Orzeczenie · 2022-10-13

I FSK 1001/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-10-13
NSApodatkoweWysokansa
VATOrdynacja podatkowawłaściwość organówprzekazanie sprawytajemnica bankowapostępowanie podatkoweskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. Spółka z o.o. S.K.A. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku dotyczącą podatku VAT za III i IV kwartał 2015 r. Spółka kwestionowała właściwość Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego do prowadzenia postępowania, zarzucając wadliwe przekazanie sprawy na podstawie art. 18d § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd pierwszej instancji uznał przekazanie za prawidłowe, oddalając skargę. NSA jednak przyznał rację skarżącej, stwierdzając, że postanowienie o przekazaniu sprawy było wydane z naruszeniem art. 18d § 1 O.p. Sąd podkreślił, że przesłanką do zmiany właściwości jest sytuacja, gdy informacje z banku nie pozwalają organowi podatkowemu wyjaśnić istotnych okoliczności, a organ ten wystąpił o takie informacje. W analizowanej sprawie chronologia zdarzeń wskazywała, że inicjatywa przekazania sprawy wyszła od organu kontroli skarbowej, a nie była wynikiem ograniczeń dowodowych organu podatkowego po uzyskaniu informacji bankowych. NSA uznał to za instrumentalne wykorzystanie przepisów i rażące naruszenie prawa, co skutkowało uchyleniem wyroku WSA oraz stwierdzeniem nieważności decyzji organów obu instancji i uchyleniem postanowienia o przekazaniu sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących właściwości organów podatkowych, w szczególności art. 18d O.p. oraz kryteriów stwierdzania nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przekazania sprawy do organu celno-skarbowego na podstawie art. 18d O.p. i wymaga analizy chronologii zdarzeń oraz faktycznych przesłanek inicjujących takie przekazanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy postanowienie o przekazaniu postępowania podatkowego Naczelnikowi Urzędu Celno-Skarbowego na podstawie art. 18d § 1 Ordynacji podatkowej zostało wydane z naruszeniem prawa, jeśli nie spełniono ustawowych przesłanek?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienie o przekazaniu postępowania było wydane z naruszeniem art. 18d § 1 O.p., ponieważ inicjatywa przekazania nie wynikała z ograniczeń dowodowych organu podatkowego po uzyskaniu informacji bankowych, lecz była podyktowana wnioskiem organu kontroli skarbowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe dla zastosowania art. 18d § 1 O.p. jest, aby organ podatkowy po uzyskaniu informacji z banku stwierdził niemożność wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych z powodu ograniczeń dowodowych. W tej sprawie chronologia zdarzeń wskazywała na instrumentalny charakter przekazania sprawy, zainicjowany przez organ kontroli skarbowej, a nie przez organ podatkowy w wyniku napotkanych trudności dowodowych.

Czy wydanie decyzji przez organ niewłaściwy stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości organów administracji publicznej godzi w podstawowy obowiązek urzędowy i stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Przepisy o właściwości organów są bezwzględnie obowiązujące i muszą być stosowane ściśle. Naruszenie tych przepisów, skutkujące wydaniem decyzji przez organ niewłaściwy, prowadzi do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 247 § 1 pkt 1 O.p.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA, stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, a także uchylono postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przekazaniu sprawy.

Przepisy (19)

Główne

O.p. art. 18d § § 1

Ordynacja podatkowa

Przekazanie postępowania podatkowego organowi kontroli skarbowej (obecnie naczelnikowi urzędu celno-skarbowego) jest możliwe tylko wtedy, gdy informacje uzyskane z banku nie pozwalają organowi podatkowemu wyjaśnić istotnych okoliczności faktycznych sprawy, a organ ten wystąpił o takie informacje.

O.p. art. 15 § § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest obowiązany z urzędu przestrzegać właściwości rzeczowej i miejscowej.

O.p. art. 247 § § 1

Ordynacja podatkowa

Wskazuje, że decyzja wydana z naruszeniem przepisów o właściwości organów stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności.

P.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny, w tym w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

P.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stanowi, że sąd stosuje środki przewidziane do usunięcia naruszenia prawa włącznie z wydaniem orzeczenia co do istoty sprawy.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że w przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.

P.p.s.a. art. 188

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że NSA uchyla zaskarżony wyrok w całości lub w części, jeśli skarga kasacyjna jest zasadna.

t.j. art. 15 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

t.j. art. 18d § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 233 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 203 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

O.p. art. 182 § § 1

Ordynacja podatkowa

Określa warunki, na jakich bank jest obowiązany przekazać informacje dotyczące strony postępowania na żądanie upoważnionego organu podatkowego, w tym w zakresie uchylenia tajemnicy bankowej.

u.k.s. art. 14d § ust. 1

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej art. 202 § ust. 1 pkt 1

P.p.s.a. art. 229

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 237

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 236 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwość postanowienia o przekazaniu postępowania podatkowego Naczelnikowi Urzędu Celno-Skarbowemu na podstawie art. 18d § 1 O.p. z uwagi na niespełnienie przesłanek ustawowych. • Naruszenie przepisów o właściwości organów stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumenty WSA dotyczące prawidłowości przekazania sprawy i braku naruszeń prawa materialnego lub procesowego.

Godne uwagi sformułowania

Przepisy o właściwości organów administracji publicznej mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a ich wykładnia i stosowanie muszą być ścisłe. • Podstawą zmiany właściwości organu podatkowego na właściwość naczelnika urzędu celno-skarbowego na podstawie art. 18d § 1 O.p. jest, aby z toku postępowania przed organem podatkowym wynikało, że... • Na instrumentalny charakter postanowienia o przekazaniu sprawy... wskazuje również okoliczność, że przekazanie to miało na celu dokonanie ustaleń dotyczących przepływu pieniędzy pomiędzy kilkoma podmiotami, z czym zgodził się przejmujący sprawę Naczelnik UC-S, po czym – jak wynika z akt sprawy – nie przeprowadzono żadnych dowodów mających na celu zbadanie ww. przepływów pieniężnych.

Skład orzekający

Janusz Zubrzycki

przewodniczący sprawozdawca

Artur Mudrecki

sędzia

Dominik Mączyński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących właściwości organów podatkowych, w szczególności art. 18d O.p. oraz kryteriów stwierdzania nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekazania sprawy do organu celno-skarbowego na podstawie art. 18d O.p. i wymaga analizy chronologii zdarzeń oraz faktycznych przesłanek inicjujących takie przekazanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur i właściwości organów, nawet w skomplikowanych sprawach podatkowych. Pokazuje też, jak NSA potrafi korygować błędy sądów niższej instancji i organów administracji.

Naruszenie właściwości organu podatkowego: NSA uchyla decyzje i chroni spółkę przed błędami administracji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst