I CSK 1576/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła umowy kredytu denominowanego w CHF zawartej w 2008 roku. Sąd Okręgowy w Łomży wyrokiem częściowym ustalił nieważność tej umowy, uznając klauzule dotyczące sposobu ustalania kursu waluty za niedozwolone postanowienia umowne (abuzywne) i stwierdzając, że nie zostały one uzgodnione indywidualnie. Sąd Apelacyjny w Białymstoku utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego, oddalając apelację banku. Bank złożył skargę kasacyjną, argumentując istnienie rozbieżności w orzecznictwie sądów co do konsekwencji uznania klauzuli indeksacyjnej za abuzywną i potrzebę wykładni przepisów art. 385¹ § 1 i 2 k.c. Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę pełnego składu Izby Cywilnej SN z dnia 25 kwietnia 2024 r. (III CZP 25/22), która stanowi, że w przypadku uznania klauzuli kursowej za abuzywną i niemożliwości ustalenia wiążącego kursu, umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd uznał, że uchwała ta uniemożliwia przyjęcie skargi, gdyż wyklucza możliwość dalszego trwania stosunku prawnego po usunięciu z umowy źródła kursu walutowego. Kosztami postępowania kasacyjnego obciążono bank.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie jednolitej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w zakresie skutków abuzywności klauzul walutowych w umowach kredytowych, zgodnie z uchwałą III CZP 25/22.
Dotyczy spraw, w których klauzula kursowa została uznana za abuzywną i nie można ustalić wiążącego kursu.
Zagadnienia prawne (2)
Jakie są konsekwencje prawne uznania klauzuli indeksacyjnej lub denominacyjnej w umowie kredytu za niedozwolone postanowienie umowne w świetle obowiązującego stanu prawnego i orzecznictwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku uznania klauzuli kursowej za abuzywną i niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie, umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na uchwale pełnego składu Izby Cywilnej, która przesądziła, że brak jest podstaw do zastąpienia abuzywnej klauzuli kursowej innym sposobem ustalania kursu wynikającym z przepisów prawa lub zwyczajów, co prowadzi do nieważności całej umowy.
Czy w przypadku abuzywności klauzuli kursowej w umowie kredytu denominowanego w walucie obcej, umowa może nadal wiązać strony w pozostałym zakresie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie, jeśli nie jest możliwe ustalenie wiążącego kursu waluty obcej.
Uzasadnienie
Uchwała SN III CZP 25/22 stanowi, że brak możliwości ustalenia wiążącego kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego, po uznaniu klauzuli kursowej za abuzywną, skutkuje nieważnością całej umowy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.G. | osoba_fizyczna | powód |
| M.G. | osoba_fizyczna | powód |
| Bank S.A. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Pomocnicze
k.c. art. 385¹ § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Dotyczy niedozwolonych postanowień umownych (klauzul abuzywnych).
pr.bank. art. 69 § ust. 2 pkt 2
Prawo bankowe
Określa wymogi umowy kredytu, w tym sposób określenia kursu waluty obcej.
u.s.n. art. 88
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Reguluje moc wiążącą uchwał pełnego składu Izby SN.
k.p.c. art. 398⁹
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zasądzenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała pełnego składu Izby Cywilnej SN III CZP 25/22 przesądza o nieważności umowy w przypadku abuzywności klauzuli kursowej i braku możliwości ustalenia wiążącego kursu.
Odrzucone argumenty
Istnienie rozbieżności w orzecznictwie sądów co do konsekwencji uznania klauzuli indeksacyjnej za abuzywną i potrzeba wykładni przepisów art. 385¹ § 1 i 2 k.c.
Godne uwagi sformułowania
w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów • w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie
Skład orzekający
Dariusz Pawłyszcze
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie jednolitej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w zakresie skutków abuzywności klauzul walutowych w umowach kredytowych, zgodnie z uchwałą III CZP 25/22."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których klauzula kursowa została uznana za abuzywną i nie można ustalić wiążącego kursu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów frankowych i potwierdza jednolitą, niekorzystną dla banków linię orzeczniczą Sądu Najwyższego, co jest kluczowe dla wielu konsumentów i prawników.
“Kredyty CHF: Sąd Najwyższy potwierdza – abuzywna klauzula to nieważność całej umowy!”
Dane finansowe
WPS: 150 000 PLN
koszty postępowania kasacyjnego: 2700 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.