Orzeczenie · 2025-08-06

I CGG 44/21

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-08-06
SAOSnieruchomościszkody górniczeWysokaokręgowy
szkody górniczeodpowiedzialność cywilnawspółwłasnośćbiegły sądowywartość technicznazużycie techniczneprawo geologiczne i górniczekodeks cywilny

Powód I. B., współwłaściciel nieruchomości przy ul. (...) w R., wystąpił z powództwem przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w K. o naprawienie szkód górniczych, domagając się zasądzenia kwoty 361.107,66 zł z ustawowymi odsetkami. Szkody miały polegać na wychyleniu bryły budynku, pęknięciach ścian i zarysowaniach. Pozwana kwestionowała roszczenie, podnosząc zarzut braku legitymacji czynnej powoda, twierdząc, że roszczenie o naprawę szkód nie ma charakteru zachowawczego, a także zarzucając, że powód zawarł ugodę w 2017 r. i otrzymał odszkodowanie, a mimo to powołuje się na te same szkody, przyczyniając się do ich powstania. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłego z zakresu budownictwa, uznał odpowiedzialność pozwanej na zasadzie ryzyka (art. 145 Prawa geologicznego i górniczego w zw. z art. 435 K.c.). Sąd podzielił ustalenia biegłej co do zakresu szkody, wartości technicznej budynku i udziału powoda we współwłasności, odrzucając zarzuty pozwanej dotyczące wadliwości opinii, w tym sposobu wyliczenia zużycia technicznego. Sąd przyjął, że zużyciu podlegają jedynie materiały, a nie całość nakładów, powołując się na orzecznictwo. Z uwagi na niemożność przywrócenia stanu poprzedniego (prostowanie budynku) i niecelowość tego działania w kontekście dalszej eksploatacji górniczej, sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę odszkodowania odpowiadającą jego udziałowi we współwłasności. O odsetkach orzeczono zgodnie z żądaniem pozwu, a o kosztach postępowania na zasadzie art. 108 § 1 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie odpowiedzialności za szkody górnicze, sposób naprawienia szkody, uwzględnianie zużycia technicznego przy odszkodowaniu, wybór sposobu naprawienia szkody przez poszkodowanego, odpowiedzialność na zasadzie ryzyka.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji szkód górniczych i odpowiedzialności przedsiębiorstwa górniczego. Interpretacja zużycia technicznego może być przedmiotem dalszych sporów.

Zagadnienia prawne (4)

Czy roszczenie o naprawienie szkody górniczej może mieć charakter zachowawczy w rozumieniu art. 206 k.c., uzasadniając legitymację czynną jednego ze współwłaścicieli?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie o naprawę szkody górniczej w nieruchomości może mieć charakter zachowawczy, co uzasadnia legitymację czynną jednego ze współwłaścicieli, zwłaszcza gdy żądanie ogranicza się do wypłaty odszkodowania w odniesieniu do jego udziału we współwłasności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w przypadku szkód górniczych, naprawa poprzez wypłatę odszkodowania w odniesieniu do udziału we współwłasności uzasadnia legitymację czynną powoda.

Jaka jest podstawa prawna odpowiedzialności za szkody spowodowane ruchem zakładu górniczego i jak należy naprawić taką szkodę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pozwana odpowiada na zasadzie ryzyka (art. 145 Prawa geologicznego i górniczego w zw. z art. 435 K.c.). Naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej (art. 363 § 1 K.c.).

Uzasadnienie

Sąd wskazał na odpowiedzialność pozwanej na zasadzie ryzyka oraz na wybór poszkodowanego co do sposobu naprawienia szkody, podkreślając, że przywrócenie stanu poprzedniego było niecelowe.

Jak należy uwzględnić zużycie techniczne przy ustalaniu wysokości odszkodowania za szkody górnicze?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przy ustalaniu wysokości odszkodowania należy uwzględnić zużycie techniczne materiałów, a nie całych nakładów, ponieważ praca ludzka jako wartość niematerialna nie ulega zużyciu.

Uzasadnienie

Sąd podzielił pogląd, że zużyciu podlegają jedynie wytworzone fizycznie rzeczy (materiały), a nie praca ludzka, która jest wartością niematerialną.

Czy przy ustalaniu odszkodowania za szkody górnicze należy stosować wartość techniczną z dnia powstania szkody, czy z dnia wyrokowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy zastosować wariant uwzględniający zużycie techniczne z dnia powstania szkody (2018 r.), gdyż upływ czasu pomiędzy dniem wyrządzenia szkody a chwilą wyrokowania nie może działać na korzyść sprawcy szkody.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, zgodnie z którym zwłoka w ustaleniu szkody i wypłacie odszkodowania nie może być korzystna dla sprawcy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zasądzenie odszkodowania
Strona wygrywająca
I. B.

Strony

NazwaTypRola
I. B.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka Akcyjna w K.spółkapozwana

Przepisy (9)

Główne

k.c. art. 435

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka za ruch przedsiębiorstwa.

k.c. art. 363 § 1

Kodeks cywilny

Sposób naprawienia szkody: przywrócenie stanu poprzedniego lub zapłata sumy pieniężnej.

Pr. g.g. art. 145

Prawo geologiczne i górnicze

Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do naprawiania szkód spowodowanych ruchem zakładu górniczego.

Pomocnicze

k.c. art. 206

Kodeks cywilny

Roszczenie o naprawę szkody górniczej może mieć charakter zachowawczy, uzasadniając legitymację czynną jednego ze współwłaścicieli.

k.c. art. 361 § 1

Kodeks cywilny

Zakres odpowiedzialności za normalne następstwa działania lub zaniechania.

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności deliktowej (zasada winy, choć w tym przypadku zastosowano zasadę ryzyka).

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Odsetki ustawowe za opóźnienie.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

u.g.n. art. 149

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Określanie wartości nieruchomości przez rzeczoznawców majątkowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność pozwanej na zasadzie ryzyka za szkody górnicze. • Możliwość dochodzenia naprawienia szkody przez współwłaściciela w zakresie swojego udziału. • Niecelowość przywrócenia stanu poprzedniego budynku z uwagi na dalszą eksploatację górniczą. • Prawidłowe ustalenie przez biegłego zużycia technicznego materiałów. • Zastosowanie wartości technicznej z dnia powstania szkody.

Odrzucone argumenty

Brak legitymacji czynnej powoda. • Roszczenie o naprawę szkód nie jest roszczeniem zachowawczym. • Powód zawarł ugodę w 2017 r. i otrzymał odszkodowanie, a powołuje się na te same szkody. • Wadliwe ustalenie stopnia zużycia technicznego przez biegłego. • Wadliwe ustalenie wartości odtworzeniowej. • Konieczność ustalenia wartości rynkowej lokalu, a nie technicznej.

Godne uwagi sformułowania

Naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. • W ocenie sądu zużyciu podlegają jedynie materiały (a nie całość nakładów). • Praca służąca wytworzeniu danego przedmiotu nie może się zużyć. • Upływ czasu pomiędzy dniem wyrządzenia szkody, a chwilą wyrokowania nie może działać na korzyść sprawcy szkody.

Skład orzekający

Wojciech Hajduk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie odpowiedzialności za szkody górnicze, sposób naprawienia szkody, uwzględnianie zużycia technicznego przy odszkodowaniu, wybór sposobu naprawienia szkody przez poszkodowanego, odpowiedzialność na zasadzie ryzyka."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji szkód górniczych i odpowiedzialności przedsiębiorstwa górniczego. Interpretacja zużycia technicznego może być przedmiotem dalszych sporów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii odpowiedzialności za szkody górnicze i sposobu ich naprawienia, z praktycznymi implikacjami dla właścicieli nieruchomości na terenach górniczych oraz dla przedsiębiorstw odpowiedzialnych za szkody.

Ponad 360 tys. zł odszkodowania za szkody górnicze – sąd rozstrzyga spór o zużycie techniczne budynku.

Dane finansowe

WPS: 361 107,66 PLN

odszkodowanie: 361 107,66 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst