# Co stanowi "oczywistą zasadność" skargi kasacyjnej (art. 398⁹ pkt 4 k.p.c.)? *Data publikacji: 2026-05-21 · obszar prawa: cywilne · Wersja HTML: https://lexedit.ai/odpowiedzi/cluster-odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-oczywistej-zasadnosci* ## Krótka odpowiedź (TL;DR) „Oczywista zasadność" skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. oznacza, że zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni, a wadliwość ta jest widoczna prima facie — bez konieczności głębszej analizy jurydycznej. Jest to przesłanka o charakterze kwalifikowanym: zwykła błędna subsumpcja lub odmienna interpretacja nie wystarczą. Skarżący musi przedstawić wywód prawny wykazujący rażące, bezsporne naruszenie prawa, dostrzegalne dla każdego przeciętnego prawnika. --- ## 1. Definicja „oczywistej zasadności" w orzecznictwie SN Sąd Najwyższy konsekwentnie definiuje oczywistą zasadność jako sytuację, w której „zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa albo wydane zostało w wyniku dostrzegalnej w sposób pewny i niewątpliwy bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa" — „skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa" ([I CSK 503/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-503-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-oczywistej-zasadnosci-522238)). Podobnie w „skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa albo wydane zostało w wyniku dostrzegalnej w sposób pewny i niewątpliwy bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa" ([IV CSK 79/20](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-79-20/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sadu-najwyzszego-401601)). W „skarga jest oczywiście uzasadniona, gdy bez wątpliwości nastąpiły podnoszone uchybienia lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia" ([V CSK 583/12](https://lexedit.ai/orzeczenia/v-csk-583-12/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-oczywistej-zasadnosci-490257)). ## 2. Test prima facie — widoczność na pierwszy rzut oka Kluczowym elementem przesłanki jest wymóg widoczności uchybienia „na pierwszy rzut oka". „dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie" ([II CSK 219/19](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-219-19/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zasadnosci-260892)) oraz „oczywiste jest przy tym tylko to, co można dostrzec bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań" ([II CSK 219/19](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-219-19/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zasadnosci-260892)). W „ocena ta ma być przy tym dokonana bez wnikliwej analizy, taka wadliwość orzeczenia musi być bowiem widoczna od razu, dla każdego przeciętnego prawnika" ([II CSK 810/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-810-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-podstaw-407132)). Analogicznie „ocena ta przy tym ma być dokonana bez wnikliwej analizy, taka wadliwość orzeczenia musi być bowiem widoczna od razu, dla każdego przeciętnego prawnika" ([II CSK 201/14](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-201-14/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zasadnosci-422236)). ## 3. Klauzule generalne i swobodna ocena sądu wykluczają oczywistość Jeśli zaskarżone orzeczenie opiera się na klauzuli generalnej (np. [art. 5 k.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-cywilny/art-5)) lub swobodnej ocenie dowodów ([art. 233 § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-233)), przesłanka oczywistej zasadności z reguły nie jest spełniona. „przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej spełniona jest wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni" ([IV CSK 700/14](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-700-14/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-art-5-kc-474557)). Sąd dodał, że zastosowanie [art. 5 k.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-cywilny/art-5) wymagało swobodnej oceny sądu, a rozumowanie Sądu Apelacyjnego nie nosiło znamion sprzeczności logicznej. Podobnie w „skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie jest niewątpliwie sprzeczne z przepisami prawa lub wydane w wyniku oczywistej błędnej wykładni lub zastosowania prawa" ([I CSK 49/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-49-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-zasiedzenie-465857)) — przy czym [art. 5 k.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-cywilny/art-5) nie uchyla skutków ex lege. ## 4. Obowiązek profesjonalnego uzasadnienia wniosku Samo stwierdzenie, że skarga jest „oczywiście uzasadniona", nie wystarcza. Skarżący musi przedstawić konkretny wywód prawny. „powołanie się na przesłankę zawartą w art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie" ([II CSK 254/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-254-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-3056669)). W „skarżący powinien wykazać kwalifikowany charakter naruszenia prawa, samo bowiem stwierdzenie, że zaskarżony wyrok oczywiście narusza prawo, nie jest równoznaczne ze wskazaniem przesłanki uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania" ([IV CSK 772/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-772-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-2157571)). „twierdzenie o "oczywistej zasadności" skargi nie zostało poparte wystarczającym wywodem prawnym" ([III CSK 145/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-145-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-469512)). ## 5. Skarga kasacyjna nie jest trzecią instancją SN wielokrotnie podkreśla publicznoprawny charakter skargi kasacyjnej. „skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym, a jej rolą nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających ewentualne uchybienia" ([II CSK 473/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-473-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-oczywistej-zasadnosci-3064929)). „Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i jego rolą nie jest korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie" ([II CSK 219/19](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-219-19/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zasadnosci-260892)). W [III CSK 89/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-89-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sn-2160457) — skarga w istocie zmierzała do podważenia ustaleń faktycznych, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. ## 6. Sprzeczność argumentacyjna — oczywista zasadność vs. istotne zagadnienie prawne Powoływanie się jednocześnie na oczywistą zasadność i istotne zagadnienie prawne może być traktowane jako sprzeczność logiczna. [III CSK 89/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-89-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sn-2160457) — jeśli skarga jest „oczywiście uzasadniona", nie wymaga wyjaśniania zagadnień prawnych budzących wątpliwości, i odwrotnie. Skarżący powinien wybrać spójną linię argumentacji. --- ## Źródła - art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. — przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej - art. 398⁴ § 2 k.p.c. — wymóg uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi - [art. 5 k.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-cywilny/art-5) — klauzula generalna (zasady współżycia społecznego) - V CSK 583/12 (SN, 9.10.2013) - II CSK 201/14 (SN, 15.10.2014) - IV CSK 700/14 (SN, 12.06.2015) - III CSK 145/15 (SN, 26.08.2015) - IV CSK 772/15 (SN, 20.05.2016) - II CSK 810/15 (SN, 10.06.2016) - II CSK 473/16 (SN, 18.01.2017) - I CSK 49/18 (SN, 29.05.2018) - III CSK 89/18 (SN, 12.07.2018) - II CSK 254/18 (SN, 25.10.2018) - I CSK 503/18 (SN, 12.04.2019) - II CSK 219/19 (SN, 26.11.2019) - IV CSK 79/20 (SN, 20.10.2020) ## Źródła (orzeczenia) - [I CSK 503/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-503-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-oczywistej-zasadnosci-522238) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2019-04-12 > „skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398 9 § 1 k.p.c.). Tak ujęta instytucja tzw. przedsądu jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także ze sformułowanymi przez Radę Europy zaleceniami dopuszczającymi w" - [IV CSK 79/20](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-79-20/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sadu-najwyzszego-401601) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2020-10-20 > „skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Ta regulacja przesądza, że orzeczenie w przedmiocie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zapada tylko po uprzednim dokonaniu oceny istnienia przyczyn określonych w powołanym przepisie, tylko one bowiem i ich uzasadnienie mogą być przedmiotem tzw. „przedsądu” i decydują o jego wyniku. Jednocześnie przypomnieć trzeba, że Sąd Najwyżs" - [V CSK 583/12](https://lexedit.ai/orzeczenia/v-csk-583-12/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-oczywistej-zasadnosci-490257) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2013-10-09 > „Skarga jest oczywiście uzasadniona, jeżeli bez wątpliwości nastąpiły podnoszone w niej uchybienia lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia" - [II CSK 219/19](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-219-19/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zasadnosci-260892) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2019-11-26 > „dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie" - [II CSK 810/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-810-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-podstaw-407132) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2016-06-10 > „Ocena ta ma być przy tym dokonana bez wnikliwej analizy, taka wadliwość orzeczenia musi być bowiem widoczna od razu, dla każdego przeciętnego prawnika" - [II CSK 201/14](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-201-14/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zasadnosci-422236) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2014-10-15 > „Ocena ta przy tym ma być dokonana bez wnikliwej analizy, taka wadliwość orzeczenia musi być bowiem widoczna od razu, dla każdego przeciętnego prawnika" - [IV CSK 700/14](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-700-14/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-art-5-kc-474557) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2015-06-12 > „przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c.) spełniona jest wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni" - [I CSK 49/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-49-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-zasiedzenie-465857) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2018-05-29 > „skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398 9 § 1 k.p.c.). Tak ujęta instytucja tzw. przedsądu jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także ze sformułowanymi przez Radę Europy zaleceniami" - [II CSK 254/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-254-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-3056669) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2018-10-25 > „cy skargę kasacyjną na przesłankę zawartą w art. 398 9 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prim" - [IV CSK 772/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-772-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-2157571) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2016-05-20 > „gumentów. Skarżący powinien zatem wykazać kwalifikowany charakter naruszenia prawa, samo bowiem stwierdzenie, że zaskarżony wyrok oczywiście narusza prawo, nie jest równoznaczne ze wskazaniem przesłanki uzasadniającej przyjęcie skarg" - [II CSK 473/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-473-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-oczywistej-zasadnosci-3064929) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2017-01-18 > „Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym, a jej rolą nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających ewentualne uchybienia" - [III CSK 89/18](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-89-18/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sn-2160457) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2018-07-12 - [III CSK 145/15](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-145-15/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-uzasadnienia-469512) — wyrok z 2015-08-26 ## Przepisy - [art. 5 k.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-cywilny/art-5) — Kodeks cywilny - [art. 233 § 1 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-233) — Kodeks postępowania cywilnego --- **Lexedit** — agent AI do researchu prawnego po polskim prawie: 1,4 mln orzeczeń (SN, NSA, WSA, sądy apelacyjne), 100 tys. aktów prawnych z wersjami historycznymi. Każde cytowanie w memo jest klikalne i weryfikowane względem treści źródła. Wypróbuj: https://lexedit.ai/research Więcej odpowiedzi: https://lexedit.ai/odpowiedzi · Indeks dla agentów AI: https://lexedit.ai/llms.txt