Orzeczenie · 2018-02-23

I ACA 1075/17Odpowiedzialnosc czlonka zarzadu za dlugi spolki

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2018-02-23
SAOSCywilneochrona dóbr osobistychŚredniaapelacyjny
warunki w zakładzie karnymdobra osobistezadośćuczynienieprzedawnienieapelacjakoszty postępowaniapomoc prawna z urzędu

Powód M. W. dochodził od Skarbu Państwa – Dyrektora Zakładu Karnego w T. zapłaty 200.000 zł zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych, wskazując na złe warunki odbywania kary pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy w Tarnowie oddalił powództwo, uznając roszczenie za przedawnione zgodnie z art. 442¹ §1 k.c., gdyż minęły trzy lata od chwili, gdy powód dowiedział się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia. Sąd pierwszej instancji nie znalazł podstaw do nieuwzględnienia zarzutu przedawnienia na podstawie art. 5 k.c. Powód zaskarżył wyrok apelacją, zarzucając naruszenie przepisów postępowania (art. 233 §1 k.p.c.) oraz prawa materialnego (art. 442¹ §2 k.c., art. 24 §1 k.c., art. 5 k.c.). Sąd Apelacyjny w Krakowie oddalił apelację jako bezzasadną. Sąd drugiej instancji uznał, że Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił stan faktyczny i ocenił dowody, a zarzuty apelacji okazały się nieuzasadnione. Sąd Apelacyjny potwierdził, że roszczenie uległo przedawnieniu, a powód musiał mieć świadomość nieprawidłowości już w dacie ich zaistnienia. Sąd nie dopatrzył się również podstaw do zastosowania art. 5 k.c. w celu nieuwzględnienia zarzutu przedawnienia, uznając, że brak wykształcenia prawniczego czy skutki zdarzeń nie stanowią wyjątkowych okoliczności. Sąd Apelacyjny oddalił apelację na podstawie art. 385 k.p.c. i zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej koszty postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasad przedawnienia roszczeń o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych oraz stosowania art. 5 k.c.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji osadzonego w zakładzie karnym i jego roszczeń związanych z warunkami odbywania kary.

Zagadnienia prawne (3)

Czy roszczenie o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych związane ze złymi warunkami odbywania kary pozbawienia wolności uległo przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie uległo przedawnieniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że powód dowiedział się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia w dacie zaistnienia zdarzeń, a termin przedawnienia wynosi trzy lata od tej daty zgodnie z art. 442¹ §1 k.c.

Czy podniesienie zarzutu przedawnienia przez stronę pozwaną stanowi nadużycie prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie stanowi nadużycia prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak wykształcenia prawniczego powoda czy utrzymujące się skutki zdarzeń nie są wyjątkowymi okolicznościami uzasadniającymi nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa materialnego dotyczące naruszenia dóbr osobistych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że zarzuty apelacji dotyczące naruszenia art. 233 §1 k.p.c. i art. 24 §1 k.c. są nieuzasadnione, a strona pozwana wykazała, że zdarzenia wskazane przez powoda nie miały miejsca lub nie były bezprawne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Dyrektor Zakładu Karnego w T.

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa – Dyrektor Zakładu Karnego w T.organ_państwowypozwany

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 442¹ § §1

Kodeks cywilny

Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, jeżeli apelacja jest bezzasadna.

Pomocnicze

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie rodzi skutków prawnych.

k.c. art. 24 § §1

Kodeks cywilny

Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie naruszenia dobra osobistego Sąd może ponadto orzec o poddaniu się przez stronę naruszającą pewnym czynnościom w celu usunięcia skutków naruszenia, albo o zasądzeniu odpowiedniej sumy pieniężnej na cel społeczny.

k.p.c. art. 233 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

k.p.c. art. 98 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

Do kosztów procesu zalicza się koszty sądowe oraz koszty zastępstwa procesowego ponoszone w celu obrony praw i interesów strony w postępowaniu.

k.p.c. art. 391 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozpoznając apelację, sąd drugiej instancji bierze pod uwagę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy apelacyjnej.

t. jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 635 ze zm. art. 29 § ust. 1

Ustawa - Prawo o adwokaturze

Wynagrodzenie adwokata z urzędu ponosi Skarb Państwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie roszczenia o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych. • Prawidłowa ocena materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji. • Brak podstaw do nieuwzględnienia zarzutu przedawnienia na podstawie art. 5 k.c.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 §1 k.p.c. przez błędną ocenę dowodów. • Naruszenie art. 442¹ §2 k.c. przez błędną wykładnię terminu przedawnienia. • Naruszenie art. 24 §1 k.c. przez błędną wykładnię i przeniesienie ciężaru dowodu na powoda. • Niezastosowanie art. 5 k.c. do zarzutu przedawnienia.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, co sprawiło, że Sąd Apelacyjny przyjął go za własny. • Przedawnienie roszczenia powoda uznał za uzasadnione. • Z punktu widzenia art. 442¹ §1 k.c. nieistotne było natomiast, kiedy powód dowiedział się o przysługującym mu potencjalnie uprawnieniu do żądania zadośćuczynienia z tytułu naruszenia dóbr osobistych. • Podnoszony w apelacji brak wykształcenia prawniczego czy utrzymujące się skutki zdarzeń (nota bene nie udowodnione w jakimkolwiek zakresie) nie stanowią zdaniem Sądu Apelacyjnego wyjątkowych okoliczności pozwalających na uznanie podniesienia zarzutu przedawnienia za nadużycie prawa podmiotowego strony pozwanej.

Skład orzekający

Teresa Rak

przewodniczący

Marek Boniecki

sprawozdawca

Józef Wąsik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad przedawnienia roszczeń o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych oraz stosowania art. 5 k.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osadzonego w zakładzie karnym i jego roszczeń związanych z warunkami odbywania kary.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego tematu praw osadzonych i ochrony dóbr osobistych, jednak rozstrzygnięcie opiera się na kwestii proceduralnej (przedawnienie), co zmniejsza jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Czy można dochodzić zadośćuczynienia za złe warunki w więzieniu po latach? Sąd Apelacyjny odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 200 000 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst