Orzeczenie · 2019-01-30

I ACA 426/18

Sąd
Sąd Apelacyjny w (...)
Data
2019-01-30
SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokaapelacyjny
wierzytelnośćprzelew wierzytelnościhipotekaksięgi wieczysteprzedawnieniefundusz sekurytytyzacyjnyodpowiedzialność rzeczowaodpowiedzialność osobistakoszty procesu

Powód, fundusz sekurytytyzacyjny, wniósł pozew o zapłatę kwoty 164.385 zł z odsetkami, wynikającej z umowy kredytu hipotecznego zawartej przez pozwaną z bankiem, którą powód nabył w drodze umowy sprzedaży wierzytelności. Pozwana zakwestionowała roszczenie, podnosząc zarzut przedawnienia oraz wskazując na wcześniejsze postępowanie egzekucyjne, w którym spłaciła zadłużenie, a także na wyrok pozbawiający wykonalności bankowy tytuł egzekucyjny. Sąd Okręgowy oddalił powództwo co do kwoty 76.339,17 zł, uznając roszczenie za przedawnione i odrzucając argumentację powoda dotyczącą odpowiedzialności rzeczowej z nieruchomości. Sąd pierwszej instancji ustalił, że roszczenie o charakterze gospodarczym przedawnia się w terminie 3 lat, a przerwanie biegu przedawnienia przez bank (pierwotnego wierzyciela) na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego nie odnosi skutku wobec powoda jako cesjonariusza, który nie jest bankiem. Ponadto, hipoteka obciążająca nieruchomość wygasła z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności na rzecz osoby trzeciej, a powód nie był wpisany do księgi wieczystej jako wierzyciel hipoteczny. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda, podzielając argumentację sądu pierwszej instancji co do braku legitymacji czynnej powoda jako wierzyciela hipotecznego z powodu braku wpisu w księdze wieczystej oraz uznając zarzuty apelacji za nieuzasadnione.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie zasady, że brak wpisu hipoteki do księgi wieczystej uniemożliwia dochodzenie zaspokojenia z nieruchomości oraz że przerwanie biegu przedawnienia przez bank nie przechodzi na fundusz sekurytytyzacyjny.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy wierzyciel hipoteczny nie jest wpisany do księgi wieczystej lub gdy przerwanie biegu przedawnienia nastąpiło na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego przez bank, a wierzytelność nabył inny podmiot.

Zagadnienia prawne (3)

Czy brak wpisu hipoteki do księgi wieczystej wyklucza możliwość dochodzenia zaspokojenia z nieruchomości obciążonej hipoteką, nawet jeśli wierzytelność została nabyta przez fundusz sekurytytyzacyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak wpisu hipoteki do księgi wieczystej wyklucza możliwość dochodzenia zaspokojenia z nieruchomości jako wierzyciel hipoteczny, ponieważ wpis ma charakter konstytutywny.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że do powstania hipoteki niezbędny jest wpis w księdze wieczystej, a brak takiego wpisu uniemożliwia uznanie powoda za wierzyciela hipotecznego, który mógłby dochodzić zaspokojenia z ceny nabycia nieruchomości.

Czy przerwanie biegu przedawnienia przez bank (pierwotnego wierzyciela) na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego odnosi skutek wobec funduszu sekurytytyzacyjnego, który nabył wierzytelność?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przerwanie biegu przedawnienia spowodowane wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie bankowego tytułu wykonawczego zachowuje swój skutek wyłącznie wobec podmiotów, które same mogłyby posłużyć się tym tytułem (np. bank). Nabywca wierzytelności niebędący bankiem nie może powoływać się na takie przerwanie.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym skutki przerwy biegu przedawnienia wywołane przez bank na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego nie przechodzą na cesjonariusza, który nie jest bankiem.

Czy roszczenie banku udzielającego kredytu hipotecznego osobie fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej przedawnia się w terminie 3 lat?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenia banku wobec kredytobiorcy będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej są traktowane jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i przedawniają się w terminie 3 lat.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego, które kwalifikuje tego typu roszczenia jako związane z działalnością gospodarczą, co skutkuje zastosowaniem krótszego, trzyletniego terminu przedawnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
K. J.

Strony

NazwaTypRola
(...)spółkapowód
K. J.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (19)

Główne

k.p.c. art. 1000 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności wygasają wszelkie prawa obciążające nieruchomość, w tym hipoteka.

u.k.w.h. art. 67

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Do powstania hipoteki niezbędny jest wpis w księdze wieczystej.

Pomocnicze

k.c. art. 509 § 1 i 2

Kodeks cywilny

Wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa.

k.c. art. 510

Kodeks cywilny

Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia wierzytelności przenosi wierzytelność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi lat dziesięć, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej trzy lata.

k.c. art. 123

Kodeks cywilny

Bieg przedawnienia przerywa się przez czynność przed sądem lub innym organem, uznanie roszczenia przez dłużnika lub wszczęcie mediacji.

k.p.c. art. 825

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 823

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § 1-3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozliczenie kosztów postępowania.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.c. art. 1036

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 626 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Legitymacja czynna do złożenia wniosku o wpis hipoteki.

k.p.c. art. 922

Kodeks postępowania cywilnego

Uczestnik egzekucji z nieruchomości.

u.k.w.h. art. 77

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Przedawnienie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką nie narusza uprawnienia wierzyciela hipotecznego do zaspokojenia z nieruchomości obciążonej.

u.k.w.h. art. 79 § 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Wierzytelność zabezpieczona hipoteką może zostać przeniesiona jedynie wraz z hipoteką.

u.k.w.h. art. 65 § 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to, czyją stała się własnością.

Ustawa o funduszach inwestycyjnych art. 92a § 3

Ustawa Prawo Bankowe art. 92a § 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wpisu hipoteki do księgi wieczystej uniemożliwia dochodzenie zaspokojenia z nieruchomości. • Przerwanie biegu przedawnienia przez bank nie odnosi skutku wobec funduszu sekurytytyzacyjnego. • Roszczenie banku wobec osoby fizycznej przedawnia się w terminie 3 lat.

Odrzucone argumenty

Powód jako nabywca wierzytelności hipotecznej ma prawo do zaspokojenia z ceny uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości, mimo braku wpisu do księgi wieczystej. • Zastosowanie art. 77 i 104 ustawy o księgach wieczystych i hipotece w brzmieniu obowiązującym przed 20.02.2011 r. i uznanie zarzutu przedawnienia za nieskuteczny.

Godne uwagi sformułowania

Do powstania hipoteki niezbędny jest wpis w księdze wieczystej. • Przerwanie biegu przedawnienia na skutek wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego jest związane tylko z podmiotami uczestniczącymi w tym postępowaniu i na podstawie tego tytułu w granicach ukształtowanych klauzulą wykonalności. • Z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności wygasają wszelkie prawa obciążające nieruchomość np. służebność gruntowa, osobista, hipoteka.

Skład orzekający

Mariola Głowacka

przewodniczący-sprawozdawca

Ewa Staniszewska

sędzia

Maciej Rozpędowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że brak wpisu hipoteki do księgi wieczystej uniemożliwia dochodzenie zaspokojenia z nieruchomości oraz że przerwanie biegu przedawnienia przez bank nie przechodzi na fundusz sekurytytyzacyjny."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wierzyciel hipoteczny nie jest wpisany do księgi wieczystej lub gdy przerwanie biegu przedawnienia nastąpiło na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego przez bank, a wierzytelność nabył inny podmiot.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z obrotem wierzytelnościami i zabezpieczeniami hipotecznymi, a także przedawnieniem roszczeń, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie cywilnym i bankowym.

Fundusz sekurytytyzacyjny przegrywa sprawę o milionowe zadłużenie przez brak wpisu hipoteki do księgi wieczystej!

Dane finansowe

WPS: 76 339,17 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 4050 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst