I CNP 127/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę Z. N. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 18 kwietnia 2019 r., którym oddalono powództwo przeciwko Skarbowi Państwa. Powódka zarzuciła naruszenie szeregu przepisów proceduralnych i materialnych, w tym przepisów k.p.c. dotyczących egzekucji, k.c. dotyczących odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez władzę publiczną, a także ustawy o kredycie konsumenckim. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, opierając się na przepisach k.p.c. regulujących dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Podkreślono, że skarga taka jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. W wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności, można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, jeśli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że zmiana lub uchylenie wyroku jest możliwe w inny sposób. Sąd Najwyższy stwierdził, że w niniejszej sprawie nie wystąpił taki wyjątkowy wypadek, a skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniających odstąpienie od wymogu skorzystania ze środków zaskarżenia ani naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego. Ponadto, skarga nie spełniała wymogu uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaDopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w szczególności wymogi formalne i materialne, które muszą być spełnione.
Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, a nie ogólnych zasad odpowiedzialności Skarbu Państwa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga jest dopuszczalna tylko w sytuacji, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na art. 424(1) § 1 k.p.c., wskazując, że jest to podstawowa przesłanka dopuszczalności skargi. Brak spełnienia tej przesłanki skutkuje odrzuceniem skargi.
Czy w sytuacji naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest dopuszczalna, nawet jeśli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko w wyjątkowych wypadkach i pod warunkiem, że zmiana lub uchylenie wyroku nie jest możliwe w inny sposób.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazuje na art. 424(1) § 2 k.p.c., podkreślając, że konieczne jest wykazanie istnienia i podstawowego znaczenia danej zasady dla porządku prawnego oraz dokładne określenie sposobu naruszenia. Skarżąca nie wykazała tych okoliczności.
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia spełnia wymóg uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli skarżący nie przedstawił takiego uprawdopodobnienia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdza, że skarga wniesiona przez skarżącą nie spełnia wymogu uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody, co jest kolejną przesłanką odrzucenia skargi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. N. | osoba_fizyczna | powódka |
| Skarb Państwa - Prezes Sądu Rejonowego w Mikołowie | organ_państwowy | pozwany |
| Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w Katowicach | organ_państwowy | inny |
| Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej | organ_państwowy | inny |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 424¹ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe.
k.p.c. art. 424¹ § 2
Kodeks postępowania cywilnego
W wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można także żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie wyroku w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 424⁵ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga powinna zawierać uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody.
k.p.c. art. 424⁸
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzeczenia o odrzuceniu skargi.
k.c. art. 417 § 1
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.
u.k.k. art. 41 § 1
Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim
u.k.k. art. 41 § 2
Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim
k.p.c. art. 797
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 788 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 782 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przez skarżącą przesłanki niedopuszczalności zmiany lub uchylenia orzeczenia w drodze innych środków prawnych. • Niewykazanie przez skarżącą wyjątkowego wypadku uzasadniającego wniesienie skargi. • Niewykazanie naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego. • Niespełnienie wymogu uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody.
Godne uwagi sformułowania
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia - pomijając inne ograniczenia - jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. • W wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można także żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu pierwszej lub drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie wyroku w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych.
Skład orzekający
Dariusz Zawistowski
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w szczególności wymogi formalne i materialne, które muszą być spełnione."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, a nie ogólnych zasad odpowiedzialności Skarbu Państwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe, choć techniczne, przesłanki dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy można skarżyć prawomocny wyrok? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe warunki.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.