XVII GC 1431/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka jawna (...) pozwała Przedsiębiorstwo (...) Spółkę z o.o. o zapłatę 61 032,14 zł tytułem reszty wynagrodzenia za prace budowlane wykonane w ramach modernizacji linii kolejowej. Powódka twierdziła, że pozwana bezprawnie zatrzymała część należności, mimo że nie skorzystała z prawa do potrącenia z pierwszej faktury, co miało skutkować wygaśnięciem tego uprawnienia. Pozwana argumentowała, że zatrzymanie kwot było uzasadnione brakiem dostarczenia przez powódkę wymaganej gwarancji ubezpieczeniowej lub jej nieprawidłowym zakresem i okresem obowiązywania, a także tym, że zwrot kaucji był uzależniony od zakończenia kontraktu głównego. Sąd, analizując umowę podwykonawczą i jej aneksy, ustalił, że strony przewidziały możliwość zatrzymania 5% wynagrodzenia jako kaucji gwarancyjnej w przypadku braku gwarancji ubezpieczeniowej. Powódka dostarczyła gwarancje, jednakże nie obejmowały one całości wartości umowy ani nie były powiązane z kontraktem głównym w sposób zapewniający odpowiednie zabezpieczenie. Sąd uznał, że pozwana miała prawo dokonać potrąceń z późniejszych faktur, ponieważ gwarancja nie spełniała wymogów umowy, a zwrot kaucji był uzależniony od zakończenia kontraktu głównego, co nie nastąpiło, mimo wykonania przez powódkę 97% prac. W związku z tym, sąd oddalił powództwo.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja postanowień umownych dotyczących kaucji gwarancyjnej, gwarancji ubezpieczeniowych i ich związku z kontraktem głównym w umowach o roboty budowlane.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i treści umowy, należy uwzględnić indywidualne zapisy umowne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pozwana spółka była uprawniona do potrącenia z wynagrodzenia powódki kwot dla zabezpieczenia należytego wykonania umowy i usunięcia usterek w okresie rękojmi i gwarancji, pomimo dostarczenia przez powódkę gwarancji ubezpieczeniowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pozwana była uprawniona do potrącenia kwot, ponieważ dostarczona gwarancja ubezpieczeniowa nie spełniała wymogów umowy (nie obejmowała całości wartości umowy, miała zbyt krótki okres obowiązywania i nie była powiązana z kontraktem głównym w sposób zapewniający odpowiednie zabezpieczenie).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwana miała prawo zatrzymać kwoty jako zabezpieczenie, ponieważ gwarancja ubezpieczeniowa nie spełniała wymogów umowy, a zwrot kaucji był uzależniony od zakończenia kontraktu głównego, co nie nastąpiło.
Czy obowiązek zwrotu zatrzymanych przez pozwaną kwot tytułem zabezpieczenia należytego wykonania umowy zaktualizował się, mimo braku zakończenia kontraktu głównego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek zwrotu kaucji gwarancyjnej nie zaktualizował się, ponieważ zwrot był uzależniony od podpisania protokołu odbioru prac objętych kontraktem głównym, co nie nastąpiło.
Uzasadnienie
Umowa podwykonawcza wprost odwoływała się do kontraktu głównego, a zwrot kaucji był uzależniony od zakończenia i odbioru całości robót objętych kontraktem głównym. Ponieważ kontrakt główny nie został zakończony, a protokół końcowego odbioru prac nie został sporządzony, obowiązek zwrotu kaucji nie powstał.
Czy postanowienie umowy uzależniające zwrot zabezpieczenia od odbioru całości robót objętych kontraktem głównym jest nieważne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie podzielił stanowiska powódki o nieważności takiego postanowienia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powołane orzeczenie Sądu Apelacyjnego dotyczyło innej sytuacji (uzależnienie zapłaty wynagrodzenia od uzyskania zapłaty od inwestora) i nie ma zastosowania do postanowienia o zwrocie zabezpieczenia. Kaucja gwarancyjna pełni inną funkcję niż wynagrodzenie i jej powiązanie z odbiorem kontraktu głównego nie sprzeciwia się celowi zabezpieczenia ani swobodzie umów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Spółka jawna (...) , A. K. | spółka | powódka |
| Przedsiębiorstwo (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | pozwana |
Przepisy (3)
Pomocnicze
k.c. art. 385¹
Kodeks cywilny
Sąd odwołał się do orzeczenia SA w Warszawie I ACa 817/06, które dotyczyło klauzul abuzywnych, ale uznał, że nie ma zastosowania do postanowień o zabezpieczeniu.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania o kosztach procesu.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia dowodu jako zbędnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwana miała prawo zatrzymać kwoty jako zabezpieczenie, ponieważ gwarancja ubezpieczeniowa nie spełniała wymogów umowy (nie obejmowała całości wartości umowy, miała zbyt krótki okres obowiązywania i nie była powiązana z kontraktem głównym). • Zwrot kaucji gwarancyjnej był uzależniony od zakończenia i odbioru całości robót objętych kontraktem głównym, co nie nastąpiło.
Odrzucone argumenty
Uprawnienie pozwanej do potrącenia z pierwszej faktury wygasło, ponieważ nie skorzystała z niego od razu. • Postanowienie umowy uzależniające zwrot zabezpieczenia od odbioru całości robót objętych kontraktem głównym jest nieważne.
Godne uwagi sformułowania
nie było żadnych uzgodnień między stronami co do możliwości dokonania zatrzymania kaucji z kolejnych faktur, tym samym takie zatrzymania są niezgodne z umową • zwłoka udzielona powódce przez pozwaną w realizacji obowiązku przedstawienia zabezpieczenia nie stanowi o utracie uprawnienia do żądania kaucji • roboty wykonane przez powódkę poza kwotą zatrzymaną przez pozwaną jako kaucja, nie są zabezpieczone w żaden inny sposób • nie zaktualizował się obowiązek zwrotu kaucji bowiem nie został zakończony kontrakt główny od którego uzależniony był zwrot kaucji • nie można rozumieć w sposób wskazany przez powódkę, skutkujący wygaśnięciem uprawnienia pozwanej do żądania zabezpieczenia po całkowitej zapłacie należności objętej pierwszą fakturą • pozwana dysponująca gwarancją ubezpieczeniową nie obejmującą 5 % wartości umowy oraz udzieloną na zbyt krótki okres nie powiązany z kontraktem głównym posiadała uprawnienie do dokonywania potrąceń w wysokości 5% wynagrodzenia za wykonanie umowy z późniejszej niż pierwsza faktura • zwrot kaucji gwarancyjnej uzależniony był od podpisania protokołu odbioru prac objętych kontraktem głównym
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja postanowień umownych dotyczących kaucji gwarancyjnej, gwarancji ubezpieczeniowych i ich związku z kontraktem głównym w umowach o roboty budowlane."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i treści umowy, należy uwzględnić indywidualne zapisy umowne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy częstego problemu w branży budowlanej - sporów o zatrzymanie kaucji gwarancyjnej i jej zwrot, co jest istotne dla wykonawców i inwestorów.
“Kiedy wykonawca nie dostarczy gwarancji, firma może zatrzymać kaucję – nawet z późniejszych faktur?”
Dane finansowe
WPS: 61 032,14 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.