Orzeczenie · 2014-11-13

I ACa 849/14

Sąd
Sąd Apelacyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2014-11-13
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaapelacyjny
zarząd nieruchomościamiszkodarozliczeniapełnomocnictwoodpowiedzialność deliktowaodpowiedzialność kontraktowakredyty hipoteczneprzestępstwo gospodarcze

Powódka G. W. pozwała W. D. o zapłatę 3.655.956 zł z odsetkami, twierdząc, że pozwana, zarządzając jej nieruchomościami, wyrządziła szkodę w tej wysokości poprzez nieprzekazanie pobranych czynszów najmu. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, argumentując, że część środków przekazywała powódce w gotówce i wydatkowała na bieżące koszty utrzymania nieruchomości. Sąd Okręgowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 13 marca 2014 r. zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 2.221.869 zł z odsetkami, w pozostałym zakresie oddalając powództwo i orzekając o kosztach procesu. Sąd ustalił, że pozwana, działając na podstawie pełnomocnictwa, nie rozliczała się prawidłowo z pobranych pożytków, a także zaciągnęła kredyty zabezpieczone na nieruchomościach powódki, które częściowo spłaciła z pieniędzy powódki, finansując głównie budowę własnego pensjonatu. Pozwana została wcześniej prawomocnie skazana za przestępstwo z art. 296 § 2 i 3 k.k. na szkodę powódki. Pozwana wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c., w tym art. 217 § 1 i 2 k.p.c. (pominięcie wniosków dowodowych) oraz art. 233 § 1 k.p.c. (błędna ocena dowodów). Sąd Apelacyjny w Poznaniu oddalił apelację, uznając ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji za prawidłowe i nie znajdując podstaw do zarzutów naruszenia przepisów procesowych ani prawa materialnego. Sąd podkreślił, że ustalenia sądu karnego wiążą sąd cywilny (art. 11 zd. 1 kpc), a wnioski dowodowe pozwanej były zbędne lub nieistotne dla rozstrzygnięcia. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady związania sądu cywilnego ustaleniami sądu karnego, zasady ciężaru dowodu w sprawach o odszkodowanie za nienależyte zarządzanie, a także interpretacji przepisów dotyczących zbiegu odpowiedzialności kontraktowej i deliktowej.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie pozwana była jednocześnie pełnomocnikiem i sprawcą szkody, a także była prawomocnie skazana karnie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy pozwana, zarządzając nieruchomościami powódki na podstawie pełnomocnictwa, wyrządziła jej szkodę poprzez nieprzekazanie pobranych pożytków i kredytów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pozwana wyrządziła powódce szkodę w wysokości 2.221.869 zł.

Uzasadnienie

Pozwana nie rozliczyła się prawidłowo z pobranych środków, a jej twierdzenia o przekazywaniu gotówki powódce lub wydatkowaniu na remonty nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym. Ustalenia sądu karnego dotyczące przestępstwa z art. 296 k.k. wiążą sąd cywilny.

Czy sąd cywilny jest związany ustaleniami sądu karnego w zakresie popełnienia przestępstwa przez pozwaną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd cywilny jest związany ustaleniami sądu karnego co do zasady.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 11 zd. 1 kpc, ustalenia sądu karnego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd cywilny, co uniemożliwia skuteczne podważanie tych ustaleń w postępowaniu cywilnym.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i pominął istotne wnioski dowodowe pozwanej w apelacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd apelacyjny uznał ocenę dowodów przez sąd pierwszej instancji za prawidłową, a wnioski dowodowe pozwanej za zbędne lub nieistotne dla rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Ocena zeznań pozwanej była zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a twierdzenia o porozumieniu ustnym przeczyły treści listów pozwanej i wyrokowi sądu karnego. Wnioski dowodowe dotyczące wartości nieruchomości, zeznań podatkowych czy informacji z banków były nieistotne dla ustalenia sposobu rozdysponowania środków przez pozwaną.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powódka G. W.

Strony

NazwaTypRola
G. W.osoba_fizycznapowódka
W. D.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (19)

Główne

k.c. art. 443

Kodeks cywilny

Zbieg roszczeń kontraktowych i deliktowych; okoliczność, że szkoda wynikła z niewykonania zobowiązania, nie wyłącza roszczenia z czynu niedozwolonego.

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności deliktowej; kto ze swej winy wyrządził szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.

k.p.c. art. 11

Kodeks postępowania cywilnego

Związanie sądu cywilnego ustaleniami sądu karnego.

Pomocnicze

k.c. art. 734

Kodeks cywilny

Elementy umowy zlecenia w stosunku między stronami.

k.c. art. 750

Kodeks cywilny

Umowa o świadczenie usług w stosunku między stronami.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Zasądzenie odsetek ustawowych.

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Termin spełnienia świadczenia (w kontekście odsetek).

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Orzekanie o kosztach procesu.

k.p.c. art. 217

Kodeks postępowania cywilnego

Postępowanie dowodowe, wnioski dowodowe.

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Ocena wiarygodności i mocy dowodów.

k.k. art. 296

Kodeks karny

Naruszenie obowiązków przy zarządzaniu cudzym mieniem.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Czyn ciągły.

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiot postępowania dowodowego.

k.c. art. 505

Kodeks cywilny

Potrącenie.

u.g.n. art. 185

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Umowa o zarządzanie nieruchomościami (nie miała zastosowania).

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

k.p.c. art. 391

Kodeks postępowania cywilnego

Postępowanie apelacyjne.

Dz.U. 2013, nr 461

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Podstawa ustalenia kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwana nie wykazała, że przekazała powódce pobrane środki lub że zostały one zużyte na potrzeby nieruchomości powódki. • Ustalenia sądu karnego dotyczące popełnienia przez pozwaną przestępstwa są wiążące dla sądu cywilnego. • Twierdzenia pozwanej o ustnym porozumieniu z powódką są sprzeczne z listami pozwanej i wyrokiem sądu karnego. • Wnioski dowodowe pozwanej były nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy. • Pozwana nie zgłosiła skutecznie roszczeń wzajemnych w stosunku do powódki.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 217 § 1 i 2 k.p.c. przez pominięcie wniosków dowodowych. • Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. przez błędną ocenę dowodów.

Godne uwagi sformułowania

Całkowicie dowolne i ewidentnie sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym są bowiem jej twierdzenia... • Takie ustalenia sądu karnego wiązały co do zasady sądy cywilne rozpoznające sprawę i nie mogły być skutecznie podważane z uwagi na treść przepisu art. 11 zd. 1 kpc. • W tej sytuacji zbędne było przeprowadzanie dowodu z opinii biegłego w celu ustalenia zmian wartości nieruchomości... • Badaniu w sprawie podlegało bowiem jedynie, w jaki sposób pozwana rozdysponowała środki uzyskane w postaci dochodów z zarządzanych nieruchomości.

Skład orzekający

Bogdan Wysocki

przewodniczący-sprawozdawca

Ewa Staniszewska

sędzia

Ryszard Małecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady związania sądu cywilnego ustaleniami sądu karnego, zasady ciężaru dowodu w sprawach o odszkodowanie za nienależyte zarządzanie, a także interpretacji przepisów dotyczących zbiegu odpowiedzialności kontraktowej i deliktowej."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie pozwana była jednocześnie pełnomocnikiem i sprawcą szkody, a także była prawomocnie skazana karnie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak daleko może sięgać odpowiedzialność za nienależyte zarządzanie powierzonym mieniem, zwłaszcza gdy towarzyszy jej przestępczość gospodarcza. Jest to przykład, jak sąd karny i cywilny współpracują w wymierzaniu sprawiedliwości.

Zarządzała nieruchomościami, zniknęły miliony. Sąd Apelacyjny potwierdził wysokie odszkodowanie.

Dane finansowe

WPS: 3 655 956 PLN

odszkodowanie: 2 221 869 PLN

koszty zastępstwa procesowego: 5400 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst