Orzeczenie · 2014-12-02

I ACZ 2202/14Odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie o zaplate

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2014-12-02
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaapelacyjny
koszty sądowepełnomocnik z urzęduzażalenieKodeks postępowania cywilnegonieporadność stronyskomplikowanie sprawy

Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał zażalenie powoda T. C. na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie, które zwolniło powoda od kosztów sądowych, ale odmówiło ustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu. Sąd Okręgowy uzasadnił odmowę tym, że roszczenie zostało precyzyjnie sformułowane, jego podstawa faktyczna zakreślona, przywołano stosowne dowody, a sama sprawa nie jest skomplikowana ani faktycznie, ani prawnie. Dodatkowo, powód działał przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Powód, działając przez nowego pełnomocnika, zaskarżył postanowienie w części dotyczącej odmowy ustanowienia pełnomocnika z urzędu, zarzucając naruszenie art. 117 § 1 Kpc. Sąd Apelacyjny, podzielając ustalenia Sądu Okręgowego, oddalił zażalenie jako bezzasadne. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 117 § 5 Kpc, wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu uwzględnia się tylko wtedy, gdy sąd uzna udział profesjonalisty za potrzebny. Potrzeba ta istnieje przede wszystkim w przypadku nieporadności strony, skomplikowania sprawy lub niemożności samodzielnego jej prowadzenia. Sąd Apelacyjny stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie, biorąc pod uwagę stan zaawansowania postępowania (sporządzony pozew, sprecyzowane roszczenie i dowody), sprawa nie jest skomplikowana. Argumenty powoda dotyczące zachwiania równości procesowej z uwagi na profesjonalnego pełnomocnika strony przeciwnej zostały uznane za nietrafne, gdyż intencją ustawodawcy nie jest ustanawianie pełnomocnika w każdej sytuacji, gdy strona nie dysponuje wiedzą profesjonalisty. Sąd zaznaczył, że bezpośredni udział powoda jest pożądany ze względu na charakter sprawy (zadośćuczynienie za krzywdę), a jego prawa są chronione przez pouczenia sądu. Odmowa ustanowienia pełnomocnika nie wyklucza jego przyznania w przyszłości, gdyby okazała się konieczna.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawach, które nie są skomplikowane, a strona nie jest nieporadna, mimo obecności profesjonalnego pełnomocnika strony przeciwnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przesłanek ustanowienia pełnomocnika z urzędu w polskim postępowaniu cywilnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w sprawie o zapłatę, w której powód został zwolniony od kosztów sądowych, ale działa przez pełnomocnika z wyboru, zachodzi potrzeba ustanowienia pełnomocnika z urzędu, jeśli sprawa nie jest skomplikowana faktycznie ani prawnie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, potrzeba ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie zachodzi, gdy stopień skomplikowania sprawy nie przekracza umiejętności i możliwości obrony praw przez stronę, a strona nie jest nieporadna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sprawa nie jest skomplikowana, a powód nie jest nieporadny, co wynika ze stanu zaawansowania postępowania i braku przesłanek do uznania potrzeby udziału profesjonalisty z urzędu. Podkreślono, że sama wiedza profesjonalnego pełnomocnika strony przeciwnej nie jest wystarczającą przesłanką do ustanowienia pełnomocnika z urzędu.

Czy okoliczność, że strona przeciwna jest profesjonalnym podmiotem (spółką), uzasadnia ustanowienie pełnomocnika z urzędu dla strony powodowej w celu zachowania równości procesowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sama obecność profesjonalnego pełnomocnika strony przeciwnej nie jest wystarczającą przesłanką do ustanowienia pełnomocnika z urzędu, jeśli nie zachodzą inne przesłanki wskazane w przepisach.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że intencją ustawodawcy nie jest ustanawianie pełnomocnika z urzędu w każdej sytuacji, gdy strona nie dysponuje wiedzą prawniczą porównywalną do profesjonalisty. Kluczowe są obiektywne przesłanki dotyczące nieporadności strony lub skomplikowania sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
pozwany

Strony

NazwaTypRola
T. C.osoba_fizycznapowód
(...) S.A. w S.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

Kpc art. 117 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki ustanowienia pełnomocnika z urzędu.

Kpc art. 117 § § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Nakazuje sądowi uwzględnienie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu tylko wtedy, gdy sąd uzna, że udział adwokata lub radcy prawnego w danej sprawie jest potrzebny.

Pomocnicze

Kpc art. 5

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje pouczenia sądu dla stron.

Kpc art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

Kpc art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa nie jest skomplikowana faktycznie ani prawnie. • Powód nie jest nieporadny. • Udział profesjonalnego pełnomocnika z urzędu nie jest potrzebny w rozumieniu art. 117 § 5 Kpc. • Prawa powoda są wystarczająco chronione przez pouczenia sądu.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 117 § 1 Kpc poprzez błędne przyjęcie, że udział adwokata lub radcy prawnego nie jest potrzebny. • Zachwianie równości procesowej stron z uwagi na profesjonalnego pełnomocnika strony przeciwnej.

Godne uwagi sformułowania

potrzeba udzielenia profesjonalnej pomocy prawnej stronie zachodzi przy tym, przede wszystkim w sytuacji, gdy strona ta jest nieporadna • nie można skutecznie podnosić, iż rozpatrywana sprawa jest skomplikowana pod względem faktycznym bądź prawnym • w świetle dyspozycji art. 117 § 5 Kpc nie jest w gruncie rzeczy istotne, czy strona dysponuje wiedzą odpowiadającą wiedzy profesjonalnego pełnomocnika • obowiązek działania pełnomocnika z urzędu nie może i nie zastępuje obowiązków procesowych samej strony.

Skład orzekający

Robert Jurga

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawach, które nie są skomplikowane, a strona nie jest nieporadna, mimo obecności profesjonalnego pełnomocnika strony przeciwnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przesłanek ustanowienia pełnomocnika z urzędu w polskim postępowaniu cywilnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe przesłanki ustanowienia pełnomocnika z urzędu, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, ale nie zawiera przełomowych interpretacji ani nietypowych faktów.

Kiedy sąd odmówi Ci darmowego prawnika? Kluczowe zasady ustanowienia pełnomocnika z urzędu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst