XVI C 1542/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód P. O., działając jako konsument, wniósł pozew przeciwko A. Towarzystwu (...) S.A. o zwrot kwoty 47.066,09 zł pobranej tytułem opłaty likwidacyjnej przy wygaśnięciu umowy ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. Powód argumentował, że postanowienie umowy dotyczące opłaty likwidacyjnej jest niedozwolone, rażąco narusza jego interesy i jest sprzeczne z dobrymi obyczajami. Pozwany ubezpieczyciel wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc m.in. zarzut przedawnienia roszczenia oraz kwestionując abuzywność klauzuli. Sąd ustalił stan faktyczny, zgodnie z którym umowa została zawarta na podstawie OWU, a powód wpłacił jednorazową składkę w wysokości 800.000 zł. Przy wygaśnięciu umowy pobrano opłatę likwidacyjną w wysokości 6% wartości rachunku. Sąd, analizując postanowienia OWU w kontekście przepisów o ochronie konsumentów (art. 385¹ i nast. KC), uznał klauzulę dotyczącą opłaty likwidacyjnej za abuzywną. Podkreślono, że opłata ta nie miała charakteru odszkodowawczego, była oderwana od rzeczywistych kosztów ponoszonych przez ubezpieczyciela i rażąco naruszała interesy konsumenta, prowadząc do nierównomiernego rozłożenia ryzyka kontraktowego. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo sądów apelacyjnych i Sądu Najwyższego w podobnych sprawach. W konsekwencji, opłata likwidacyjna została uznana za nienależnie pobraną, a sąd zasądził jej zwrot na rzecz powoda. Zarzut przedawnienia został oddalony, ponieważ sąd zakwalifikował umowę jako mieszaną, nienazwaną, podlegającą 10-letniemu terminowi przedawnienia (art. 118 KC), a nie umowę ubezpieczenia w rozumieniu Kodeksu cywilnego (art. 819 KC). Sąd zasądził również odsetki ustawowe od dnia zajęcia stanowiska przez pozwanego oraz zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUznanie klauzul opłat likwidacyjnych w umowach ubezpieczenia z funduszem kapitałowym za abuzywne, zastosowanie 10-letniego terminu przedawnienia do roszczeń z takich umów.
Dotyczy umów ubezpieczenia z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym zawartych z konsumentami, gdzie opłata likwidacyjna jest ustalana w sposób ryczałtowy i nie powiązany z kosztami.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienie ogólnych warunków ubezpieczenia dotyczące opłaty likwidacyjnej w umowie ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, zawartej z konsumentem, stanowi niedozwolone postanowienie umowne w rozumieniu art. 385¹ § 1 KC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie to stanowi niedozwolone postanowienie umowne.
Uzasadnienie
Opłata likwidacyjna, pobierana w wysokości procentowej od wartości rachunku przy wygaśnięciu umowy, nie jest powiązana z rzeczywistymi kosztami ubezpieczyciela, rażąco narusza interesy konsumenta i jest sprzeczna z dobrymi obyczajami, prowadząc do nierównomiernego rozłożenia ryzyka kontraktowego. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo w podobnych sprawach.
Czy roszczenie o zwrot nienależnie pobranej opłaty likwidacyjnej w umowie ubezpieczenia z funduszem kapitałowym uległo przedawnieniu z uwagi na zastosowanie 3-letniego terminu przedawnienia z art. 819 § 1 KC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie nie uległo przedawnieniu, ponieważ umowa nie jest umową ubezpieczenia w rozumieniu Kodeksu cywilnego, a umową mieszaną nienazwaną, podlegającą 10-letniemu terminowi przedawnienia z art. 118 KC.
Uzasadnienie
Umowa ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, gdzie głównym celem jest inwestowanie kapitału, a ochrona ubezpieczeniowa ma charakter symboliczny, nie może być uznana za umowę ubezpieczenia w rozumieniu Kodeksu cywilnego. W związku z tym, zastosowanie znajduje ogólny termin przedawnienia wynoszący 10 lat.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. O. | osoba_fizyczna | powód |
| A. Towarzystwo (...) S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy.
Pomocnicze
k.c. art. 385³
Kodeks cywilny
Przykładowa lista niedozwolonych postanowień umownych, w tym klauzul nakładających nadmierne obowiązki na konsumenta.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Ogólny termin przedawnienia roszczeń wynosi dziesięć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata.
k.c. art. 819 § § 1
Kodeks cywilny
Roszczenia z umowy ubezpieczenia przedawniają się z upływem lat trzech.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia.
k.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks cywilny
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu na rzecz strony wygrywającej.
u.dz.ubez. art. 33
Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej
Dotyczy kalkulacji składki ubezpieczeniowej w klasycznym stosunku ubezpieczeniowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Klauzula opłaty likwidacyjnej jest niedozwolonym postanowieniem umownym (abuzywnym). • Opłata likwidacyjna rażąco narusza interesy konsumenta i jest sprzeczna z dobrymi obyczajami. • Umowa ma charakter mieszany, nienazwany, co skutkuje zastosowaniem 10-letniego terminu przedawnienia. • Opłata likwidacyjna jest nienależnym świadczeniem.
Odrzucone argumenty
Roszczenie uległo przedawnieniu z uwagi na 3-letni termin przedawnienia. • Opłata likwidacyjna jest uzasadniona i nie stanowi klauzuli abuzywnej.
Godne uwagi sformułowania
postanowienie stanowi niedozwolone postanowienie umowne • rażąco naruszając jego interesy • sprzeczne z dobrymi obyczajami • nie ma charakteru odszkodowawczego • nie jest powiązana z rzeczywistymi kosztami • nierównomierne rozłożenie praw, obowiązków i ryzyka między stronami • umowa mieszana nienazwana • ogólny termin przewidziany w art. 118 kc wynoszący lat dziesięć
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uznanie klauzul opłat likwidacyjnych w umowach ubezpieczenia z funduszem kapitałowym za abuzywne, zastosowanie 10-letniego terminu przedawnienia do roszczeń z takich umów."
Ograniczenia: Dotyczy umów ubezpieczenia z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym zawartych z konsumentami, gdzie opłata likwidacyjna jest ustalana w sposób ryczałtowy i nie powiązany z kosztami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy powszechnego produktu finansowego (ubezpieczenie z funduszem kapitałowym) i ważnego zagadnienia ochrony konsumentów przed abuzywnymi klauzulami, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie.
“Konsumencie, czy wiesz, że możesz odzyskać tysiące złotych z opłaty likwidacyjnej w ubezpieczeniu kapitałowym?”
Dane finansowe
WPS: 47 066,09 PLN
zwrot opłaty likwidacyjnej: 47 066,09 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.