Orzeczenie · 2026-08-19

I ACa 1120/25Oddalenie apelacji syndyka wartość lokatorskiego prawa

Sąd

Sąd Apelacyjny w Warszawie

Miejsce

Warszawa

Data

2026-08-19

SAOSCywilneprawa rzeczoweWysokaapelacyjny

spółdzielcze prawo lokatorskiewartość lokalurozliczenie wkładupostępowanie upadłościoweprawo do sąduwartość rynkowanastępstwo prawnekoszty postępowania

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał apelację pozwanego Syndyka masy upadłości (...) Spółdzielni (...) od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który zasądził od spółdzielni na rzecz powoda X. U. (1) kwotę 96 418,31 zł wraz z odsetkami tytułem uzupełnienia różnicy należnej równowartości wygasłego spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu. Sąd pierwszej instancji ustalił wartość rynkową lokalu na 240 553 zł, opierając się na opinii biegłego, a następnie odliczył kwotę już wypłaconą przez spółdzielnię (144 132,61 zł) oraz umorzony kredyt (2,08 zł). Pozwany syndyk w apelacji zarzucił naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów i wyciągnięcie błędnych wniosków z opinii biegłego, wskazując na rozbieżność w ustaleniu wartości lokalu (52 920 zł zamiast 240 553 zł), oraz naruszenie art. 6 k.c. Sąd Apelacyjny, po zawieszeniu postępowania z uwagi na upadłość spółdzielni i śmierć powoda, a następnie podjęciu postępowania z udziałem następców prawnych, oddalił apelację. Sąd drugiej instancji uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował art. 11 ust. 2(1) i 2(2) ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, a operat szacunkowy dotyczący wartości lokalu jako nieruchomości był poprawny i stanowił podstawę do ustalenia równowartości wygasłego prawa. Sąd odniósł się również do kwestii proceduralnych związanych z postępowaniem upadłościowym i prawem do sądu, wskazując na prokonstytucyjną wykładnię przepisów prawa upadłościowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących ustalania równowartości spółdzielczego prawa lokatorskiego, a także kwestie proceduralne związane z prowadzeniem postępowań sądowych w kontekście postępowania upadłościowego i prawa do sądu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej spółdzielczego prawa lokatorskiego i może wymagać uwzględnienia specyfiki danej sprawy, zwłaszcza w kontekście aktualnych przepisów prawa upadłościowego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w przypadku odmowy wpisania wierzytelności na listę wierzytelności w postępowaniu upadłościowym, strona może nadal prowadzić postępowanie sądowe dotyczące tej wierzytelności, zainicjowane przed ogłoszeniem upadłości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, strona może kontynuować postępowanie sądowe, jeśli odmowa wpisania wierzytelności na listę wierzytelności nie została zaskarżona w trybie postępowania upadłościowego, a sprawa była już zainicjowana przed ogłoszeniem upadłości i zapadł nieprawomocny wyrok sądu pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny przyjął prokonstytucyjną wykładnię art. 145 prawa upadłościowego, zgodnie z którą prawo do sądu i sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy ma pierwszeństwo przed restrykcyjną wykładnią, która mogłaby pozbawić stronę ochrony prawnej.

Jak należy ustalić równowartość wygasłego spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w przypadku braku zbycia lokalu w trybie przetargu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Równowartość należy ustalić na podstawie wartości rynkowej lokalu, zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, a następnie odliczyć część zobowiązań spółdzielni związanych z budową, w szczególności niewniesiony wkład mieszkaniowy w wartości nominalnej.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny potwierdził, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował art. 11 ust. 2(1) i 2(2) ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, stosując wartość rynkową lokalu ustaloną przez biegłego i odliczając wartość nominalną umorzonego kredytu.

Czy sąd może samodzielnie ocenić wartość spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu, czy też powinien opierać się wyłącznie na opinii biegłego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ocena równowartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu należy do sądu, a nie do biegłego. Biegły może sporządzić operat szacunkowy dotyczący wartości lokalu jako nieruchomości, ale wnioski dotyczące samej równowartości prawa lokatorskiego są domeną sądu.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo pominął wnioski opinii biegłego dotyczące równowartości prawa lokatorskiego, uznając je za należące do sądu, jednocześnie akceptując operat szacunkowy dotyczący wartości lokalu jako nieruchomości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Z. U., M. U. i X. U. (2)

Strony

Nazwa	Typ	Rola
Z. U.	osoba_fizyczna	powód
M. U.	osoba_fizyczna	powód
X. U. (2)	osoba_fizyczna	powód (następca prawny X. U. (4))
Syndyk masy upadłości (...) Spółdzielni (...) w upadłości likwidacyjnej w N.	inne	pozwany

Przepisy (8)

Główne

u.s.m. art. 11 § ust. 2(1)

Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych

Podstawą ustalenia należnej stronie powodowej równowartości wygasłego spółdzielczego lokatorskiego prawa do mieszkania jest rynkowa wartość lokalu.

u.s.m. art. 11 § ust. 2(2)

Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych

Od wartości rynkowej lokalu potrąca się część zobowiązań spółdzielni związanych z budową, w szczególności niewniesiony wkład mieszkaniowy w wartości nominalnej.

p.u. art. 145 § ust. 1

Prawo upadłościowe

Dotyczy możliwości prowadzenia postępowania sądowego w sprawie wierzytelności objętej postępowaniem upadłościowym.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów i wyciągania wniosków.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Dotyczy ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowa interpretacja art. 11 ust. 2(1) i 2(2) ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych przez sąd pierwszej instancji. • Poprawność operatu szacunkowego dotyczącego wartości rynkowej lokalu. • Prokonstytucyjna wykładnia przepisów prawa upadłościowego w kontekście prawa do sądu.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów i wyciągnięcie błędnych wniosków z opinii biegłego. • Zarzut naruszenia art. 6 k.c.

Godne uwagi sformułowania

prokonstytucyjne odczytanie tego przepisu w świetle art. 45 Konstytucji, z gwarancją prawa do sądu oraz sprawiedliwego, dwuinstancyjnego rozpatrzenia sprawy • Tą ostatnia ocena należała do sądu meriti, a nie biegłego

Skład orzekający

Roman Dziczek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania równowartości spółdzielczego prawa lokatorskiego, a także kwestie proceduralne związane z prowadzeniem postępowań sądowych w kontekście postępowania upadłościowego i prawa do sądu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej spółdzielczego prawa lokatorskiego i może wymagać uwzględnienia specyfiki danej sprawy, zwłaszcza w kontekście aktualnych przepisów prawa upadłościowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa porusza ważne kwestie proceduralne związane z prawem do sądu w kontekście upadłości oraz praktyczne aspekty rozliczeń spółdzielczych praw do lokali, co jest istotne dla wielu osób i prawników.

“Upadłość spółdzielni nie zamyka drogi do sądu: jak chronić swoje prawa do lokalu?”

Dane finansowe

WPS: 99 868 PLN

równowartość wygasłego prawa do lokalu: 96 418,31 PLN

zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 4050 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników