I C 280/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła dwóch powództw W.B. przeciwko Miastu K. o zapłatę łącznej kwoty 128.566,59 zł oraz 76.560,91 zł, związanych z realizacją umowy o roboty budowlane (budowa kanalizacji sanitarnej). Powód, jako następca prawny wykonawcy R.B., domagał się zapłaty za roboty dodatkowe i kwestionował naliczenie przez pozwanego kar umownych za opóźnienie w wykonaniu umowy. Powód argumentował, że opóźnienie wynikało z przyczyn leżących po stronie zamawiającego, takich jak niemożność prowadzenia prac w okresie żniw, problemy z wodami gruntowymi i tzw. kurzawką, a także niezgodności w dokumentacji projektowej, które wymagały ponownego wykonania części prac. Pozwany Miasto K. wnosił o oddalenie powództw, wskazując, że wykonawca nie zgłaszał zastrzeżeń do dokumentacji projektowej ani umowy w toku postępowania przetargowego i po jej zawarciu. Pozwany podkreślał, że plac budowy został przekazany bez uwag, a wykonawca rozpoczął prace z ponad dwumiesięcznym opóźnieniem. Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił oba powództwa. Sąd ustalił, że wykonawca rozpoczął prace dopiero 25 września 2013 r., mimo przekazania placu budowy 24 czerwca 2013 r. i umownego terminu zakończenia robót na 30 września 2013 r. Sąd uznał, że problemy z wodami gruntowymi były przewidziane w dokumentacji przetargowej i wymagały zastosowania odpowiednich metod odwodnienia, a nie stanowiły podstawy do robót dodatkowych. Niezgodności w pomiarach geodezyjnych, które wymagały ponownego ułożenia fragmentu sieci, zostały uznane za wynikające z winy wykonawcy lub jego podwykonawcy (geodety). Sąd stwierdził, że pozwany nie ponosi odpowiedzialności za opóźnienie, a naliczone kary umowne za 105 dni opóźnienia były zgodne z umową i zasadne. W kwestii kosztów, sąd, stosując art. 102 KPC, nie obciążył powoda kosztami postępowania ze względu na jego trudną sytuację materialną (student bez dochodów) i subiektywne przekonanie o zasadności roszczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących umów o roboty budowlane, odpowiedzialności za opóźnienia, naliczania kar umownych w kontekście zamówień publicznych oraz stosowania art. 102 KPC w sprawach z udziałem studentów.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i umowy, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (4)
Czy opóźnienie w wykonaniu umowy o roboty budowlane wynikało z przyczyn leżących po stronie zamawiającego (Miasta K.), czy wykonawcy (W. B.), co wpływa na zasadność naliczenia kar umownych i dochodzenia zapłaty za roboty dodatkowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Opóźnienie w wykonaniu umowy wynikało z winy wykonawcy, a nie zamawiającego. Problemy z warunkami gruntowymi były przewidziane w dokumentacji lub wynikały z winy wykonawcy, a niezgodności w pomiarach geodezyjnych również obciążały wykonawcę. W związku z tym naliczone kary umowne były zasadne, a roszczenia o zapłatę za roboty dodatkowe niezasadne.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na analizie dokumentacji przetargowej, umowy, dziennika budowy oraz zeznań świadków. Stwierdzono, że wykonawca rozpoczął prace z dużym opóźnieniem, a problemy z warunkami terenowymi były przewidziane lub wynikały z jego działań. Brak było dowodów na błędy w dokumentacji projektowej obciążające zamawiającego. Niezgodności geodezyjne zostały uznane za winę wykonawcy lub jego podwykonawcy.
Czy wykonawca ma prawo do wynagrodzenia za roboty dodatkowe, które według niego były konieczne z uwagi na nieprzewidziane warunki terenowe lub błędy w dokumentacji projektowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wykonawca nie ma prawa do wynagrodzenia za roboty dodatkowe, ponieważ problemy z warunkami terenowymi były przewidziane w dokumentacji lub wynikały z winy wykonawcy, a niezgodności w dokumentacji projektowej nie zostały udowodnione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kwestie odwodnienia wykopów były uwzględnione w dokumentacji przetargowej, a wykonawca jako profesjonalista powinien był przewidzieć i uwzględnić takie ewentualności. Brak było dowodów na błędy w dokumentacji projektowej, które skutkowałyby koniecznością wykonania robót niezgodnie z umową.
Czy naliczenie kar umownych przez pozwanego Miasto K. za opóźnienie w wykonaniu umowy o roboty budowlane było zasadne i zgodne z postanowieniami umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naliczenie kar umownych było zasadne i zgodne z umową, ponieważ opóźnienie w wykonaniu robót wynikało z winy wykonawcy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że wykonawca opóźnił się z wykonaniem robót o 105 dni, a pozwany zgodnie z umową naliczył kary umowne w wysokości 0,3% wynagrodzenia umownego za każdy dzień opóźnienia, co zostało potrącone z należnego wykonawcy wynagrodzenia. Wykonawca nie zakwestionował tego wyliczenia.
Czy w okolicznościach sprawy (trudna sytuacja materialna powoda, student bez dochodów) należy zastosować art. 102 KPC i nie obciążać powoda kosztami postępowania pomimo przegranej?
Odpowiedź sądu
Tak, sąd zastosował art. 102 KPC i nie obciążył powoda kosztami postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że trudna sytuacja życiowa powoda (student bez dochodów), charakter żądania oraz jego subiektywne przekonanie o zasadności roszczenia stanowią szczególnie uzasadniony przypadek, pozwalający na odstąpienie od zasady obciążania strony przegrywającej kosztami.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. B. | osoba_fizyczna | powód |
| Miasto K. | instytucja | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.c. art. 647
Kodeks cywilny
Umowa o roboty budowlane, zawarta przez jednostkę sektora publicznego po przetargu, pozostaje umową o roboty budowlane w rozumieniu art. 647 i n. k.c.
Pomocnicze
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
k.p.c. art. 235 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd pominął wnioski dowodowe jako nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy i zmierzające do przedłużenia postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonawca nie udowodnił, że opóźnienie w realizacji umowy wynikało z przyczyn leżących po stronie zamawiającego. • Problemy z warunkami gruntowymi były przewidziane w dokumentacji przetargowej lub wynikały z winy wykonawcy. • Niezgodności w pomiarach geodezyjnych obciążały wykonawcę lub jego podwykonawcę. • Naliczone kary umowne były zgodne z umową i zasadne z uwagi na opóźnienie wykonawcy. • Dokumentacja projektowa nie zawierała błędów obciążających zamawiającego. • Wykonawca jako profesjonalista powinien był zgłosić ewentualne zastrzeżenia do projektu przed złożeniem oferty.
Odrzucone argumenty
Opóźnienie w wykonaniu umowy nastąpiło z przyczyn leżących po stronie zamawiającego (Miasta K.). • Konieczność wykonania robót dodatkowych związanych z odwodnieniem terenu i ponownym ułożeniem sieci. • Nienależne naliczenie kar umownych przez pozwanego. • Błędy w dokumentacji projektowej.
Godne uwagi sformułowania
„Jeżeli zatem wykonawca bez porozumienia się z pozwanym, prowadził jakiekolwiek rozmowy dotyczące wejścia na teren budowy z osobami trzecimi, robił to na własne ryzyko” • „Wykonawca jako profesjonalista, winien działać z należytym rozeznaniem zarówno co do przedmiotu umowy, jak i realiów wykonywania tego typu prac.” • „W myśl tego przepisu w wypadkach szczególnie uzasadnionych Sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.”
Skład orzekający
Bogumiła Bilewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umów o roboty budowlane, odpowiedzialności za opóźnienia, naliczania kar umownych w kontekście zamówień publicznych oraz stosowania art. 102 KPC w sprawach z udziałem studentów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i umowy, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa budowlanego ze względu na analizę odpowiedzialności stron w umowie o roboty budowlane i kwestię kar umownych. Zastosowanie art. 102 KPC dodaje element praktyczny dotyczący kosztów sądowych.
“Budowlana batalia o ponad 200 tys. zł: Kto odpowiada za opóźnienia i kary umowne?”
Dane finansowe
WPS: 205 127,5 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.