I C 458/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód S. M. wniósł pozew o zwolnienie od egzekucji nieruchomości zajętych przez komornika w celu zaspokojenia zaległych alimentów na rzecz małoletniego syna W. M. Powód argumentował, że spłacił całe zadłużenie i dalsze zajęcie nieruchomości jest niezasadne, a nawet stanowi nadużycie prawa przez matkę małoletniego. Sąd Rejonowy w Brzesku oddalił powództwo, opierając się na braku legitymacji czynnej powoda do wytoczenia powództwa ekscydencyjnego na podstawie art. 841 § 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że powód jako dłużnik egzekwowany nie jest osobą trzecią w rozumieniu tego przepisu. Dodatkowo, sąd odrzucił próbę oparcia roszczenia na klauzuli generalnej nadużycia prawa (art. 5 k.c.), wskazując, że przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy żądania zwolnienia spod egzekucji. Sąd zwrócił uwagę na naganne zachowanie powoda w przeszłości, w tym wielomiesięczne uchylanie się od płacenia alimentów oraz skazanie za nękanie i groźby wobec matki małoletniego. Podkreślono, że postępowanie egzekucyjne było prowadzone zgodnie z prawem, a prawo własności, choć chronione, może podlegać ograniczeniom. Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowanie interpretacji art. 841 k.p.c. w zakresie legitymacji czynnej dłużnika oraz ograniczeń w stosowaniu art. 5 k.c. w postępowaniu egzekucyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika alimentacyjnego i powództwa ekscydencyjnego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy dłużnik egzekwowany może wytoczyć powództwo o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji na podstawie art. 841 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dłużnik egzekwowany nie posiada legitymacji czynnej do wytoczenia powództwa ekscydencyjnego, ponieważ nie jest osobą trzecią w rozumieniu art. 841 § 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Powództwo ekscydencyjne jest środkiem ochrony praw osób trzecich, które nie są stronami postępowania egzekucyjnego. Dłużnik, będący stroną postępowania, nie może być traktowany jako osoba trzecia.
Czy art. 5 k.c. (nadużycie prawa) może stanowić samodzielną podstawę żądania zwolnienia zajętego przedmiotu od egzekucji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 5 k.c. nie może stanowić samodzielnej podstawy żądania zwolnienia spod egzekucji ani pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności.
Uzasadnienie
Klauzula generalna nadużycia prawa nie może być samodzielną podstawą roszczenia ani powództwa, a jej zastosowanie wymaga analizy całokształtu okoliczności sprawy, w tym zachowania obu stron, z punktu widzenia norm moralnych i obyczajowych. W tym przypadku zachowanie powoda było naganne.
Czy spłata zaległych alimentów i deklaracja bieżących płatności wyklucza możliwość prowadzenia egzekucji z nieruchomości?
Odpowiedź sądu
Nie, sama spłata zaległości i deklaracja bieżących płatności nie stanowi podstawy do zakończenia postępowania egzekucyjnego świadczeń alimentacyjnych, zwłaszcza w kontekście wcześniejszej zwłoki dłużnika i braku zaufania wierzyciela.
Uzasadnienie
Alimenty są świadczeniem okresowym, a wcześniejsza zwłoka w płatnościach i postępowanie egzekucyjne mogą uzasadniać utrzymanie zabezpieczenia w postaci zajęcia nieruchomości, aby zapewnić przyszłe świadczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. M. | osoba_fizyczna | powód |
| W. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
| K. D. | osoba_fizyczna | przedstawiciel ustawowy pozwanego |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 841 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten przewiduje możliwość wytoczenia tzw. powództwa ekscydencyjnego (interwencyjnego), przysługującego osobie trzeciej, której prawa zostały naruszone wskutek skierowania do nich egzekucji. Osoba trzecia to osoba niebędąca stroną postępowania egzekucyjnego (wierzycielem ani dłużnikiem).
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Przepis ten zawiera klauzulę generalną nadużycia prawa podmiotowego. Nie stanowi samodzielnej podstawy roszczenia ani powództwa, w tym powództwa przeciwegzekucyjnego.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące zasądzenia kosztów procesu od strony przegrywającej.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący rozstrzygnięcia o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.
k.k. art. 190a § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący uporczywego nękania (stalkingu).
k.k. art. 190 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący groźby karalnej.
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis gwarantujący prawo własności, które jednak może podlegać ograniczeniom.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak legitymacji czynnej powoda jako dłużnika do wytoczenia powództwa ekscydencyjnego. • Art. 5 k.c. nie stanowi samodzielnej podstawy żądania zwolnienia spod egzekucji.
Odrzucone argumenty
Zwolnienie od egzekucji nieruchomości z uwagi na spłatę zaległych alimentów. • Nadużycie prawa podmiotowego przez wierzyciela (matkę małoletniego). • Zastosowanie art. 5 k.c. jako podstawy żądania. • Wystarczalność zajęcia mniejszej części nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
Dłużnik przeciwko, któremu prowadzona jest egzekucja nie może być traktowany jak osoba trzecia w rozumieniu art. 841 § 1 k.p.c. • art. 5 k.c. nie może stanowić samodzielnej podstawy żądania zwolnienia zajętego przedmiotu spod egzekucji. • nie można tracić z pola widzenia nagannego zachowania samego powoda, który przez okres 10 miesięcy uchylał się od obowiązku płacenia alimentów na rzecz syna
Skład orzekający
Marek Jałowiecki – Paruch
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie interpretacji art. 841 k.p.c. w zakresie legitymacji czynnej dłużnika oraz ograniczeń w stosowaniu art. 5 k.c. w postępowaniu egzekucyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika alimentacyjnego i powództwa ekscydencyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zagadnienia proceduralne dotyczące powództwa ekscydencyjnego i ograniczeń w stosowaniu klauzul generalnych, co jest istotne dla praktyków prawa egzekucyjnego.
“Dłużnik chciał zwolnić nieruchomość spod egzekucji alimentów, ale sąd pokazał mu, gdzie jest jego miejsce w postępowaniu.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 2417 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.