Orzeczenie · 2021-02-26

I C 171/20

Sąd
Sąd Okręgowy w Sieradzu
Miejsce
Sieradz
Data
2021-02-26
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
bezskuteczność czynności prawnejpodział majątkuwierzytelnościpodatkiniewypłacalnośćpokrzywdzenie wierzycielamajątek wspólnynieruchomości

Skarb Państwa – Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. wniósł pozew o uznanie za bezskuteczną umowy o podział majątku wspólnego zawartej między M. S. a M. G. w dniu 7 grudnia 2018 r. Celem umowy było umożliwienie powodowi zaspokojenia wierzytelności wobec M. G. z tytułu podatku VAT i podatku dochodowego. Sąd Okręgowy w Sieradzu, po analizie zebranego materiału dowodowego, uznał umowę za bezskuteczną w stosunku do powoda. Ustalono, że w momencie zawarcia umowy M. G. był już dłużnikiem Urzędu Skarbowego, a wskutek podziału majątku stał się niewypłacalny. Pozwana M. S. uzyskała korzyść majątkową w postaci nieruchomości bezpłatnie, co zgodnie z art. 528 kc pozwala na uznanie czynności za bezskuteczną niezależnie od jej wiedzy o zamiarze pokrzywdzenia wierzyciela. Sąd oddalił argumenty pozwanej, opierając się na przepisach o skardze paulińskiej (art. 527 kc i nast.). Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania, zasądzając od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej zwrot kosztów zastępstwa procesowego oraz od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Sieradzu opłatę od pozwu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Zastosowanie przepisów o skardze paulińskiej w przypadku podziału majątku wspólnego, gdy jeden z małżonków jest dłużnikiem podatkowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy wierzyciel jest organem podatkowym, a czynność dotyczy podziału majątku wspólnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa o podział majątku wspólnego zawarta przez małżonków, na mocy której całość majątku przypadła na rzecz jednego z małżonków bez spłat, może zostać uznana za bezskuteczną w stosunku do wierzyciela jednego z małżonków, jeśli czynność ta doprowadziła do jego niewypłacalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa o podział majątku wspólnego może zostać uznana za bezskuteczną w stosunku do wierzyciela, jeśli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny lub niewypłacalny w wyższym stopniu, a dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub mogła się dowiedzieć.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że M. G. był dłużnikiem Urzędu Skarbowego przed zawarciem umowy o podział majątku. Po zawarciu umowy stał się niewypłacalny, nie regulując zobowiązań podatkowych. Pozwana M. S. uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, co uzasadnia uznanie czynności za bezskuteczną na podstawie art. 528 kc.

Czy dłużnik działał w zamiarze pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli, dokonując czynności prawnej przed powstaniem wierzytelności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli dłużnik zdawał sobie sprawę lub mógł zdawać sobie sprawę z przyszłej odpowiedzialności za długi i dokonał czynności w celu pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli.

Uzasadnienie

M. G. prowadził działalność gospodarczą i miał problemy z obsługą wierzytelności podatkowych przed zawarciem umowy o podział majątku. Wniosek o prolongatę płatności podatku VAT świadczy o świadomości przyszłych długów. Czynność podziału majątku była dokonana w zamiarze pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uznanie czynności prawnej za bezskuteczną
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł.

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa – Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł.organ_państwowypowód
M. S.osoba_fizycznapozwana
M. G.osoba_fizycznabyły mąż pozwanej, dłużnik

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 527 § 1

Kodeks cywilny

Gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.

k.c. art. 527 § 2

Kodeks cywilny

Czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności.

k.c. art. 529

Kodeks cywilny

Jeżeli w chwili darowizny dłużnik był niewypłacalny, domniemywa się, iż działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a to samo dotyczy wypadku, gdy dłużnik stał się niewypłacalny wskutek dokonania darowizny.

k.c. art. 530

Kodeks cywilny

Przepisy artykułów poprzedzających stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy dłużnik działał w zamiarze pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli.

k.c. art. 528

Kodeks cywilny

Jeżeli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną niezależnie od tego, czy wiedziała ona i czy przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela.

Pomocnicze

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia istnienia przesłanek skargi paulińskiej spoczywa na wierzycielu.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Do niezbędnych kosztów procesu zalicza się koszty sądowe oraz koszty zastępstwa procesowego, adwokackiego lub radcy prawnego.

u.P.G.R.P. art. 32 § 3

Ustawa o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej

Określa zasady zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Prokuratorii Generalnej RP.

u.k.s.c. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Określa zasady zasądzania niepokrytych kosztów sądowych od strony przegrywającej na rzecz Skarbu Państwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dłużnik stał się niewypłacalny wskutek czynności prawnej. • Dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. • Pozwana uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie. • Dłużnik działał w zamiarze pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli.

Godne uwagi sformułowania

czynność prawna dłużnika dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli • dłużnik stał się niewypłacalny • osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie • działał w zamiarze pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli

Skład orzekający

Dagmara Kos

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zastosowanie przepisów o skardze paulińskiej w przypadku podziału majątku wspólnego, gdy jeden z małżonków jest dłużnikiem podatkowym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wierzyciel jest organem podatkowym, a czynność dotyczy podziału majątku wspólnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe mogą dochodzić swoich należności, nawet jeśli dłużnik próbuje ukryć majątek poprzez podział majątku z małżonkiem. Jest to przykład praktycznego zastosowania skargi paulińskiej.

Jak urząd skarbowy odzyskał długi, unieważniając podział majątku małżeńskiego?

Dane finansowe

WPS: 1 000 000 PLN

opłata_od_pozwu: 5624 PLN

zwrot_kosztów_zastępstwa_procesowego: 5400 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst