Orzeczenie · 2025-01-17

I FSK 1380/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-17
NSApodatkoweWysokansa
bezczynność organukontrola podatkowapodatek VATskarga kasacyjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymirażące naruszenie prawazadośćuczynienie pieniężneterminydoręczenie

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pruszkowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA stwierdził, że Naczelnik Urzędu dopuścił się bezczynności w zakresie kontroli podatkowej dotyczącej podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2019 r. do marca 2020 r., a bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd pierwszej instancji umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia sprawy i przyznał skarżącej spółce P. sp. z o.o. sp. k. kwotę 3000 zł zadośćuczynienia. Naczelnik Urzędu Skarbowego zaskarżył wyrok, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 149 § 1a i § 2 p.p.s.a. w zw. z przepisami Ordynacji podatkowej. Organ argumentował, że nie można było uznać bezczynności za rażącą, ponieważ faktyczną wiedzę o wadliwości doręczenia pierwotnego protokołu kontroli nabył dopiero w dniu wydania postanowienia o umorzeniu postępowania podatkowego (21 lipca 2023 r.), a skuteczne doręczenie nastąpiło 24 listopada 2023 r. NSA uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że rażące naruszenie prawa zachodzi, gdy bez wątpliwości można stwierdzić oczywiste naruszenie prawa, co miało miejsce w tej sprawie ze względu na niemal dwuletni czas oczekiwania na zakończenie kontroli i ponad 4-miesięczną zwłokę w doręczeniu protokołu po ustaleniu bezskuteczności pierwotnego doręczenia. NSA uznał, że przyznana kwota 3000 zł stanowiła odpowiednie zadośćuczynienie za krzywdę związaną z długotrwałym rozpatrywaniem sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie rażącej bezczynności organu podatkowego, zasady przyznawania zadośćuczynienia pieniężnego w sprawach sądowoadministracyjnych, odpowiedzialność organów za przewlekłość postępowania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z kontrolą podatkową i doręczeniem protokołu, ale ogólne zasady dotyczące rażącej bezczynności i zadośćuczynienia mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy bezczynność organu podatkowego w zakresie kontroli podatkowej, trwająca niemal dwa lata i skutkująca ponad 4-miesięczną zwłoką w doręczeniu protokołu po ustaleniu bezskuteczności pierwotnego doręczenia, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, bezczynność organu w opisanych okolicznościach stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Rażące naruszenie prawa zachodzi, gdy bez wątpliwości można stwierdzić oczywiste naruszenie prawa, co ma miejsce w przypadku znaczącego przekroczenia terminów, gdy nie zachodzą okoliczności usprawiedliwiające bezczynność. Dwuletni czas oczekiwania na zakończenie kontroli i ponad 4-miesięczna zwłoka po ustaleniu bezskuteczności pierwotnego doręczenia protokołu świadczą o rażącym charakterze bezczynności.

Czy w przypadku stwierdzenia rażącej bezczynności organu podatkowego zasadne jest przyznanie skarżącej sumy pieniężnej zadośćuczynienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przyznanie sumy pieniężnej jest zasadne i jej wysokość została prawidłowo ustalona.

Uzasadnienie

Suma pieniężna w kwocie 3000 zł została uznana za adekwatną do skompensowania krzywdy związanej z długotrwałym rozpatrywaniem sprawy, biorąc pod uwagę źródło bezczynności (błąd w doręczeniu) oraz czas oczekiwania na zakończenie kontroli po ustaleniu bezskuteczności pierwotnej czynności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez organ.

p.p.s.a. art. 149 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa możliwość przyznania sumy pieniężnej w przypadku stwierdzenia rażącego naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez NSA.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 208 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 290 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 291 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 204 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o kosztach.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o kosztach.

p.p.s.a. art. 205 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o kosztach.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § 2 ust. 2 pkt 3

Podstawa ustalenia kosztów zastępstwa procesowego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § 2 ust. 1 pkt 2

Podstawa ustalenia kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezczynność organu podatkowego trwająca niemal dwa lata, w tym ponad 4 miesiące zwłoki w doręczeniu protokołu po ustaleniu bezskuteczności pierwotnego doręczenia, stanowi rażące naruszenie prawa. • Przyznanie skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 3000 zł było uzasadnione jako zadośćuczynienie za krzywdę związaną z długotrwałym rozpatrywaniem sprawy.

Odrzucone argumenty

Organ podatkowy argumentował, że nie można było uznać bezczynności za rażącą, ponieważ faktyczną wiedzę o wadliwości doręczenia pierwotnego protokołu nabył dopiero w dniu wydania postanowienia o umorzeniu postępowania podatkowego, a skuteczne doręczenie nastąpiło później.

Godne uwagi sformułowania

rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań oraz bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. • nie sposób znaleźć usprawiedliwienia dla działania organu, który doręczył finalnie skarżącej protokół kontroli po upływie ponad 4 miesięcy od dnia umorzenia postępowania podatkowego • kwotę 3.000 zł należało uznać za kompensującą krzywdę związaną z długotrwałym rozpatrzeniem sprawy.

Skład orzekający

Dominik Mączyński

sprawozdawca

Jan Rudowski

przewodniczący

Marek Olejnik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie rażącej bezczynności organu podatkowego, zasady przyznawania zadośćuczynienia pieniężnego w sprawach sądowoadministracyjnych, odpowiedzialność organów za przewlekłość postępowania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z kontrolą podatkową i doręczeniem protokołu, ale ogólne zasady dotyczące rażącej bezczynności i zadośćuczynienia mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak długotrwała bezczynność organu podatkowego może prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych i finansowych dla organu, a także podkreśla znaczenie profesjonalizmu w działaniu administracji.

Organ podatkowy zapłaci 3000 zł za bezczynność w kontroli VAT. NSA potwierdza: rażące naruszenie prawa!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst