I FSK 163/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił decyzję o odmowie wznowienia postępowania podatkowego. Sprawa dotyczyła wniosku Syndyka Masy Upadłości "K." sp. z o.o. o wznowienie postępowania w sprawie podatku VAT za okresy z 2010 i 2011 roku. Syndyk powołał się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 16 października 2019 r. (sygn. C-189/18) jako podstawę wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej (O.p.). Wniosek o wznowienie został złożony 15 listopada 2019 r. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia, uznając wniosek za przedwczesny, ponieważ wyrok TSUE został opublikowany w Dzienniku Urzędowym UE dopiero 16 grudnia 2019 r., a zgodnie z art. 241 § 2 pkt 2 O.p., termin na złożenie wniosku biegnie od dnia publikacji. Organ odwoławczy podtrzymał to stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzje organów, uznając, że kluczowe jest wskazanie końcowej daty, do której strona może żądać wznowienia, a publikacja wyroku TSUE wyznacza ten termin. Ponadto, Sąd uznał, że zwłoka organu w wydaniu decyzji (ponad miesięczny termin) naruszyła zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie (art. 121 § 1 O.p.), pozbawiając stronę możliwości ponowienia wniosku w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok WSA. Sąd kasacyjny podkreślił, że zgodnie z art. 241 § 2 pkt 2 O.p., wniosek o wznowienie postępowania w związku z wyrokiem TSUE może być skutecznie złożony dopiero po publikacji sentencji orzeczenia w Dzienniku Urzędowym UE. Wniosek złożony przed tą datą jest przedwczesny. NSA przywołał jednolite orzecznictwo w tej kwestii. Ponadto, NSA stwierdził, że naruszenie terminu do załatwienia sprawy przez organ podatkowy (art. 139 O.p.) ma charakter instrukcyjny i nie powoduje bezskuteczności czynności organu ani nie stanowi podstawy do uwzględnienia skargi w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., chyba że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie NSA, zwłoka organu nie miała takiego wpływu, a strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie mogła opierać swoich roszczeń na hipotetycznym przekonaniu o spełnieniu warunków formalnych. W konsekwencji, NSA oddalił skargę syndyka.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego w oparciu o orzeczenia TSUE oraz znaczenie naruszenia terminów instrukcyjnych przez organy podatkowe.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku o wznowienie postępowania przed publikacją orzeczenia TSUE i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, złożony na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 O.p. w związku z wyrokiem TSUE, może być skutecznie złożony przed datą publikacji sentencji tego wyroku w Dzienniku Urzędowym UE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o wznowienie postępowania złożony przed publikacją sentencji wyroku TSUE w Dzienniku Urzędowym UE jest przedwczesny i nie może być skutecznie rozpoznany.
Uzasadnienie
Przepis art. 241 § 2 pkt 2 O.p. jednoznacznie stanowi, że termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania z powodu wpływu orzeczenia TSUE na treść decyzji biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia w Dzienniku Urzędowym UE. Wniosek złożony przed tym zdarzeniem jest niedopuszczalny.
Czy naruszenie przez organ podatkowy terminu do załatwienia sprawy (art. 139 O.p.) może stanowić podstawę do uchylenia decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, naruszając zasadę zaufania do organów (art. 121 § 1 O.p.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie terminu do załatwienia sprawy przez organ podatkowy ma charakter instrukcyjny i samo w sobie nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, chyba że miało istotny wpływ na wynik sprawy. Nie może też prowadzić do sytuacji, w której strona korzysta materialnoprawnie wyłącznie na zwłoce organu.
Uzasadnienie
Terminy załatwiania spraw w postępowaniu podatkowym są instrukcyjne. Ich naruszenie nie powoduje bezskuteczności czynności organu. Ochrona strony polega na możliwości wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłość. Zwłoka organu w rozpoznaniu wniosku o wznowienie postępowania nie może prowadzić do sytuacji, w której strona uzyskuje korzyść materialnoprawną lub pozbawiona jest możliwości ponowienia wniosku w terminie, jeśli sama zwłoka nie wpłynęła na możliwość złożenia kolejnego wniosku.
Przepisy (20)
Główne
O.p. art. 240 § § 1 pkt 11
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 241 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 241 § § 2 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Termin miesięczny na złożenie wniosku o wznowienie postępowania z powodu wyroku TSUE biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Pomocnicze
O.p. art. 240 § § 1 pkt 11
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 241 § § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 139 § § 1 i § 2
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 120
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 247 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 243 § § 3
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 245 § § 1
Ordynacja podatkowa
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wznowienie postępowania złożony przed publikacją wyroku TSUE w Dzienniku Urzędowym UE jest przedwczesny. • Naruszenie przez organ podatkowy terminu do załatwienia sprawy ma charakter instrukcyjny i nie stanowi samoistnej podstawy do uchylenia decyzji odmawiającej wznowienia postępowania.
Odrzucone argumenty
WSA uznał, że publikacja wyroku TSUE jest datą końcową, od której biegnie maksymalny czas na złożenie wniosku, a nie datą początkową. • WSA uznał, że zwłoka organu w wydaniu decyzji naruszyła zasadę zaufania do organów podatkowych, pozbawiając stronę możliwości ponowienia wniosku.
Godne uwagi sformułowania
momentem początkowym biegu terminu z art. 241 § 2 pkt 2 O.p. jest dzień publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. • wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 241 § 2 pkt 2 O.p. strona może zgłosić skutecznie dopiero po publikacji sentencji orzeczenia TSUE w Dzienniku Urzędowym UE. • terminy załatwienia spraw w postępowaniu podatkowym maja charakter instrukcyjny. • niezałatwienie sprawy w ustawowo określonym terminie nie skutkuje utratą przez organ podatkowy prawa do rozpoznania sprawy i wydania decyzji.
Skład orzekający
Marek Olejnik
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Niezgódka-Medek
sędzia
Włodzimierz Gurba
sędzia WSA del.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego w oparciu o orzeczenia TSUE oraz znaczenie naruszenia terminów instrukcyjnych przez organy podatkowe."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku o wznowienie postępowania przed publikacją orzeczenia TSUE i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie podatkowym, jakim jest terminowość wniosków o wznowienie postępowania w oparciu o orzeczenia TSUE, co ma znaczenie praktyczne dla wielu podatników.
“Wniosek o wznowienie postępowania podatkowego złożony przed publikacją wyroku TSUE? NSA wyjaśnia, dlaczego jest przedwczesny.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.