I C 676/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółki tworzące konsorcjum, działające na podstawie umowy o zamówienie publiczne, wniosły pozew o zapłatę kwoty 329 021,60 zł wraz z odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych od Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego. Szpital w odpowiedzi na pozew argumentował, że roszczenie zostało zaspokojone przez podmiot trzeci, powołując się na przepisy ustawy o działalności leczniczej, które ograniczają możliwość zmiany wierzyciela publicznego zakładu opieki zdrowotnej. Szpital kwestionował również zasadność dochodzenia kwoty 470,89 zł tytułem rekompensaty za koszty odzyskiwania należności. Sąd Okręgowy w Warszawie, po analizie materiału dowodowego, ustalił, że umowa została wykonana, a faktura VAT na kwotę 269 045,56 zł nie została uregulowana. Sąd uznał argumentację szpitala dotyczącą zaspokojenia wierzytelności przez podmiot trzeci za bezzasadną, wskazując, że nie wykazano skutecznego przeniesienia wierzytelności ani zgody podmiotu tworzącego na zmianę wierzyciela. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o działalności leczniczej wyłączają możliwość zmiany wierzyciela bez wymaganej zgody, a ewentualne działania podmiotów trzecich nie mogły skutecznie zwolnić szpitala z obowiązku zapłaty. Sąd zasądził na rzecz jednej ze spółek konsorcjum kwotę 329 021,60 zł, obejmującą należność główną, odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych oraz rekompensatę za koszty odzyskania wierzytelności. Powództwo w pozostałym zakresie zostało oddalone. Ze względu na trudną sytuację finansową szpitala, sąd odstąpił od obciążania stron kosztami postępowania, stosując art. 102 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o zmianie wierzyciela w przypadku samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz zasady dochodzenia rekompensaty za koszty odzyskania wierzytelności.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej i ich kontrahentów.
Zagadnienia prawne (4)
Czy podmiot trzeci może skutecznie zaspokoić roszczenie wobec samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej, jeśli nie doszło do wymaganej zgody na zmianę wierzyciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zapłata przez podmiot trzeci nie może doprowadzić do wygaśnięcia zobowiązania pozwanego wobec pierwotnego wierzyciela, jeśli pozostaje w związku z czynnością prawną mającą na celu zmianę wierzyciela bez wymaganej zgody podmiotu tworzącego.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym zastosowanie art. 356 § 2 k.c. w odniesieniu do zobowiązań samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej jest wyłączone, gdy zapłata przez osobę trzecią wiąże się ze zmianą wierzyciela bez zgody podmiotu tworzącego. Niedopuszczalne jest zastąpienie wierzyciela bez wymaganej zgody.
Czy wierzyciel może dochodzić rekompensaty za koszty odzyskania należności, nawet jeśli nie poniósł faktycznych kosztów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wierzyciel ma prawo do rekompensaty za koszty odzyskiwania należności bez konieczności wykazywania, że koszty te zostały poniesione.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na uchwale Sądu Najwyższego (III CZP 94/15), zgodnie z którą rekompensata za koszty odzyskiwania należności przysługuje wierzycielowi bez konieczności wykazania poniesienia tych kosztów.
Czy pozwany Szpital może uchylić się od zapłaty należności, powołując się na rzekome praktyki finansowania przez podmioty trzecie i przepisy o zmianie wierzyciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie powoływanie się na przepisy jest próbą uchylenia się od odpowiedzialności i nie może prowadzić do zwolnienia z obowiązku zapłaty.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że argumentacja pozwanego jest próbą uchylenia się od odpowiedzialności, a przepis o zmianie wierzyciela ma chronić zakłady opieki zdrowotnej, a nie tworzyć mechanizm uchylania się od zobowiązań. Pozwany nie wykazał, aby wierzytelność została skutecznie przeniesiona.
Czy sąd może odstąpić od obciążania stron kosztami procesu w przypadku trudnej sytuacji finansowej pozwanego szpitala?
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może odstąpić od obciążania stron kosztami procesu na podstawie art. 102 k.p.c. w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że trudna sytuacja finansowa pozwanego szpitala, będącego publicznym zakładem opieki zdrowotnej, stanowi wypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu art. 102 k.p.c., co pozwala na odstąpienie od obciążania go kosztami procesu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) sp. z o.o. z siedzibą w G. | spółka | powód |
| (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ł. | spółka | powód |
| (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ł. | spółka | powód |
| Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny (...) Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego z siedzibą w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
u.p.n.o.t.h. art. 10 § 1 pkt 3
Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych
Prawo do rekompensaty za koszty odzyskiwania wierzytelności w stałej kwocie.
u.p.n.o.t.h. art. 7 § 1
Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych
Przesłanki do naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych.
u.p.n.o.t.h. art. 4 § pkt 3 lit. a
Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych
Definicja odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych.
u.dz.l. art. 54 § ust. 5 i 6
Ustawa o działalności leczniczej
Zakaz dokonywania czynności mających na celu zmianę wierzyciela samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej bez zgody podmiotu tworzącego.
Pomocnicze
k.c. art. 353 § 1 i 2
Kodeks cywilny
Zobowiązanie polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien je spełnić.
k.c. art. 354 § 1
Kodeks cywilny
Dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego.
k.c. art. 56
Kodeks cywilny
Czynność prawna wywołuje skutki wyrażone w niej oraz te, które wynikają z ustawy, zasad współżycia społecznego i ustalonych zwyczajów.
k.c. art. 481 § 1 i 2
Kodeks cywilny
Wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia w spełnieniu świadczenia pieniężnego.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nadużycie prawa.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Odstąpienie od obciążania stron kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
u.r. art. 21 § ust. 1
Ustawa o rachunkowości
Elementy noty księgowej obciążeniowej.
p.z.p.
Ustawa Prawo zamówień publicznych
Tryb udzielania zamówień publicznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonanie umowy o świadczenie usług przez konsorcjum. • Niesporność co do wysokości należności głównej i wykonania usług. • Nieskuteczność argumentacji pozwanego o zaspokojeniu wierzytelności przez podmiot trzeci z uwagi na brak zgody na zmianę wierzyciela. • Zasada prawa do rekompensaty za koszty odzyskania wierzytelności bez konieczności wykazania poniesienia kosztów.
Odrzucone argumenty
Roszczenie zostało zaspokojone przez podmiot trzeci. • Naruszenie ustawy o działalności leczniczej przez rzekome praktyki zmiany wierzyciela. • Nadużycie prawa w zakresie dochodzenia rekompensaty za koszty odzyskania wierzytelności (art. 5 k.c.).
Godne uwagi sformułowania
Pozwany Szpital nie zdołał jednak wykazać zarzutów, ażeby na jakimkolwiek etapie istnienia zobowiązania objętego sporem... wierzytelność objęta sporem została przeniesiona na jakikolwiek podmiot trzeci. • Pokrycie zobowiązania pozwanego Szpitala przez podmiot trzeci nie mogłoby doprowadzić do wygaśnięcia zobowiązania pozwanego wobec (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., a co za tym idzie – tak jakby chciał tego pozwany – do utraty przez nią legitymacji procesowej czynnej. • Zyskiem profesjonalnego podmiotu trzeciego są w tym wypadku należności z tytułu odsetek za opóźnienie oraz rekompensaty za koszty odzyskiwania wierzytelności. • Pozwany Szpital, z uwagi na swoje postępowanie, nie zasługuje więc na potraktowanie go w uprzywilejowany sposób, a w rezultacie na zwolnienie go z obowiązku zapłaty rekompensaty przeciwnikowi.
Skład orzekający
Piotr Królikowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o zmianie wierzyciela w przypadku samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz zasady dochodzenia rekompensaty za koszty odzyskania wierzytelności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej i ich kontrahentów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z finansowaniem publicznych placówek medycznych i potencjalnymi obejściami przepisów dotyczących zmiany wierzyciela, co ma znaczenie praktyczne dla wielu przedsiębiorców.
“Szpital próbował uniknąć zapłaty, powołując się na przepisy o zmianie wierzyciela. Sąd stanął po stronie wykonawcy usług.”
Dane finansowe
WPS: 329 021,6 PLN
należność główna, odsetki i rekompensata za koszty odzyskania wierzytelności: 329 021,6 PLN
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.