań podatkowych, narusza zasadę proporcjonalności i konstytucyjną zasadę równości. Prawo do odliczenia powinno być możliwe do realizacji w terminie przedawnienia, zwłaszcza gdy błędy wynikają z błędnej wykładni lub omyłki, a nie nadużycia prawa.

Czy art. 86 ust. 13 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym w 2011 r. jest zgodny z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z zasadą neutralności VAT i zasadą proporcjonalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 86 ust. 13 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym w 2011 r. w zakresie, w jakim dotyczył importu usług i wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, jest sprzeczny z zasadami zawartymi w Dyrektywie 112.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że wprowadzona później zmiana (art. 86 ust. 13a) potwierdza sprzeczność wcześniejszego przepisu z prawem UE. Ograniczenie prawa do odliczenia podatku naliczonego w sytuacji, gdy błędy nie są wynikiem nadużycia prawa, lecz błędnej wykładni lub omyłki, narusza zasadę proporcjonalności.

Czy art. 86 ust. 13a ustawy o VAT, wprowadzony ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r., powinien mieć zastosowanie do rozliczeń za okresy sprzed jego wejścia w życie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w kontekście zapewnienia zgodności z prawem UE i celami dyrektywy, zmiana wprowadzona art. 86 ust. 13a powinna być uwzględniana przy ocenie rozliczeń za okresy wcześniejsze, jeśli wcześniejsze przepisy były niezgodne z prawem UE.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wprowadzona zmiana nie powinna mieć zastosowania wyłącznie do rozliczeń po 1 stycznia 2014 r., ponieważ kłóciłoby się to z celami Dyrektywy 112. Sąd potwierdził, że WSA prawidłowo uznał, iż termin do rozliczenia podatku naliczonego w zakresie wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów i importu usług został zachowany w świetle art. 86 ust. 13a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu od wyroku WSA w Poznaniu, który uchylił decyzję organu odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT.

Przepisy (22)

Główne

u.p.t.u. art. 86 § 13

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § 13a

Ustawa o podatku od towarów i usług

ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. art. 11 § 1

Ustawa o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw

O.p. art. 70 § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. art. 86 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 99 § 12

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 17

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 87 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

O.p. art. 21 § 1 pkt 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

O.p. art. 75 § 4a

Ustawa Ordynacja podatkowa

Konstytucja RP art. 32 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 91 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepis art. 86 ust. 13 ustawy o VAT narusza zasadę proporcjonalności i konstytucyjną zasadę równości. • Prawo do odliczenia podatku naliczonego powinno być możliwe do realizacji w terminie przedawnienia zobowiązania podatkowego. • Ograniczenie prawa do odliczenia podatku naliczonego w sytuacji, gdy błędy nie są wynikiem nadużycia prawa, lecz błędnej wykładni lub omyłki, narusza zasadę proporcjonalności. • Zmiana wprowadzona art. 86 ust. 13a ustawy o VAT powinna być uwzględniana przy ocenie rozliczeń za okresy wcześniejsze, jeśli wcześniejsze przepisy były niezgodne z prawem UE.

Odrzucone argumenty

Organ argumentował, że upłynął termin do korekty podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust. 13 ustawy o VAT. • Organ argumentował, że art. 86 ust. 13 ustawy o VAT nie narusza zasad unijnych. • Organ argumentował, że zmiana wprowadzona art. 86 ust. 13a ustawy o VAT ma zastosowanie tylko do rozliczeń po 1 stycznia 2014 r.

Godne uwagi sformułowania

termin zawity, którego upływ wiąże niewystarczająco starannego podatnika, który nie zgłosił odliczenia naliczonego podatku VAT z sankcją w postaci utraty prawa do odliczenia, nie może być uznany za niezgodny z systemem ustanowionym na mocy VI Dyrektywy • regulacja zawarta w art. 86 ust. 13 u.p.t.u. różnicując sytuację prawną podatników w zakresie określenia terminu zawitego do dokonania korekty deklaracji podatkowej w związku ze skorzystaniem z prawa do odliczenia podatku naliczonego narusza standardy określone w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. • zasada proporcjonalności sprzeciwia się pozbawieniu podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego. • wprowadzona zmiana nie powinna mieć zastosowania wyłącznie (...) do rozliczeń za okresy po 1 stycznia 2014 r., ponieważ kłóciłoby się to z celami założonym w powołanej Dyrektywie.

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka - Medek

przewodniczący-sprawozdawca

Artur Mudrecki

członek

Elżbieta Olechniewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawa podatnika do korekty deklaracji VAT w celu odliczenia podatku naliczonego za okresy sprzed nowelizacji przepisów, gdy pierwotne przepisy były niezgodne z prawem UE i polską Konstytucją, a także w przypadku błędnej wykładni lub omyłki."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatku VAT, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów i importu usług, oraz interpretacji przepisów przejściowych i ich zgodności z prawem UE i Konstytucją.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia terminów w VAT i ich zgodności z prawem UE oraz Konstytucją, co jest kluczowe dla wielu podatników i ich doradców.

“NSA: Prawo do korekty VAT za 2011 r. ważniejsze niż martwy przepis. Kluczowa interpretacja dla podatników!”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst