Orzeczenie · 2026-05-28

I FSK 1604/23Odrzucenie skargi kasacyjnej wyłudzenie VAT

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-28
NSAPodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonypodatek należnyodliczenie VATkaruzela podatkowasolidarna odpowiedzialnośćspółka cywilnafaktury fikcyjnenależyta starannośćoszustwo podatkowe

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. S. i M. K. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Sprawa dotyczyła orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności wspólników rozwiązanej spółki cywilnej za zaległości w podatku od towarów i usług za wrzesień, październik i listopad 2015 r. Organy podatkowe uznały, że spółce nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie kawy, jajek niespodzianek oraz usług transportowych, ponieważ kontrahenci nie dysponowali towarem i nie mogli go odsprzedać, a transakcje te były elementem karuzeli podatkowej mającej na celu wyłudzenie VAT. Wspólnicy mieli tego świadomość, a ich działania nie wykazywały należytej staranności. WSA w Warszawie podzielił te ustalenia, oddalając skargę. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 P.p.s.a. (niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej), art. 106 P.p.s.a. (nieprzeprowadzenie dowodów uzupełniających) oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z przepisami Ordynacji podatkowej (nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, brak kontroli dowodów, nieprzeprowadzenie dowodów z opinii biegłego, zeznań świadków, tłumaczeń dokumentów). Zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 86 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) u.p.t.u. (błędne uznanie transakcji za fikcyjne i ksiąg za nierzetelne). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zostały skutecznie uzasadnione i nie wykazały istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna musi precyzyjnie wskazywać naruszone przepisy i ich wpływ na rozstrzygnięcie. W ocenie NSA, uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające, a odmowa przeprowadzenia wnioskowanych dowodów była uzasadniona. Sąd uznał, że transakcje były fikcyjne, a wspólnicy mieli tego świadomość, co czyniło ich księgi nierzetelnymi i pozbawiało prawa do odliczenia VAT.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej karuzel podatkowych, odpowiedzialności wspólników i granic kontroli NSA w postępowaniu kasacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z VAT i karuzelami podatkowymi.

Zagadnienia prawne (3)

Czy spółka cywilna, która odliczyła podatek naliczony z faktur dokumentujących fikcyjne transakcje, może być uznana za uczestniczącą w oszustwie podatkowym, a jej wspólnicy ponosić solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spółka uczestnicząca w karuzeli podatkowej, mającej na celu wyłudzenie VAT, nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego, a jej wspólnicy mogą ponosić solidarną odpowiedzialność.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły fikcyjność transakcji i świadomość wspólników co do udziału w oszustwie podatkowym. Brak dowodów na rzeczywiste nabycie towarów i usług, a także schemat transakcji wskazujący na karuzelę podatkową, uzasadniają odmowę prawa do odliczenia VAT i orzeczenie o odpowiedzialności wspólników.

Czy sąd administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i czy ma obowiązek uzupełniać argumentację strony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, NSA jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej, wskazując naruszone przepisy i szczegółowo je uzasadniając. NSA nie może zastępować strony w precyzowaniu jej argumentów.

Czy sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanych dowodów (np. opinii biegłego, zeznań świadków, tłumaczeń dokumentów)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli odmowa przeprowadzenia dowodów była uzasadniona, a strona nie wykazała istotnego wpływu ich nieprzeprowadzenia na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zarzuty dotyczące nieprzeprowadzenia dowodów były niezasadne, ponieważ organy i sąd pierwszej instancji wyczerpująco odniosły się do tych kwestii, a strona skarżąca nie podważyła ich argumentacji ani nie wykazała, że brak dowodów miał istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (8)

Główne

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a)

Ustawa o podatku od towarów i usług

Nie można odliczyć podatku naliczonego w przypadku, gdy wystawiono fakturę stwierdzającą czynności, które nie zostały dokonane lub podano na fakturze kwoty niezgodne z rzeczywistością.

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę.

Pomocnicze

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

O.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać m.in. wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez WSA (art. 141 § 4, art. 106, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z przepisami O.p.) • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. w zw. z art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) u.p.t.u., art. 193 O.p. w zw. z art. 109 ust. 3 u.p.t.u.)

Godne uwagi sformułowania

spółka uczestniczyła w karuzeli podatkowej mającej na celu wyłudzenie VAT, mając tego świadomość • brak było podstaw do przyjęcia, że spółka nie nabyła prawa do zwrotu deklarowanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym • skarżący nie zakwestionowali dokonanych przez organy podatkowe ustaleń co do przepływu towarów w przedstawionych schematach • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej • nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej

Skład orzekający

Janusz Zubrzycki

przewodniczący-sprawozdawca

Arkadiusz Cudak

członek

Dominik Mączyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej karuzel podatkowych, odpowiedzialności wspólników i granic kontroli NSA w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z VAT i karuzelami podatkowymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy wyłudzenia VAT w ramach karuzeli podatkowej, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie ze względu na jego wagę i powszechność. Pokazuje, jak sądy podchodzą do kwestii odpowiedzialności wspólników i dowodzenia świadomości udziału w oszustwie.

“Karuzela VAT: Czy wspólnicy spółki cywilnej zapłacą za fikcyjne transakcje?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst