Orzeczenie · 2023-10-10

XVII AmE 248/21

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2023-10-10
SAOSAdministracyjneregulacja działalności gospodarczejWysokaokręgowy
prawo energetycznekoncesjaobrót paliwamiPrezes UREkontrolawpływwyrok karnySąd Najwyższypostępowanie administracyjne

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał sprawę z powództwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki o cofnięcie koncesji na obrót paliwami ciekłymi. Prezes URE decyzją z 31 marca 2021 r. cofnął spółce koncesję, powołując się na przepisy Prawa energetycznego, które przewidują taką możliwość w przypadku, gdy inny podmiot posiadający znaczący wpływ na przedsiębiorcę został prawomocnie skazany za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe związane z przedmiotem działalności gospodarczej. Podstawą decyzji był prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 31 stycznia 2020 r., skazujący Pana D. M. i Panią A. K. za przestępstwa związane z obrotem paliwami. Spółka zarzuciła decyzji naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa energetycznego, kwestionując istnienie przesłanki cofnięcia koncesji. Sąd Okręgowy ustalił, że w dacie wydania decyzji przez Prezesa URE, istniał prawomocny wyrok skazujący wobec Pana D. M. i Pani A. K., którzy w tym czasie mieli istotny wpływ na działalność spółki. Sąd uznał, że pierwotnie istniały podstawy do cofnięcia koncesji. Jednakże, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżoną decyzję, opierając się na wyroku Sądu Najwyższego z 21 kwietnia 2022 r. (sygn. akt I KK 173/20), który uchylił w części wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku wobec Pana D. M. i Pani A. K. Sąd Okręgowy uznał, że uchylenie prawomocnego wyroku karnego stanowi szczególną okoliczność, która uzasadnia zastosowanie art. 316 § 1 k.p.c., nakazującego orzekanie według stanu rzeczy z chwili zamknięcia rozprawy. W konsekwencji, mimo że zarzuty odwołania spółki były w istocie bezzasadne, decyzja została uchylona z powodu braku prawomocnego orzeczenia skazującego osoby powiązane ze spółką w momencie rozstrzygania przez Sąd Okręgowy. Sąd zasądził od Prezesa URE na rzecz spółki zwrot kosztów procesu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Zastosowanie art. 316 § 1 k.p.c. w postępowaniach administracyjnych w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego po wydaniu decyzji, zwłaszcza w kontekście uchylenia wyroku karnego stanowiącego podstawę decyzji administracyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wyrok karny stanowiący podstawę decyzji administracyjnej został uchylony przez sąd wyższej instancji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy prawomocny wyrok skazujący osoby powiązane ze spółką za przestępstwa związane z obrotem paliwami, wydany przed cofnięciem koncesji, stanowił podstawę do jej cofnięcia, nawet jeśli ten wyrok został później częściowo uchylony przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pierwotnie istniały podstawy do cofnięcia koncesji, jednakże późniejsze uchylenie wyroku skazującego przez Sąd Najwyższy stanowiło szczególną okoliczność uzasadniającą uchylenie decyzji administracyjnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w dacie wydania decyzji przez Prezesa URE, istniał prawomocny wyrok skazujący osoby powiązane ze spółką, co było podstawą do cofnięcia koncesji. Jednakże, wyrok Sądu Najwyższego uchylający w części ten wyrok, zmienił stan prawny i faktyczny w sposób istotny, uzasadniając zastosowanie art. 316 § 1 k.p.c. i orzekanie według stanu rzeczy z chwili zamknięcia rozprawy, co doprowadziło do uchylenia decyzji.

Czy w sprawie cofnięcia koncesji administracyjnej, sąd powinien orzekać według stanu rzeczy z chwili wydania decyzji, czy z chwili zamknięcia rozprawy, jeśli nastąpiła istotna zmiana stanu prawnego lub faktycznego po wydaniu decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W szczególnych okolicznościach, gdy zmiana stanu faktycznego i prawnego po wydaniu decyzji jest tak istotna, że bez jej uwzględnienia nie byłoby możliwe wydanie właściwego wyroku, należy zastosować art. 316 § 1 k.p.c. i orzekać według stanu rzeczy z chwili zamknięcia rozprawy.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym stosowanie art. 316 § 1 k.p.c. jest konieczne, gdy zmiana stanu faktycznego i prawnego po wydaniu decyzji jest tak istotna, że bez jej uwzględnienia nie byłoby możliwe wydanie właściwego wyroku, co miało miejsce w niniejszej sprawie w związku z uchyleniem wyroku karnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie decyzji
Strona wygrywająca
(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowód
Prezes Urzędu Regulacji Energetykiorgan_państwowypozwany

Przepisy (13)

Główne

P.e. art. 41 § ust. 2 pkt 4

Ustawa Prawo energetyczne

Podstawa do cofnięcia koncesji w przypadku wystąpienia okoliczności określonych w art. 33 ust. 3 pkt 2-6 lub ust. 3a.

P.e. art. 33 § ust. 3 pkt 3

Ustawa Prawo energetyczne

Nie może być wydana koncesja wnioskodawcy skazanemu prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe mające związek z prowadzoną działalnością gospodarczą.

P.e. art. 33 § ust. 3 pkt 6

Ustawa Prawo energetyczne

Nie może być wydana koncesja wnioskodawcy, jeżeli inny podmiot posiadający wobec niego znaczący wpływ lub sprawujący nad nim kontrolę albo współkontrolę został w ciągu ostatnich 3 lat prawomocnie skazany za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe mające związek z przedmiotem działalności gospodarczej określonej ustawą.

k.p.c. art. 316 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada orzekania według stanu rzeczy z chwili zamknięcia rozprawy, zastosowana w wyjątkowych okolicznościach.

Pomocnicze

P.e. art. 33 § ust. 3a

Ustawa Prawo energetyczne

Dotyczy osób uprawnionych do reprezentowania wnioskodawcy, a także członków rad nadzorczych.

u.o.r. art. 3 § ust. 1 pkt 34

Ustawa o rachunkowości

Definicja sprawowania kontroli nad inną jednostką.

u.o.r. art. 3 § ust. 1 pkt 35

Ustawa o rachunkowości

Definicja sprawowania współkontroli nad inną jednostką.

P.e. art. 30 § ust. 1

Ustawa Prawo energetyczne

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

P.Przed. art. 10 § ust. 1 oraz ust. 2

Ustawa Prawo Przedsiębiorców

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu.

Dz.U. 2015 poz. 1759 art. 14 § ust. 2 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie przez Sąd Najwyższy wyroku skazującego osoby powiązane ze spółką, co stanowi szczególną okoliczność uzasadniającą zastosowanie art. 316 § 1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 33 ust. 3 pkt 6 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 4 P.e. w zw. z art. 7 k.p.a. polegające na błędnym cofnięciu koncesji. • Zarzuty naruszenia art. 7 oraz art. 77 k.p.a. w zw. z art. 30 ust. 1 P.e. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. • Zarzuty naruszenia art. 10 ust. 1 oraz ust. 2 Prawa Przedsiębiorców poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości co do kwestii istotnego wpływu innego podmiotu na działalność Spółki na jej niekorzyść.

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżoną decyzję • zasądza od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki na rzecz (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. kwotę 1720 (...) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu • istota sporu sprowadzała się do kwestii, czy w dacie wydania zaskarżonej przez Powoda decyzji, istniała przesłanka wynikająca m.in. z przepisu art. 33 ust. 3 pkt 6 ustawy – Prawo energetyczne • uchylenie przez Sąd przedmiotowej decyzji wynikało natomiast z rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego zawartego w sentencji wyroku z 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt I KK 173/20 • stosowanie art. 316 § 1 k.p.c. konieczne jest wówczas, gdy zmiana stanu faktycznego i prawnego po wydaniu decyzji Prezesa Urzędu jest tak istotna, że bez jej uwzględnienia nie byłoby możliwe wydanie właściwego wyroku • uchylenie przez Sąd Najwyższy wyrok skazujący wobec D. M. i A. K. należy potraktować jako szczególną okoliczność, uzasadniającą zastosowanie art. 316 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Ewa Malinowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Zastosowanie art. 316 § 1 k.p.c. w postępowaniach administracyjnych w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego po wydaniu decyzji, zwłaszcza w kontekście uchylenia wyroku karnego stanowiącego podstawę decyzji administracyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wyrok karny stanowiący podstawę decyzji administracyjnej został uchylony przez sąd wyższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak późniejsze orzeczenie sądu karnego może wpłynąć na decyzję administracyjną, nawet jeśli pierwotnie istniały podstawy do jej wydania. Jest to ciekawy przykład dynamiki między różnymi gałęziami prawa.

Czy uchylony wyrok karny może uratować koncesję energetyczną? Sąd Okręgowy odpowiada.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst